OR hefur sjálf niðurrif Elliðavatnshúsa

„Við viljum ekki og ætlum ekki að ganga fram með offorsi en okkar framtíðarsýn í vatnsvernd er skýr og henni munum við fylgja,“ segir Bjarni Bjarnason, forstjóri Orkuveitu Reykjavíkur, um afdrif frístundahúsa í landi fyrirtækisins við Elliðavatn.

Reykjavíkurborg keypti Elliðavatnsjörðina á árinu 1921. Jörðin fylgdi síðan Rafmagnsveitu Reykjavíkur þegar rekstur þess fyrirtækis var aðskilinn frá rekstri borgarinnar. Á svæðinu eru nú frístundahús á 26 lóðum sem Orkuveitan hefur viljað hreinsa af mannvirkjum vegna vatnsverndarsjónarmiða. Sumarhúsin standa flest á skilgreindu grannsvæði og sum á svokölluðu öryggissvæði á vatnsverndarsvæðinu í Heiðmörk.

Á árinu 2004 voru leigusamningar við 21 sumarhúsaeiganda framlengdir til sjö ára með þeim skilmálum að eigendurnir myndu að þeim tíma liðnum fjarlægja húsin á sinn kostnað. Fimm lóðarleiguhafar gerðu ekki nýjan samning.

Orkuveitan framlengdi í nóvember 2011 samningana einhliða í eitt ár, út árið 2012, og tilkynnti þá jafnframt að þeir yrðu ekki framlengdir að þeim tíma loknum. Sumarhúsaeigendurnir voru minntir á þá kvöð sem þeir hefðu sjálfir undirgengist  að fjarlægja allt af lóðunum á eigin kostnað. Eftir að framlengingin rann út hefur fyrirtækið ekki innheimt leigu enda lítur það svo á að leigusamningarnir séu útrunnir.

Ekkert hefur bólað á niðurrifi. Þvert á móti sendu fjórtán lóðarleiguhafar sameiginlega kæru til kærunefndar húsamála í lok samningstímans í desember 2011. Þeir töldu að með því að skjóta málinu til kærunefndarinnar hefðu samningarnir framlengst um tuttugu ár. Þessu hafnaði Orkuveitan fyrir sitt leyti. Kærunefndin sagði málið ekki heyra undir sig og vísaði því frá.

Eigandi eins leigulóðarhússins samdi við Orkuveituna um að fá að halda sínum bústað þar til hann félli frá gegn því að þá yrði bústaðnum afsalað til fyrirtækisins sem myndi þá fjarlægja húsið fyrir sinn reikning. Umræddur maður lést í fyrra og húsið er komið í eigu Orkuveitunnar sem bíður nú eftir heimild frá Reykjavíkurborg til að rífa húsið sem er reyndar eitt hið alminnsta á svæðinu, aðeins sautján fermetrar.

„Með þessu er Orkuveitan að skapa ákveðið fordæmi gagnvart eigendum annarra húsa á svæðinu,“ undirstrikar Elín Smáradóttir, lögfræðingur fyrirtækisins. Er Elín þar meðal annars að vísa í að samkvæmt samningunum frá 2004 áttu húseigendurnir sjálfir að borga fyrir að láta fjarlægja húsin eins og fyrr segir. Slíkt getur verið afar kostnaðarsamt.

„Þetta geta verið umtalsverðir fjármunir fyrir einstaklinga en í hinu stóra samhengi vatnsverndarmála væru þetta ekki mikil útgjöld fyrir Orkuveituna,“ segir Bjarni forstjóri um kostnaðinn við að láta fjarlægja byggingarnar. Fyrirtækinu sé treyst fyrir nýtingu vatnsauðlindarinnar og beri því mikla ábyrgð í málinu.

Skammt frá frístundahúsunum, inni á brunnsvæðinu sjálfu, stendur gamla skólahúsið Jaðar. Það er í eigu Reykjavíkurborgar. „Húsið er illa farið og ekkert notað. Orkuveitan mun bjóða borginni að taka við húsinu og fjarlægja það,“ segir Elín Smáradóttir.