Innlent

Gestur: Saksóknari og heilbrigð skynsemi urðu viðskila

Stígur Helgason skrifar
Gestur Jónsson og Lýður Guðmundsson við upphaf aðalmeðferðar.
Gestur Jónsson og Lýður Guðmundsson við upphaf aðalmeðferðar. Mynd/ Stefán.
„Einhvers staðar á leiðinni frá upphafi rannsóknar og að útgáfu ákæru urðu hinn ágæti saksóknari og heilbrigð skynsemi viðskila,“ sagði Gestur Jónsson, verjandi Lýðs Guðmundssonar, í málflutningsræðu sinni í Exista-málinu svokallaða í Héraðsdómi Reykjavíkur í morgun.

Í málinu eru Lýður, sem var stjórnarformaður Existu, og lögmaðurinn Bjarnfreður Ólafsson ákærðir fyrir brot á hlutafélagalögum þegar hlutafé Existu var aukið um fimmtíu milljarða en aðeins greitt fyrir það einum milljarði króna. Ólafur Þór Hauksson, sérstakur saksóknari, fór í morgun fram á átján mánaða fangelsisdóm yfir Lýði vegna málsins og sex til átta mánaða fangelsisdóm yfir Bjarnfreði, sem sá um að senda tilkynningu um málið til Fyrirtækjaskrár í desember 2008.

Stundum koma jólin

Gestur eyddi mestu púðri í málflutningsræðu sinni í að rökstyðja að ákæran stæðist ekki skoðun; í henni væri Lýður ákærður sem stjórnarmaður félagsins BBR ehf., sem keypti hlutina í Existu, en ekki sem formaður stjórnar Existu, sem samþykkti hinn meinta ólögmæta gjörning, hlutafjáraukninguna umdeildu. Þar með væri málinu í raun snúið á haus, enda gengi ekki upp að ákæra þriðja aðila fyrir hlutafjáraukninguna – stjórnarmann félagsins sem keypti. Það væri alveg kristaltært.

„Þegar þessi niðurstaða sérstaks saksóknara lá fyrir [að hlutafjáraukningin hefði verið ólögmæt] þá hefði maður haldið að staða stjórnarmanna í Existu væri ekki efnileg. Í raunveruleikanum er það hins vegar stundum þannig að það koma jólin,“ sagði Gestur, með vísan til þess að stjórnarmenn Existu, aðrir en Lýður, hefðu allir sloppið við ákæru.

Saksóknari mótmælti þessari afstöðu Gests og sagði að það væri sérstaklega tekið fram í ákærunni að Lýður hefði verið stjórnarformaður Existu. Gestur sagði það ekki skipta máli – það væri ekki hluti af verknaðalýsingu brotsins.

Bara Ágúst og Lýður urðu fyrir tjóni

Ólafur Þór Hauksson var harðorður í sinni málflutningsræðu í morgun. Hann kallaði viðskiptafléttuna ósvífna og bíræfna ráðagerð, þar sem bæði stjórn Existu og Fyrirtækjaskrá hafi verið blekkt í því skyni að tryggja Lýði og bróður hans Ágústi áframhaldandi yfirráð yfir Existu eftir að ljóst varð að Nýja Kaupþing hefði í hyggju að taka yfir félagið.

Hann sagði fléttuna hafa valdið miklu tjóni, enda hafi hún stuðlað að því að Lýður eignaðist með ólögmætum hætti stóran hlut í almenningshlutafélagi sem hann átti ekki lögmætt tilkall til og með því hafi hlutafé annarra verið rýrt verulega.

Gestur sagði þetta af og frá. „Það er fráleitt að hægt sé að sýna fram á að þetta hafi valdið öðrum tjóni en bræðrunum Ágústi og Lýði,“ sagði hann, og benti á að með hlutafjáraukningunni hafi myndast yfirtökuskylda og þeir þurft að verja á þriðja hundrað milljónum til að kaupa hluti annarra í Exista, sem hafi verið lítils virði á þessum tíma.

