Þorsteinn harðorður í garð forseta Íslands

Þorsteinn Pálsson fyrrverandi forsætisráðherra er harðorður í garð forseta Íslands og hörðustu andstæðinga viðræðna við Evrópusambandið í grein í Fréttablaðinu í dag.

Þorsteinn rifjar upp þegar Ólafur Ragnar Grímsson lýsti því yfir við setningu Alþingis að Evrópusambandið hvorki vildi né gæti samið um aðild Íslands. En þá hafi verið 40 ár frá því Bjarni Benediktsson eldri og fyrrverandi forsætisráðherra sagði í ritgerð „að virðing smáþjóða stæði yfirleitt í öfugu hlutfalli við mælgi þeirra“.

Þessi orð lýsi gjörólíkum stjórnmálaleiðtogum, gagnstæðri hugmyndafræði og ósamræmanlegum sjónarmiðum um hvernig Ísland tryggir best hagsmuni sína í heimi þar sem fullveldi og efnahagslegar framfarir ráðast í vaxandi mæli af samvinnu þjóða. Orð Bjarna standi enn, en eftir fund með kanslara Þýskalands í sumar hafi forsetinn þurft að kokgleypa ummæli sín. Þá hafi hann umsvifalaust snúið við blaðinu og sagst hafa meint að Ísland gæti ekki samið um aðild. Sá böggull fylgi skammrifi að smáni forsetinn sjálfan sig geri hann þjóðinni um leið sömu skömm. Það segi sína sögu að forsætisráðherra og utanríkisráðherra hafi gefið blessun ríkisstjórnarinnar fyrir báðum útgáfum forsetans um getuleysi og andstöðu við að semja um mögulega aðild Íslands.

Þorsteinn segir ekki ofsögum sagt að Bjarni Benediktsson hafi í raun verið faðir þeirrar samstöðu þriggja stjórnmálaflokka um grundvöll utanríkisstefnunnar sem fylgt var allan síðari hluta tuttugustu aldar. Nú í byrjun tuttugustu og fyrstu aldar ráði hugmyndafræði Ólafs Ragnars Grímssonar.

Æðstu sporgöngumenn forsetans í andstöðunni við að láta reyna á aðildarsamninga staðhæfi í síbylju að Ísland muni tapa fullveldinu í þeim viðræðum. Sumir trúi því. En væri það rétt gæti enginn ærlegur Íslendingur varið, hvorki fyrir sjálfum sér né öðrum, að halda áfram.

Hugsunin að baki slíkum málflutningi sé að byrja á því að semja við sjálfan sig um verstu hugsanlegu niðurstöðu úr samningum við aðrar þjóðir. Sú heimasmíð sé síðan notuð til að telja mönnum trú um hversu varasamur gagnaðilinn sé. Í raun lýsi þetta þjóðlegri minnimáttarkennd sem brjótist út í hroka.

Greinina má lesa hér.