Neytendastofa gegn neytendum

Þegar opinberar stofnanir geta ekki sinnt hlutverki sínu sem skyldi, þá er það yfirleitt vegna fjársveltis. En þegar kemur að Neytendastofu virðist fjárveitingin ekki vandamálið, heldur átakanleg vangeta blönduð hræðslu við álit lögmanna hjá „fínum“ lögfræðistofum.

Múrbúðin hefur nokkrum sinnum leitað atbeina Neytendastofu til að tryggja hagsmuni neytenda. Afgreiðsla Neytendastofu hefur undantekningalítið gengið í þveröfuga átt.

Plast verður að timbri

Múrbúðin taldi til dæmis að það væri slæm þróun fyrir eigendur fasteigna og gólfefnaverslanir þegar verslun ein fór að auglýsa plastparkett sem harðparkett, án þess að segja í leiðinni að um plastparkett væri að ræða. Parkett er jú gert úr viði og á þessum gólfefnum er verulegur verð- og gæðamunur. En Neytendastofa taldi að þetta væri í fínu lagi og byggði það á áliti íslenskufræðings og lögmannsstofu viðkomandi verslunar. Neytendastofa spurði ekki þá sem raunverulega til þekkja, svo sem fasteignasala eða kaupmenn sem selja parkett og plastparkett.

Þrátt fyrir mótmæli Múrbúðarinnar stendur því sú ákvörðun Neytendastofu að það megi auglýsa plastparkett undir heitinu harðparkett, alveg eins og um parkett væri að ræða. Plast er viður samkvæmt úrskurði Neytendastofu.

Þessi niðurstaða lýsir yfirþyrmandi þekkingarleysi Neytendastofu á einföldustu verslunarháttum og undirlægjuhætti gagnvart lögfræðistofum með fín lógó.

Það er erfitt að skilja steypu

Múrbúðin kvartaði til Neytendastofu undan fullyrðingum keppinautar um að steypuflotefni hans væri drýgra en annað flotefni. Því þyrftu viðskiptavinir að kaupa minna magn. Þetta var sambærilegt við fullyrðingu um að úr eins og hálfs lítra gosflösku kæmu tveir lítrar. Um mikla hagsmuni var að ræða, enda eru hundruð tonna af steypuflotefni seld á hverju ári.

Nákvæm mæling hjá verkfræðistofunni Mannviti sýndi að steypuflotefnið frá keppinautnum var ekkert drýgra en annað flotefni. Þar sem keppinauturinn er sérfræðingur í steypuefnum, þá átti hann að vita betur. Neytendastofa taldi hins vegar ekki tiltökumál þó að það skeikaði um 6-30% í fullyrðingum um drýgni efnisins.

Þessi sama Neytendastofa tekur að sér að votta að íslenskar framleiðsluvörur innihaldi það rúmmál sem fullyrt er á umbúðunum. Vonandi – fyrir neytendur – er gerð meiri krafa um nákvæmni í þeim mælingum en þegar kemur að steypufloti. Vonandi vottar Neytendastofa ekki að það séu tveir lítrar í eins og hálfs lítra flösku.

Innkaup breytast í verktöku

Enn bættist svo á vanþekkingarlistann hjá Neytendastofu þegar hún ákvað að vísa frekari umfjöllun um steypuflotið frá, þar sem um væri að ræða viðskipti við verktaka – og slík mál heyrðu ekki undir stofnunina. Þvílík steypa! Þó svo að verktakar kaupi steypuflot, þá flokkast þau viðskipti ekki undir verktöku, ekkert fremur en þegar verktakinn kemur í Múrbúðina til að kaupa krossvið.

Hvað er eiginlega til ráða fyrir neytendur þegar sú stofnun sem á að gæta hagsmuna þeirra ræður ekki við einföldustu verkefni?