Sum svæði berskjölduð fyrir jökulhlaupi

Nýtt hættumat vegna Sólheimajökuls í austanverðum Mýrdalsjökli sem Magnús Tumi Guðmundsson, prófessor í jarðeðlisfræði við Háskóla Íslands, kynnti á íbúafundi á Vík í Mýrdal á miðvikudagskvöld er ætlað til leiðbeiningar fyrir heimamenn við skipulagningu og við gerð viðbúnaðaráætlana komi til hlaups í ám úr jöklinum.

„Við horfum til hlaupsins í Jökulsá 1999 og í Múlakvísl 2011 og hvaða útbreiðslu og áhrif þau hefðu í dag miðað við bílastæði, göngustíga og annað,“ segir Magnús Tumi.

Niðurstöðurnar séu hins vegar ekki þannig að þær raski áætlunum ferðaþjónustu sem nú sé á svæðinu.

„Það er hins vegar ljóst að þarna þarf að bæta skipulag,“ segir hann og kveður bílastæði sem næst er ánni, innan varnargarða, vera illa staðsett og berskjaldað fyrir hlaupum af þeirri gerð sem kom 1999.

Hættumatið segir Magnús Tumi að taki ekki sérstaklega til hættu af eiturgufum sem komið geta frá ánni þegar hlaup er í gangi, líkt og varað var við fyrr í þessum mánuði þegar almannavarnir lýstu yfir óvissustigi vegna vatnavaxta sem urðu í Jökulsá.

„Það á eftir að vinna betur hvaða mörk á að hafa í tengslum við það.“ Alla jafna sé hins vegar ekki hætta á ferðum, nema dvalið sé langdvölum í gufum frá ánni alveg við upptökin þegar þannig ber við. „Þá getur það við sumar aðstæður valdið einhverri eitrun.“

Eins og staðan er nú er hægt að keyra vegslóða á bílaplan alveg niður við á. Tæki fólk upp á því að gista í bílum á þeim stað væri það berskjaldað fyrir hlaupi ef það kæmi og um leið svo nærri ánni og upptökum gæti brennisteinsmengun þar orðið nokkur.

„En tilgangur okkar er fyrst og fremst að vinna að upplýstri umræðu þannig að bregðast megi rétt við,“ segir Magnús Tumi.

Stór svæði rýmd komi til goss í Kötlu

Í ítarlegri viðbragðsáætlun vegna eldgoss í Mýrdalsjökli sem finna má á vef Almannavarna kemur fram að stór svæði kunni að vera rýmd í nágrenni Eyjafjalla- og Mýrdalsjökuls komi til meiriháttar jarðhræringa og flóða í kjölfar þeirra.

Auk svæðisins austur af Hvolsvelli, Fljótshlíðar og Landeyja, er gert ráð fyrir að rýma alla bæi undir Vestur-Eyjafjöllum, bæi undan Sólheimajökli í vestanverðum Mýrdalsjökli, öll hús í neðri og austari hluta Víkur í Mýrdal, og í Meðallandi vestan Eldvatns.