Fráleitt að skjóta sendiboðann

Þorsteinn Einarsson, verjandi Bjarnfreðar, var í málflutningsræðu sinni mjög harðorður í garð málatilbúnaðar ákæruvaldsins, sagði málið hafa verið á villigötum frá upphafi og kallaði það skrípaleik. Þá gagnrýndi hann mjög að Bjarnfreður skyldi hafa verið ákærður fyrir það eitt að sinna starfi sínu og senda tilkynningu til Fyrirtækjaskrár um það sem fram fór á stjórnarfundi Existu.

„Það er fráleitt að skjóta sendiboðann,“ sagði Þorsteinn og benti á að málið byggði í raun allt á mistökum Fyrirtækjaskrár, þar sem hlutafjáraukningunni var hleypt í gegn athugasemdalaust fyrir vangá ólöglærðs starfsmanns.

„Ef Fyrirtækjaskrá hefði sinnt lagaskyldu sinni þá væri ekkert mál í gangi,“ sagði hann. Það væri  napurlegt fyrir Bjarnfreð að vera sakborningur í þrjú ár og í kastljósi fjölmiðla vegna þessa.

Málflutningi lauk klukkan tólf og varið málið þá dómtekið. Dómur verður að líkindum kveðinn upp innan fjögurra vikna.


Tengdar fréttir

Lýður kannast ekki við varnaðarorð Deloitte

Lýður Guðmundsson, fyrrverandi stjórnarformaður Existu, kannast ekki við það að endurskoðandi félagsins hjá Deloitte hafi tjáð honum að 50 milljarða hlutafjáraukning Existu stæðist ekki lög og Deloitte gæti aldrei skrifað upp á hana. Hann sagðist fyrir dómi fyrr í morgun ekki muna til þess að það hafi komið fram í símtali hans og endurskoðandans Hilmars Alfreðssonar.

Deloitte kvartaði til Logos

Forsvarsmenn endurskoðunarfyrirtæksins Deloitte sendu kvörtunarbréf til lögmannsstofunnar Logos þegar þeim varð ljóst að skýrsla sem endurskoðendur fyrirtækisins höfðu unnið um hlutafjáraukningu Existu hefði verið notuð til að koma henni í gegn hjá Fyrirtækjaskrá. Frá þessu greindu bæði Þorvarður Gunnarsson, forstjóri Deloitte á Íslandi, og endurskoðandinn Hilmar Alfreðsson frá fyrir dómi nú eftir hádegi.

Eftirlitsaðilar sáu ekkert athugavert

Eftirlitsaðilar sáu ekkert athugavert við hlutafjáraukninguna í Existu fyrr en hálfu ári eftir að hún var um garð genginn. Þeim var þó fullkunnugt um að einungis hefði einn milljarður verið greiddur fyrir 50 milljarða hlutafjáraukningu.

Vill Lýð í 18 mánaða fangelsi

Ólafur Þór Hauksson, sérstakur saksóknari, krefst átján mánaða fangelsisdóms yfir Lýði Guðmundssyni í Exista-málinu svokallaða. Þá krefst hann sex til átta mánaða fangelsisdóms yfir lögmanninum Bjarnfreði Ólafssyni. Þessar kröfur setti hann fram í málflutningsræðu sinni í Héraðsdómi Reykjavíkur nú í morgun.

Bjarnfreður var fullur efasemda

Bjarnfreður Ólafsson, lögfræðingur á Logos, segir að hann og aðrir starfsmenn Logos hafa verið fulla efasemda um að það mundi standast að greiða einungis einn milljarð fyrir 50 milljarða hlutafjáraukningu í Existu, eins og Lýður og Ágúst Guðmundssynir gerðu í desember 2008.

Segir Fyrirtækjaskrá hafa verið blekkta

Forstöðumaður Fyrirtækjaskrár viðurkennir að ólöglærður starfsmaður hafi gert mistök þegar 50 milljarða hlutafjáraukning Existu var samþykkt í desember 2008. Hins vegar hafi Fyrirtækjaskráin vísvitandi verið blekkt með villandi tilkynningu.

Töldu öll Deloitte hafa vottað viðskiptin

Fyrri degi aðalmeðferðar í Exista-máli sérstaks saksóknara er nú lokið. Vitnaleiðslum verður fram haldið í fyrramálið og að því loknu tekur málflutningur saksóknara og verjenda við.




Fleiri fréttir

Sjá meira


Velkomin á Vísi. Þessi vefur notar vafrakökur. Sjá nánar.