Fráskildum meinað að mæta á hjónaball á Fáskrúðsfirði: „Algjör tímaskekkja“ að mismuna fólki eftir hjúskaparstöðu

Fráskildir mega ekki mæta á hið svokallaða hjónaball á Fáskrúðsfirði og hafa reglurnar sætt mikilli gagnrýni. Formaður hjónaballsnefndar segir ekki standa til að breyta aldargamalli hefð en ballið er haldið í 122. skipti í kvöld. Kristborg Bóel Steindórsdóttir, sem hefur lengi látið sig málefni fráskilinna varða, furðar sig á reglunum. Hún telur þær fela í sér mismunun og stuðla að félagslegri einangrun.

Greint var frá ströngum reglum um þátttöku á hjónaballinu í frétt Austurfréttar í gær en ballið er aðeins opið hjónum, ekkjum og ekklum úr Fjarðarbyggð. Í kjölfarið tók að bera á nokkurri óánægju með að fráskildum sé meinað að mæta á ballið, stærstu skemmtun ársins á Fáskrúðsfirði eftir að þorrablót í bænum lögðust af.

Ekki alveg tilbúin til þess að opna ballið

Óðinn Magnason, formaður hjónaballsnefndar, segir í samtali við Vísi að ekki þyki tilefni til að ráðast í breytingar á téðum reglum.

„Þetta er hjónaball. Ég skil þetta alveg en við skulum halda okkur við það að þetta er í 122. skipti sem þetta er haldið með þessu formi og við sem erum svona gamaldags erum kannski ekki alveg tilbúin til þess að opna þetta,“ segir Óðinn en bætir við að þetta sé þó ekki í fyrsta skipti sem fráskildir í Fjarðarbyggð láti heyra í sér.

„Sú umræða hefur í rauninni bara einu sinni komið upp á hjónaballi og tillagan var felld með öllum atkvæðum nema flutningsmanns.“

Væri ömurlegt að vísa hjónum frá

Þá segir Óðinn ekki á dagskrá að breyta reglunum þrátt fyrir óánægju Fáskrúðsfirðinga og annarra íbúa í Fjarðarbyggð.

„Á meðan að þessi samkoma heitir hjónaball þá verður hún hjónaball,“ segir Óðinn og bætir við að plássleysi sé auk þess ein ástæða fyrir reglunum. Hjónaballið verður haldið í félagseimilinu Skrúði í ár en staðurinn hýsir aðeins 200 manns. Hann bendir einnig á að þorrablót séu haldin víða í sveitarfélaginu og þau séu opin öllum.

„Það væri ömurlegt að þurfa að segja hjónum: „Nei, því miður það er ekki pláss fyrir ykkur“ vegna þess að við erum búin að fylla húsið af fólki sem hefur kannski aldrei gifst eða er skilið,“ segir Óðinn.

Mikill missir fólginn í skilnaði

Kristborg Bóel Steindórsdóttir blaðamaður er búsett á Reyðarfirði, næsta bæ við Fáskrúðsfjörð. Hún hefur lengi beitt sér fyrir réttindum fráskilinna og hefur vakið athygli á mikilvægi opinnar umræðu um málaflokkinn. Kristborg gagnrýndi inngönguskilyrði á hjónaballinu harðlega á Facebook-síðu sinni í gær og tóku margir í sama streng í athugasemdum við færsluna.

Í samtali við Vísi segir Kristborg Bóel að skilnaður geti verið ákaflega erfiður og að rannsóknir bendi til þess að fráskildir gangi í gegnum sambærilegan missi og þeir sem missa maka sinn.

„Það er margrannsakað að það að ganga í gegnum skilnað og að missa maka er oft og tíðum sama ástandið. Maður missir frá sér tengdafjölskyldu, börnin og vini. Er þá góð hugmynd að einangra þennan hóp félagslega og meina honum aðgang að stærstu skemmtun ársins?“ segir Kristborg Bóel.

„Ég virðist minni manneskja því ég gekk í gegnum skilnað”

Þá tekur Kristborg Bóel dæmi úr stuðningshóp fyrir fráskilda, Ertu að skilja og skilur ekki neitt?, sem hún heldur úti á Facebook, máli sínu til stuðnings.

„Ekki grunaði mig að það hefði svona mikil áhrif á mig að mega ekki fara á hjónaball, einu sameiginlegu skemmtun fullorðins fólks á Fáskrúðsfirði. Bara vegna þess að ég er skilin og ekki komin í annað samband. [...] Ég mun sitja heima og berjast við þá hugsun að ég er ekki nógu góð vegna þess að sambandið mitt við makann gekk ekki upp. Ég virðist minni manneskja því ég gekk í gegnum skilnað,” ritar til að mynda einn meðlimur hópsins.

Kristborg Bóel segir hætt við að fráskildir, sem þurfi ítrekað að glíma við þátttökutakmarkanir á borð við þá sem í gildi er á hjónaballinu, einangrist enn frekar félagslega vegna reglnanna. Hún kallar því eftir breytingum.

„Ókei, þetta er 120 ára gömul hefð, og ábyggilega góð hugmynd einu sinni, en í dag er þetta algjör tímaskekkja. Sérstaklega á tímum jafnréttisbyltinga eins og #MeeToo og annað. Mér finnst bara aldrei eiga rétt á sér að mismuna fólki eftir hjúskaparstöðu, mér finnst það bara ekki passa,“ segir Kristborg Bóel.

Hjónaballið á Fáskrúðsfirði er ekki eina ballið af þessu tagi sem gagnrýnt hefur verið fyrir strangar þátttökureglur. Árið 2014 fjallaði DV um þorrablót í Bolungarvík en Bolvíkingar í sambúð eða hjónabandi gátu einir sótt blótið. Fráskildum og einhleypum sárnaði mjög að mega ekki sækja blótið og staðan því um margt lík þeirri sem komin er upp á Fáskrúðsfirði nú sex árum síðar.

Facebook-færslu Kristborgar Bóelar má lesa í heild hér að neðan.