Karlar líklegri til að gera gagntilboð í ráðningarferlum

Karlar eru líklegri til að gera gagntilboð en konur þegar þeim eru boðin laun af atvinnurekendum. Körlum er einnig oftar boðið hærri laun en konur. Þá eru konur líklegri til að vera með háskólapróf en karlar en karlar eru líklegri til að hafa mannaforráð.

Þetta kemur fram í skýrslu sem byggð er á rannsókn sem unnin var af Hagstofu Íslands fyrir aðgerðarhóp um launajafnrétti. Hún er byggð á miklum gagnagrunni um laun og margvíslega þætti um stöðu launamanna. Á vef Velferðarráðuneytisins segir að á hverju ári séu um 79 þúsund launamenn í grunninum.

Skýrsluna Launamunur karla og kvenna má sjá hér.

Gögn Hagstofunnar sýna að að fleiri konur en karlar eru með háskólapróf en fleiri karlar hafi mannaforráð. Þar að auki sýna gögnin að óleiðréttur launamunur er mestur hjá eldri aldurshópum. Þá segir að kynbundinn launamunur á almennum vinnumarkaði sé 7,8 prósent en 7,0 prósent á opinberum vinnumarkaði.

Samkvæmt niðurstöðum rannsóknarskýrslunnar er staða kvenna og karla á vinnumarkaði enn ólík, þrátt fyrir miklar framfarir. Samfélagið er farið að nýta konur í meira mæli í stjórnunarstöður þó enn séu hindranir á vegi þeirra. Konur eru þó líklegri til að hverfa af vinnumarkaði til að sinna ólaunuðum ummönnunarstörfum.

Þá kemur fram að vinnuveitendur séu tregari til þess að fjárfesta í starfsþróun kvenna.

Körlum er oftar boðið hærri laun en konum og konur eru líklegri til að taka fyrsta launatilboði sem býðst. Karlar gera frekar gagntilboð um hærri laun og því myndast mögulega strax launamismunur í ráðningarferlinu.

Enn eru stofnanir, sveitarfélög og fyrirtæki sem skila ekki jafnréttisáætlun til Jafnréttisstofu, eins og þeim er ætlað í lögum. Þá eru engin viðurlög við brotum á lögum um kynjakvótum í stjórnum fyrirtækja og kærunefnd jafnréttismála hefur úrskurðað í 15 málum á ellefu árum. Á vef Velferðarráðuneytisins segir að draga megi þær ályktanir að eftirliti með jafnréttislagabrotum sé ábótavant.

Höfundar skýrslunnar leggja meðal annars til að stjórnvöld þurfi að brúa bilið á milli fæðingarorlofs og leikskóla. Í tilkynningunni kemur fram að bilið sé að miklu leyti brúað með því að móðirin sé lengi í fæðingarorlofi og aðlagi vinnumarkaðsþátttöku sína að þörfum fjölskyldunnar.

Þá benda skýrsluhöfundar á þá staðreynd að ábyrgðin á auknu jafnrétti á vinnumarkaði liggi ekki síður hjá stjórnendum stofnana og fyrirtækja en hjá starfsfólki. Atvinnurekendur verði að hvetja karla til að taka fæðingarorlof og veita bæði körlum og konum sveigjanleika vegna fjölskylduábyrgðar.