Námugröftur á smástirnum - „Hvað gerir mannkyn ef þetta heppnast?“ Kjartan Hreinn Njálsson skrifar 26. apríl 2013 21:50 Chris Lewicki. „Við ættum ekki að spyrja hvort þetta sé gerlegt, heldur hvað mannkyn gerir ef þetta heppnast.“ Með þessum orðum hóf Bandaríkjamaðurinn Chris Lewicki fyrirlestur sinn í Eldborgarsal Hörpu í dag, þar sem Fanfest-hátíð CCP fer nú fram. Lewicki er einn af stofnendum sprotafyrirtækisins Planetary Resources. Félagið komst í heimsfréttirnar á síðasta ári þegar markmið þess voru kynnt: námugröftur á smástirnum. Lewicki starfaði um árabil hjá bandarísku geimferðarstofnuninni NASA. Þar var hann leiðangursstjóri könnunarfaranna Spirit og Opportunity sem lentu heilu og höldnu á Mars í janúar árið 2004. CCP horfir mikið til þess hvernig vísindaskáldskapur á borð við EVE Online kastast á við þróun vísinda í raunheiminum. Fyrirlestur Lewickis á Fanfest er liður í því. Frá upphafi hefur námugröftur á smástirnum gegnt mikilvægu hlutverki í EVE Online. Það þótti því tilvalið að fá Lewicki til að fræða spilara um markmið Planetary Resources. „Þetta er kosturinn við EVE Online,“ sagði Lewicki (sem sjálfur er spilari). „Vísindaskáldskapur á sér nær undantekningalaust stoðir í raunveruleikanum.“Frá fyrirlestrinum í Eldborg í dag.MYND/FRÉTTASTOFALewicki gengur svo langt að fullyrða að hugmyndaauðgi og sköpunargleði skáldskaparins, í bland við framfarir í vísindum, sé lykillinn að langlífi mannkyns í stjarnfræðilegu samhengi. Hann segir að hugmyndir fyrirtækisins sé flestar enn á teikniborðinu. Verkefnin séu flókin, en í krafti einkaframtaksins séu þau vel yfirstíganleg. „Lykillinn að þessu öllu er sjálfstæði frá innviðum ríkisvaldsins. Það er viss þversögn fólgin í þessu, enda hafa yfirvöld frá upphafi geimferða komið að skipulagningu þeirra og rekstri." Hann bendir á að það sé í raun ómögulegt fyrir opinbera aðila að koma að verkefnum á borð við námugröft á smástirnum, þar sem upphafskostnaður sé mikill og áætlanir gerðar til lengri tíma, ekki fjögurra ára. „Hin hliðin á málinu beinist að okkur,“ segir Lewicki. „Og hún felur í sér fjöldaframleiðslu á ódýrum og vel búnum geimferjum til að sinna upplýsingaöflun við smástirnin. Þá fyrst getum við hafið leitina að fágætum málmum.“ Lewicki tekur platínu sem dæmi. Þessi þungi hliðarmálmur er afar sjaldgæfur hér á jörðu niðri. Rannsóknir á smástirnum hafa leitt í ljós að efnið er þar að finna og oft í gríðarlegu magni.MYND/PLANETARY RESOURCES„Til að setja þetta í samhengi getum við ímyndað okkur 500 metra langt smástirni þar sem platínu er að finna. Slíkt smástirni myndi gefa af sér meira magn platínu en öll námuvinnsla hér á Jörðinni hefur skilað samanlagt.“ Þegar kemur að hagfræðilegum vangaveltum um eftirspurn og framboð er Lewicki sannfærður um að markaðurinn muni leiðrétta sig. „Landslag markaðarins og almennra viðskipta er ekki byggt á fyrirfram gefnum og heilögum forsendum. Rétt eins og ál var eitt sinn fágæt afurð þá munu vísindamenn á endanum þróa nýjar aðferðir til að vinna platínu. Offramboð er ekki vandamálið.“ Fjármögnun verkefnisins er á vegum þeirra Sergey Brin og Larry Page, stofnenda Google, ásamt Larry Page, stjórnarformanni Google, og James Cameron, kvikmyndagerðarmanni. Með tilkomu Planetary Resources boða Lewicki og félagar nýjan markað og ef marka má tölurnar er ljóst að fyrstu billjónamæringarnir - Billjón (e. trillion) 1012 - verða til á smástirnum. „Upphæðirnar eru gríðarlegar. Ef tökum nýjasta smástirnið sem dæmi, 2011 UW158, þá myndi það skila okkur á bilinu 300 milljörðum dala til 5.4 billjónum dala.