Átak gegn ofbeldi? Rósa María Hjörvar skrifar 25. janúar 2014 06:00 Þó að það geti vissulega verið gaman að baða sig í sviðsljósinu, efast ég um að fatlaðar konur hafi haft gagn af þeirri umræðu um kynferðislegt ofbeldi sem hefur átt sér stað undanfarnar vikur. Og ég efast um að þau úrræði sem kynnt hafa verið, breyti þeirri staðreynd að fatlaðar konur eru einna líklegastar til þess að verða fórnarlömb ofbeldis. Þótt það sé virðingarvert og sjálfsagt að Stígamót ætli sér að gera aðstöðu sína aðgengilega fötluðum konum, er það þegar tekið er tillit til umfangs og gerð vandans, á við að reyna auka flugöryggi með svampdýnum. Og þegar talað er um að gera fatlaðar konur að börnum í lagalegum skilningi og veita þeim vernd þannig, þá er það beinlínis meiðandi og eykur á ímynd fatlaðra kvenna sem ósjálfbjarga fórnarlömb. Ef ætlun manna er að bæta skilning á þeim vanda sem fötluð fórnarlömb ofbeldis eru í hlýtur það að vera grundvallaratriði að þetta sé gert í samráði við samtök fatlaðra og fatlaðar konur sjálfar.Viðhorfið Kynbundið ofbeldi gegn fötluðum konum er þó ekki óleysanlegt vandamál. Rannsóknir á Norðurlöndum sýna að það hefur í raun mjög lítið með eiginlega fötlun að gera en meira með viðhorf gagnvart fötluðum og þeim aðstæðum sem samfélagið kýs að setja fatlaða í. Það er nefnilega alfarið í höndum samfélagsins að gefa fötluðum tækifæri til þess að móta líf sitt með reisn og sjálfstæði og sporna þannig gegn ofbeldi. Að brjóta niður einangrun og jaðarsetningu fatlaðra er átak gegn ofbeldi. Að tryggja fötluðum ferðafrelsi og aðgengi að vinnu og menntun er átak gegn ofbeldi. Að tryggja fötluðum fjárhagslegt sjálfstæði og jafnan aðgang að stofnunum samfélagsins er átak gegn ofbeldi. Við þurfum ekki að leita lengra, kalla til fleiri sérfræðinga eða setja niður nefndir, við sem samfélag vitum nákvæmlega hvers er krafist, það þarf bara að framkvæma. Tryggja mannsæmandi ferðaþjónustu um land allt, svo fatlaðir geti sinnt störfum sínum og áhugamálum. Tryggja framkvæmd nýrrar byggingarreglugerðar svo fötluðum sé tryggt aðgengi á öllum sviðum þjóðfélagsins. Byggja félagslegar íbúðir svo fatlaðir hafi raunverulegt val um búsetu. Og svo hitt, að skilja það að einstaklingar, hvort sem þeir eru fatlaðir eða ófatlaðir, geta aðeins blómstrað ef þeim er gefið tækifæri til að vaxa. Við þurfum að hlúa að öllum borgurum þessa lands og hætta að beita hugtökum og orðræðu sem er til þess fallin að meiða og einangra. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Þjóðarmorð? Finnur Th. Eiríksson Skoðun Þeir seldu áhættuna sem tækifæri — og sendu þjóðinni reikninginn Baldur Pétursson Skoðun Heimilislæknar og reglugerðardrög Alma D. Möller Skoðun Traust á lögmönnum er ekki einkamál lögmanna Vilbert Gústafsson Skoðun Einstaklingurinn og fullveldið Signý Sigurðardóttir Skoðun Sterkari skólar fyrir öll börn Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Skilvirk núna en ekki ef við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Upplýsingar eru ekki ógn, þær eru forsenda Halldór Jörgen Olesen Skoðun Það sem við gefum áfram Sigurður Árni Reynisson Skoðun Þegar kaffið rennur upp á við í Undralandi íslenskrar orðræðu Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Nýsköpunin sem hverfur inn í skýið Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Þegar kaffið rennur upp á við í Undralandi íslenskrar orðræðu Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Þeir seldu áhættuna sem tækifæri — og sendu þjóðinni reikninginn Baldur Pétursson skrifar Skoðun Traust á lögmönnum er ekki einkamál lögmanna Vilbert Gústafsson skrifar Skoðun Upplýsingar eru ekki ógn, þær eru forsenda Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Heimilislæknar og reglugerðardrög Alma D. Möller skrifar Skoðun Einstaklingurinn og fullveldið Signý Sigurðardóttir skrifar Skoðun Skilvirk núna en ekki ef við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Sterkari skólar fyrir öll börn Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Ég hef líka trú á