Þeir sletta blóðinu sem mega það

Allir eiga sína 5 lítra af blóði sem þeim er frjálst að ráðstafa að vild. Margir kjósa að gefa það til að hjálpa öðrum. Vil ég gefa blóðið mitt? Ef móðir mín sem er í O blóðflokk líkt og ég lægi dauðvona á sjúkrahúsi og þyrfti nauðsynlega á blóðgjöf að halda, væri ég tilbúinn að færa þá fórn? Já, það væri ég. Í venjulegri blóðgjöf er tekinn um hálfur lítri í hvert sinn. Það hljómar mikið, enda er það 10% af heildarmagninu í hverjum manni. Við erum þó svo vel búin líffræðilega að blóð endurnýjar sig og nær aftur hinu gullna, alkunna og eftirsótta jafnvægi.

Ef ég les mér til um þær kröfur sem gerðar eru til hvers blóðgjafa sé ég að þær eru að viðkomandi sé heilbrigður einstaklingur, á aldrinum 18-60 ára og þyngri en 50 kíló. Ég uppfylli þær kröfur fyllilega, tel mig allt að því afar heilbrigðan.

Ég held lestrinum áfram um kröfurnar. Þar sé ég efnisgrein „Ef viðkomandi lifir áhættusömu lífi, s.s. sprautar sig með fíknilyfjum, stundar vændi, er samkynhneigður karlmaður eða hefur haft mök við manneskju frá Afríku sunnan Sahara, Indlandi, Suðaustur-Asíu eða Suður-Ameríku getur hann ekki orðið blóðgjafi."

Ég hnussa og hristi hausinn. Ég hef aldrei á minni ævi verið þekktur fyrir að lifa áhættusömu líferni. Jú, ég vissulega hef týnst á flugvelli, lent í mannránstiltraun, keyrt fjórhjól áður en ég fékk bílpróf og íhugað fallhlífastökk en aldrei hef ég snert við fíknilyfjum. Ég hef heldur ekki, sem betur fer, þurft að ganga svo langt að stunda vændi til að afla mér fjár.

Hvurslags aðdróttanir eru þetta?

Bíddu nú við. Ætlar sú ákvörðun mín fyrir tæpum þremur árum að segja fjölskyldu minni að ég sé með lítilsháttar genagalla, fíli samt ennþá fótbolta en finnist strákar líka sætir að koma í bakið á mér núna? Mamma mín er að deyja! Ég hef ekki tíma í þetta, stingdu nálinni í mig!

Hjúkrunarkonan neitar. Ég er víst banvænn. Mögulega. En hvað er þetta? Á blóðgjafaeyðublaðinu eru möguleikar. Ég get merkt við að ég sé gagnkynhneigður. Þá er allt önnur hlið upp á teningnum. Ekkert örvæntingarkast, mamma mín lifir og það eina sem breytist í raun er þetta litla X, sem ég sjálfur þarf að rita. Það er auðveldara sagt en gert. Ég er ekki lygari. Er ég hér að fara að ljúga upp á mig sjálfan, persónu mína, hver ég er? Til að geta sjálfviljugur gefið blóð mitt? Er ég ekki stoltari af sjálfum mér en það? Jú, það er ég.

Af hverju breytir þetta X öllu? Hvaða þýðingu hefur þetta blað? Allt blóð er skimað hvort sem er eða hvað? Varla taka þeir blóð úr hverjum sem er, dæla því í næsta einstakling sem þarf á því að halda án umhugsunar og halda svo áfram? Væri ekki lifrarbólga C þá landlæg og allir með kynsjúkdóm? Jú, allt blóð er skimað. Ef ég væri með HIV þá myndi það sjást og blóðið yrði ekki notað.

Ég hef ekki lifað áhættusömu lífi. Ég hef verið í föstu sambandi með sama stráknum síðan ég kom út úr skápnum. Ég hef aldrei fengið kynsjúkdóm. Það er líklegra að vinur minn, hinn gagnkynhneigði og einhleypi Jón sé með HIV heldur en ég. Það segja nýjustu tölur hér á Íslandi.

Af hverju má ég ekki bjarga mömmu minni?