Þingmenn gagnrýndu framgöngu forseta Íslands í utanríkismálum

Gunnar Bragi Sveinsson, utanríkisráðherra, flutti alþingisskýrslu sína um utanríkismál í dag. Hann ítrekaði áherslur Íslands í evrópumálum með áherslu á EES-samninginn og traustum samskiptum við Evrópusambandið, viðskiptasamninga við fjölda þjóða sem og norðurslóðamál. Málefni Úkraínu voru einnig áberandi í umræðum um skýrsluna. Gunnar Bragi sagði ógnvænlega framkomu Rússa í Úkraínu setja málefni friðar, öryggis og stöðugleika í samhengi.

„Yfirstandandi og harðnandi deila hefur nú kippt okkur til baka í veruleika sem við töldum okkur hafa yfirgefið fyrir þó nokkrum árum, jafnvel áratugum síðan. Á sama tíma og Rússlandsstjórn fer sínu fram í trássi við alþjóðalög og eigin skuldbindingar eykst samtakamáttur þeirra sem fordæma aðgerðirnar og senda sterk skilaboð um að framganga Rússa sé fullkomlega óásættanleg," sagði Gunnar Bragi.



Nokkrir þingmenn gerðu athugasemd við framgöngu forseta Íslands í utanríkismálum nú síðast vegna þess þegar forsetinn setti ofan í við aðstoðarutanríkisráðherra Noregs á Norðurslóðaráðstefnu í Bodø í Noregi í gær, þegar hún fordæmdi framferði Rússa í Úkraínu.



„Hann lætur uppi þær áherslur að hann vilji horfa, að hann vilji að Ísland horfi til austurs, Rússlands og Kína. Hann segir ýmislegt um evrópusambandsmál á erlendum vettvangi. Nú síðast setti hann ofan í við aðstoðarráðherra á opnum fundi," sagði Guðmundur Steingrímsson.



Ráðherra sagði skýrt að umboð til að móta utanríkisstefnuna væri hjá ríkisstjórninni en ekki forsetanum. Katrín Júlíusdóttir sagði Íslendinga hafa ákveðið að standa með Úkraínumönnum gagnvart Rússum.



„Hver er þá afstaða ráðherrans hæstvirts til þess sem forseti Íslands gerði á fundi um norðurskautsmál í gær, þar sem hann hirtir norskan aðstoðarráðherra fyrir það að taka upp þessa deilu við Rússa og gagnrýna hana sem hluta af utanríkispólitík Norðmanna?" spurði Katrín.



Fleiri tóku í svipaða strengi eins og Elín Hirst, þingmaður Sjálfstæðisflokksins.



„Ég held að orð forseta hafi verið að mörgu leyti hófleg, það má hins vega velta því fyrir sér hvort það hafi ekki verið óheppilegt að taka þess orðræðu við norska ráðherrann. ég get alveg verið á báðum áttum með það hvort það hafi verið heppilegt," sagði Gunnar Bragi.