“ „Við getum gert þetta,“ segir Lewicki. „Það er engin þörf á því að taka blindandi skref út í óvissuna, tæknin er til staðar.“ Mest lesið „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Innlent „Blóðmassinn svartur sem hel“ Innlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Allir Bretar fæddir eftir 2008 í lífstíðarbann frá tóbaki Erlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Innlent Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Fleiri fréttir Fresta leit að ferðamanninum Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Krefjast þess að stjórnvöld standi ekki í vegi endurreisnar Lítilli flugvél hvolfdi við lendingu Síðustu skósmiðirnir og Ungfrú Ísland í beinni Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Aukin hætta á gróðureldum Leita enn að ferðamanninum Bein útsending: Íbúafundur í Grindavíkurbæ Framkvæmdastjóri Fjölmiðlanefndar lagði ríkið endanlega Einn fluttur á slysadeild eftir árekstur „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Framkvæmdastjóri Félagsbústaða lætur af störfum Skýrslur um hraunvá kalla á samtal um hvar megi byggja Stefnt á hvalveiðar í sumar: „Það má ekki einn hvalur deyja í sumar“ Lækka veiðiráðgjöf á hval verulega Varnargarðarnir hafi sannað gildi sitt en stjórnsýslan ekki staðist prófið „Blóðmassinn svartur sem hel“ Leita að ferðamanni við Háafoss og ný skýrsla um varnargarðana Varnargarðar á Reykjanesi: Verkefnið ríkislögreglustjóra ofviða Halda áfram umfangsmikilli leit að ferðamanni við Háafoss Kallar formann VR „ómerkilegan popúlista“ „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Við þurfum að vera tilbúin að takast á við eldgosavá Fiskflutningabíll valt á Þorlákshafnarvegi Sjá meira
„Við ættum ekki að spyrja hvort þetta sé gerlegt, heldur hvað mannkyn gerir ef þetta heppnast.“ Með þessum orðum hóf Bandaríkjamaðurinn Chris Lewicki fyrirlestur sinn í Eldborgarsal Hörpu í dag, þar sem Fanfest-hátíð CCP fer nú fram. Lewicki er einn af stofnendum sprotafyrirtækisins Planetary Resources. Félagið komst í heimsfréttirnar á síðasta ári þegar markmið þess voru kynnt: námugröftur á smástirnum. Lewicki starfaði um árabil hjá bandarísku geimferðarstofnuninni NASA. Þar var hann leiðangursstjóri könnunarfaranna Spirit og Opportunity sem lentu heilu og höldnu á Mars í janúar árið 2004. CCP horfir mikið til þess hvernig vísindaskáldskapur á borð við EVE Online kastast á við þróun vísinda í raunheiminum. Fyrirlestur Lewickis á Fanfest er liður í því. Frá upphafi hefur námugröftur á smástirnum gegnt mikilvægu hlutverki í EVE Online. Það þótti því tilvalið að fá Lewicki til að fræða spilara um markmið Planetary Resources. „Þetta er kosturinn við EVE Online,“ sagði Lewicki (sem sjálfur er spilari). „Vísindaskáldskapur á sér nær undantekningalaust stoðir í raunveruleikanum.“Frá fyrirlestrinum í Eldborg í dag.MYND/FRÉTTASTOFALewicki gengur svo langt að fullyrða að hugmyndaauðgi og sköpunargleði skáldskaparins, í bland við framfarir í vísindum, sé lykillinn að langlífi mannkyns í stjarnfræðilegu samhengi. Hann segir að hugmyndir fyrirtækisins sé flestar enn á teikniborðinu. Verkefnin séu flókin, en í krafti einkaframtaksins séu þau vel yfirstíganleg. „Lykillinn að þessu öllu er sjálfstæði frá innviðum ríkisvaldsins. Það er viss þversögn fólgin í þessu, enda hafa yfirvöld frá upphafi geimferða komið að skipulagningu þeirra og rekstri." Hann bendir á að það sé í raun ómögulegt fyrir opinbera aðila að koma að verkefnum á borð við námugröft á smástirnum, þar sem upphafskostnaður sé mikill og áætlanir gerðar til lengri tíma, ekki fjögurra ára. „Hin hliðin á málinu beinist að okkur,“ segir Lewicki. „Og hún felur í sér fjöldaframleiðslu á ódýrum og vel búnum geimferjum til að sinna upplýsingaöflun við smástirnin. Þá fyrst getum við hafið leitina að fágætum málmum.