Þurfi að verða hluti af menningunni að takast á við loftslagsbreytingar Hallgerður Kolbrún E. Jónsdóttir skrifar 18. október 2023 23:35 Veðuröfgar munu aðeins aukast á næstu árum vegna loftslagsbreytinga. Vísir/Vilhelm Það stefnir í að veðurfar á Íslandi í lok þessarar aldar verði gjörólíkt því sem hefur verið frá landnámi. Sérfræðingur í umhverfismannfræði segir að samfélagið allt muni breytast með breyttu loftslagi. Taka þurfi á breytingunum strax og líta björtum augum á verkefnið framundan Öfgar í veðurfari, náttúruhamfarir og jökulrýrnun er meðal þeirra áhrifa sem þegar er farið að gæta á Íslandi vegna loftslagsbreytinga. Fram kemur í nýrri skýrslu vísindanefndar um loftslagsbreytingar, sem kom út í dag, að jöklar muni rýrna um fjörutíu til fimmtíu prósent fyrir lok aldarinnar ef okkur tekst að fylgja markmiðum Parísarsamkomulagsins. Hlýrra veðri fylgja meiri þurrkar og öfgafyllri úrkoma sem getur leitt til náttúruhamfara á borð við aurskriða og gróðurelda, eins og þegar er farið að aukast hérlendis.Sömuleiðis mun lífríki Íslands breytast með komu nýrra tegunda, sem getur haft í för með sér aukin heilsufarsvandamál til dæmis vegna komu sjúkdómsbera og fjölgunar frjókorna í lofti. Allt þetta hefur auðvitað áhrif á samfélagið. Helga Ögmundardóttir, dósent við Háskóla Íslands og sérfræðingur í umhverfismannfræði. Hún segir fólk ekki mega gefast upp þó loftslagsverkefnið virðist stórt.Vísir/Einar „Menninguna, atvinnuvegi, afkomumöguleika og samskipti við umheiminn. Við finnum fyrir þessu strax og þetta á bara eftir að aukast í framtíðinni,“ segir Helga Ögmundardóttir, sérfræðingur í umhverfismannfræði og einn skýrsluhöfunda. „Við þurfum að hugsa um þetta þannig að þetta er ekki eitthvað sem við getum ýtt á undan okkur, við verðum að takast á við þetta núna.“ Fram kemur í skýrslunni að veðurfar á Íslandi verði fyrir lok aldarinnar gjörólíkt því sem hefur verið hingað til. „Þetta náttúrulega varðar það hvernig við hugsum um náttúruna, sjáum hana og skiljum hana. Við verðum að skilja nýja tegund af náttúru svo að segja,“ segir Helga. „Við þurfum fyrst og fremst að viðurkenna að þetta er að gerast. Við þurfum að tala miklu meira um þetta og tala um hvaða gildismat við höfum á þessum náttúrufyrirbærum sem við höfum ekki bara til að njóta heldur til að nýta. Þetta er hreinlega það sem við borðum og klæðum okkur í og byggjum líf okkar á.“ Fólk geti fylgst vonleysi við að hugsa um þetta en líta verði á þetta verkefni sem áskorun. „Það þarf að vera ákveðinn vilji og hluti af menningunni okkar að takast á við þetta,“ segir Helga. „Ég held að þetta sé bara skemmtilegt. Mér finnst þetta skemmtilegt og ég vona að fólki finnist það. Af því að þetta er nauðsynlegt, þetta er ekki val.“ Loftslagsmál Umhverfismál Tengdar fréttir Líf íslensk landbúnaðar hangir á bláþræði Það hefur legið fyrir um tíma að staða bænda hafi farið versnandi á síðustu árum, staðan hefur verið margrædd en lítið að gert. Veruleikinn er sá að afkoma bænda hefur verið með öllu óviðunandi frá árinu 2020, rekstrargrundvöllurinn er hverfandi með hverjum mánuði, nýliðun er lítil sem engin og bændur kalla ítrekað eftir aðgerðum til að koma starfsgreininni aftur í fyrra horf. 17. október 2023 13:31 Segir algjörlega ábyrgðarlaust að tala gegn aukinni orkuvinnslu Forstjóri Landsvirkjunar sakar þá sem tala gegn aukinni orkuvinnslu um algjört ábyrgðarleysi. Staðan í orkumálum sé grafalvarleg og landsmenn þurfi að gera sér grein fyrir því hvað orkuskortur þýði. 11. október 2023 21:00 Gætum neyðst til að kaupa loftslagskvóta fyrir milljarða Guðlaugur Þór Þórðarson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, segir að ef Íslendingar standi ekki við alþjóðlegar skuldbindingar sínar í loftslagsmálum fyrir árið 2030 gætu þeir neyðst til að kaupa loftslagsheimildir fyrir einn til tíu milljarða króna á ári. Þetta kom fram í ávarpi ráðherrans á haustfundi Landsvirkjunar í morgun. 11. október 2023 12:21 Mest lesið Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Innlent Lárus Welding á endastöð hjá MDE Innlent Hefði þegið samtal við Jóhannes Innlent Litlu nær um peningana í Fljótagöng Innlent Fleiri fréttir Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Hólmarnir í Tjörninni fá andlitslyftingu Missti stjórn á bílnum og hafnaði á vegg Sjá meira