Ögmundi Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun „Áður en við segjum já eða nei“ Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Þjóðarmorð? Finnur Th. Eiríksson skrifar Skoðun Breyttar áherslur í borgarskipulagi Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Hernaðarbrölt Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Það sem við gefum áfram Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Ríkið má ekki skorast undan Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Gjaldtaka hins opinbera þarf að vera fyrirsjáanleg Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Bandaríkin 250 ára: frelsi, stjórnarskrá og lærdómur fyrir Ísland Júlíus Valsson skrifar Skoðun Getum við gert enn betur? Já í ágúst Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Húsnæðiskaupmáttur Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Hef trú á Arnari Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bíða meðan kerfið rífst Guðmundur Ármann skrifar Skoðun Júlí - mánuður fötlunarstolts Freyja Haraldsdóttir ,Jana Birta Björnsdóttir skrifar Skoðun Níutíu ár af sameiginlegu öryggi Ragnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Var þetta sýndarsamráð? Sigurborg Kr. Hannesdóttir skrifar Skoðun Hvað vitum við í ágúst? Staðreyndir og möguleikar Íslands Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Töpum við fullveldinu ef við göngum í ESB? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Samningurinn sem allir hafa lesið skrifar Skoðun UT-mál Reykjavíkurborgar Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Er Ísland tilbúið fyrir dánaraðstoð? Ingrid Kuhlman skrifar Sjá meira
Þó að það geti vissulega verið gaman að baða sig í sviðsljósinu, efast ég um að fatlaðar konur hafi haft gagn af þeirri umræðu um kynferðislegt ofbeldi sem hefur átt sér stað undanfarnar vikur. Og ég efast um að þau úrræði sem kynnt hafa verið, breyti þeirri staðreynd að fatlaðar konur eru einna líklegastar til þess að verða fórnarlömb ofbeldis. Þótt það sé virðingarvert og sjálfsagt að Stígamót ætli sér að gera aðstöðu sína aðgengilega fötluðum konum, er það þegar tekið er tillit til umfangs og gerð vandans, á við að reyna auka flugöryggi með svampdýnum. Og þegar talað er um að gera fatlaðar konur að börnum í lagalegum skilningi og veita þeim vernd þannig, þá er það beinlínis meiðandi og eykur á ímynd fatlaðra kvenna sem ósjálfbjarga fórnarlömb. Ef ætlun manna er að bæta skilning á þeim vanda sem fötluð fórnarlömb ofbeldis eru í hlýtur það að vera grundvallaratriði að þetta sé gert í samráði við samtök fatlaðra og fatlaðar konur sjálfar.Viðhorfið Kynbundið ofbeldi gegn fötluðum konum er þó ekki óleysanlegt vandamál. Rannsóknir á Norðurlöndum sýna að það hefur í raun mjög lítið með eiginlega fötlun að gera en meira með viðhorf gagnvart fötluðum og þeim aðstæðum sem samfélagið kýs að setja fatlaða í. Það er nefnilega alfarið í höndum samfélagsins að gefa fötluðum tækifæri til þess að móta líf sitt með reisn og sjálfstæði og sporna þannig gegn ofbeldi. Að brjóta niður einangrun og jaðarsetningu fatlaðra er átak gegn ofbeldi. Að tryggja fötluðum ferðafrelsi og aðgengi að vinnu og menntun er átak gegn ofbeldi. Að tryggja fötluðum fjárhagslegt sjálfstæði og jafnan aðgang að stofnunum samfélagsins er átak gegn ofbeldi. Við þurfum ekki að leita lengra, kalla til fleiri sérfræðinga eða setja niður nefndir, við sem samfélag vitum nákvæmlega hvers er krafist, það þarf bara að framkvæma. Tryggja mannsæmandi ferðaþjónustu um land allt, svo fatlaðir geti sinnt störfum sínum og áhugamálum. Tryggja framkvæmd nýrrar byggingarreglugerðar svo fötluðum sé tryggt aðgengi á öllum sviðum þjóðfélagsins. Byggja félagslegar íbúðir svo fatlaðir hafi raunverulegt val um búsetu. Og svo hitt, að skilja það að einstaklingar, hvort sem þeir eru fatlaðir eða ófatlaðir, geta aðeins blómstrað ef þeim er gefið tækifæri til að vaxa. Við þurfum að hlúa að öllum borgurum þessa lands og hætta að beita hugtökum og orðræðu sem er til þess fallin að meiða og einangra.