“ Lewicki tekur platínu sem dæmi. Þessi þungi hliðarmálmur er afar sjaldgæfur hér á jörðu niðri. Rannsóknir á smástirnum hafa leitt í ljós að efnið er þar að finna og oft í gríðarlegu magni.MYND/PLANETARY RESOURCES„Til að setja þetta í samhengi getum við ímyndað okkur 500 metra langt smástirni þar sem platínu er að finna. Slíkt smástirni myndi gefa af sér meira magn platínu en öll námuvinnsla hér á Jörðinni hefur skilað samanlagt.“ Þegar kemur að hagfræðilegum vangaveltum um eftirspurn og framboð er Lewicki sannfærður um að markaðurinn muni leiðrétta sig. „Landslag markaðarins og almennra viðskipta er ekki byggt á fyrirfram gefnum og heilögum forsendum. Rétt eins og ál var eitt sinn fágæt afurð þá munu vísindamenn á endanum þróa nýjar aðferðir til að vinna platínu. Offramboð er ekki vandamálið.“ Fjármögnun verkefnisins er á vegum þeirra Sergey Brin og Larry Page, stofnenda Google, ásamt Larry Page, stjórnarformanni Google, og James Cameron, kvikmyndagerðarmanni. Með tilkomu Planetary Resources boða Lewicki og félagar nýjan markað og ef marka má tölurnar er ljóst að fyrstu billjónamæringarnir - Billjón (e. trillion) 1012 - verða til á smástirnum. „Upphæðirnar eru gríðarlegar. Ef tökum nýjasta smástirnið sem dæmi, 2011 UW158, þá myndi það skila okkur á bilinu 300 milljörðum dala til 5.4 billjónum dala.“ „Við getum gert þetta,“ segir Lewicki. „Það er engin þörf á því að taka blindandi skref út í óvissuna, tæknin er til staðar.“
Mest lesið „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Innlent „Blóðmassinn svartur sem hel“ Innlent Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Innlent „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Innlent Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Innlent Allir Bretar fæddir eftir 2008 í lífstíðarbann frá tóbaki Erlent Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Innlent Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Innlent Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Innlent Óvænt jafntefli í kjördæmastríðinu Erlent Fleiri fréttir Fresta leit að ferðamanninum Vilja ræða um varnargarða en byggja meira á hraunum Krefjast þess að stjórnvöld standi ekki í vegi endurreisnar Lítilli flugvél hvolfdi við lendingu Síðustu skósmiðirnir og Ungfrú Ísland í beinni Hækka launin um 3,5 prósent í stað 9,7 prósenta Átti að fá smáaura en fékk fimm og hálft ár Aukin hætta á gróðureldum Leita enn að ferðamanninum Bein útsending: Íbúafundur í Grindavíkurbæ Framkvæmdastjóri Fjölmiðlanefndar lagði ríkið endanlega Einn fluttur á slysadeild eftir árekstur „Ég fer í Costco að ná mér í bita“ Sýknaður af ákæru fyrir ítrekaðan harmonikkuleik Sjö sóttu um embætti sýslumanns Íslands Með rúma eina og hálfa milljón í heildarlaun Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Framkvæmdastjóri Félagsbústaða lætur af störfum Skýrslur um hraunvá kalla á samtal um hvar megi byggja Stefnt á hvalveiðar í sumar: „Það má ekki einn hvalur deyja í sumar“ Lækka veiðiráðgjöf á hval verulega Varnargarðarnir hafi sannað gildi sitt en stjórnsýslan ekki staðist prófið „Blóðmassinn svartur sem hel“ Leita að ferðamanni við Háafoss og ný skýrsla um varnargarðana Varnargarðar á Reykjanesi: Verkefnið ríkislögreglustjóra ofviða Halda áfram umfangsmikilli leit að ferðamanni við Háafoss Kallar formann VR „ómerkilegan popúlista“ „Lygaáróðursherferð af hálfu pólitískra andstæðinga“ Við þurfum að vera tilbúin að takast á við eldgosavá Fiskflutningabíll valt á Þorlákshafnarvegi Sjá meira