Öfgar í veðurfari, náttúruhamfarir og jökulrýrnun er meðal þeirra áhrifa sem þegar er farið að gæta á Íslandi vegna loftslagsbreytinga. Fram kemur í nýrri skýrslu vísindanefndar um loftslagsbreytingar, sem kom út í dag, að jöklar muni rýrna um fjörutíu til fimmtíu prósent fyrir lok aldarinnar ef okkur tekst að fylgja markmiðum Parísarsamkomulagsins. Hlýrra veðri fylgja meiri þurrkar og öfgafyllri úrkoma sem getur leitt til náttúruhamfara á borð við aurskriða og gróðurelda, eins og þegar er farið að aukast hérlendis.Sömuleiðis mun lífríki Íslands breytast með komu nýrra tegunda, sem getur haft í för með sér aukin heilsufarsvandamál til dæmis vegna komu sjúkdómsbera og fjölgunar frjókorna í lofti. Allt þetta hefur auðvitað áhrif á samfélagið. Helga Ögmundardóttir, dósent við Háskóla Íslands og sérfræðingur í umhverfismannfræði. Hún segir fólk ekki mega gefast upp þó loftslagsverkefnið virðist stórt.Vísir/Einar „Menninguna, atvinnuvegi, afkomumöguleika og samskipti við umheiminn. Við finnum fyrir þessu strax og þetta á bara eftir að aukast í framtíðinni,“ segir Helga Ögmundardóttir, sérfræðingur í umhverfismannfræði og einn skýrsluhöfunda. „Við þurfum að hugsa um þetta þannig að þetta er ekki eitthvað sem við getum ýtt á undan okkur, við verðum að takast á við þetta núna.“ Fram kemur í skýrslunni að veðurfar á Íslandi verði fyrir lok aldarinnar gjörólíkt því sem hefur verið hingað til. „Þetta náttúrulega varðar það hvernig við hugsum um náttúruna, sjáum hana og skiljum hana. Við verðum að skilja nýja tegund af náttúru svo að segja,“ segir Helga. „Við þurfum fyrst og fremst að viðurkenna að þetta er að gerast. Við þurfum að tala miklu meira um þetta og tala um hvaða gildismat við höfum á þessum náttúrufyrirbærum sem við höfum ekki bara til að njóta heldur til að nýta. Þetta er hreinlega það sem við borðum og klæðum okkur í og byggjum líf okkar á.“ Fólk geti fylgst vonleysi við að hugsa um þetta en líta verði á þetta verkefni sem áskorun. „Það þarf að vera ákveðinn vilji og hluti af menningunni okkar að takast á við þetta,“ segir Helga. „Ég held að þetta sé bara skemmtilegt. Mér finnst þetta skemmtilegt og ég vona að fólki finnist það. Af því að þetta er nauðsynlegt, þetta er ekki val.“
Loftslagsmál Umhverfismál Tengdar fréttir Líf íslensk landbúnaðar hangir á bláþræði Það hefur legið fyrir um tíma að staða bænda hafi farið versnandi á síðustu árum, staðan hefur verið margrædd en lítið að gert. Veruleikinn er sá að afkoma bænda hefur verið með öllu óviðunandi frá árinu 2020, rekstrargrundvöllurinn er hverfandi með hverjum mánuði, nýliðun er lítil sem engin og bændur kalla ítrekað eftir aðgerðum til að koma starfsgreininni aftur í fyrra horf. 17. október 2023 13:31 Segir algjörlega ábyrgðarlaust að tala gegn aukinni orkuvinnslu Forstjóri Landsvirkjunar sakar þá sem tala gegn aukinni orkuvinnslu um algjört ábyrgðarleysi. Staðan í orkumálum sé grafalvarleg og landsmenn þurfi að gera sér grein fyrir því hvað orkuskortur þýði. 11. október 2023 21:00 Gætum neyðst til að kaupa loftslagskvóta fyrir milljarða Guðlaugur Þór Þórðarson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, segir að ef Íslendingar standi ekki við alþjóðlegar skuldbindingar sínar í loftslagsmálum fyrir árið 2030 gætu þeir neyðst til að kaupa loftslagsheimildir fyrir einn til tíu milljarða króna á ári. Þetta kom fram í ávarpi ráðherrans á haustfundi Landsvirkjunar í morgun. 11. október 2023 12:21 Mest lesið Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Innlent Lárus Welding á endastöð hjá MDE Innlent Hefði þegið samtal við Jóhannes Innlent Litlu nær um peningana í Fljótagöng Innlent Fleiri fréttir Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Hólmarnir í Tjörninni fá andlitslyftingu Missti stjórn á bílnum og hafnaði á vegg Sjá meira
Líf íslensk landbúnaðar hangir á bláþræði Það hefur legið fyrir um tíma að staða bænda hafi farið versnandi á síðustu árum, staðan hefur verið margrædd en lítið að gert. Veruleikinn er sá að afkoma bænda hefur verið með öllu óviðunandi frá árinu 2020, rekstrargrundvöllurinn er hverfandi með hverjum mánuði, nýliðun er lítil sem engin og bændur kalla ítrekað eftir aðgerðum til að koma starfsgreininni aftur í fyrra horf. 17. október 2023 13:31
Segir algjörlega ábyrgðarlaust að tala gegn aukinni orkuvinnslu Forstjóri Landsvirkjunar sakar þá sem tala gegn aukinni orkuvinnslu um algjört ábyrgðarleysi. Staðan í orkumálum sé grafalvarleg og landsmenn þurfi að gera sér grein fyrir því hvað orkuskortur þýði. 11. október 2023 21:00
Gætum neyðst til að kaupa loftslagskvóta fyrir milljarða Guðlaugur Þór Þórðarson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, segir að ef Íslendingar standi ekki við alþjóðlegar skuldbindingar sínar í loftslagsmálum fyrir árið 2030 gætu þeir neyðst til að kaupa loftslagsheimildir fyrir einn til tíu milljarða króna á ári. Þetta kom fram í ávarpi ráðherrans á haustfundi Landsvirkjunar í morgun. 11. október 2023 12:21