Hvað missum við næst? 10. nóvember 2004 00:01 Reykingarbann - Friðbjörn Orri Ketilsson hagfræðinemi Bann við reykingum á veitinga- og skemmtistöðum væri skref í ranga átt. Það er óverjandi að ráðast með slíkum hætti gegn eignarrétti þeirra sem tekið hafa lán og skuldsett sig til þess að kaupa húsnæði undir rekstur sinn. Réttilega ættu eigendur veitingastaða að ákveða hvað sé gert og hvað ekki á stöðum sínum rétt eins og eigendur íbúða og húsa telja sig hafa rétt til að ákveða hvort reykt sé innandyra eða ekki. Reykingar eru skaðlegar. En það gefur ekki neinum rétt til að svifta annan mann frelsi til að ákveða að reykja sígarettur. Þeir sem ákveða slíkt eru að taka áhættu sem hugsanlega kann að kosta þá lífið til lengri tíma. Þessa áhættu verðum við að eftirláta náunganum ef við ætlum sjálf að fá að taka aðra áhættu sem einkennir hið daglega líf. Að aka bíl, fara í flugvél, borða majones, klífa fjöll eða drekka áfengi. Það sem einum finnst óþarfa áhætta finnst öðrum nauðsynlegt að gera. Slíkt er misjafnt eftir fólki og ætti þar enginn að hafa rétt til að segja öðrum hvað sé rétt og rangt í því sambandi svo lengi sem hegðun viðkomandi skerðir ekki frelsi annarra til eigna og lífs. Þeir sem ekki reykja geta valið hvort þeir sæki staði sem heimila reykingar eða ekki. Slíkt er sjálfsagður réttur hvers og eins. Hins vegar hafa þeir ekki rétt til að þvinga eigendur veitingastaða til eins né neins. Sömu lögmál gilda um starfsmenn veitingastaða. Þeir geta valið sér vinnustað og hafa til þess fullt frelsi. Hvort þeir kjósa að vinna á veitingastað sem heimilar reykingar eða bannar þær er það þeirra val. Það hefur enginn þann rétt til þess að velja af þeim. Hættulegt er að taka aukin skref í átt að takmarka ákvörðunarrétt fólks yfir líkama sínum og fasteignum. Hvert skref í slíka átt gefur tóninn fyrir það næsta. Það er ekki ríkisins að ákveða hvernig við högum lífi okkar. Það er meðfæddur réttur hvers og eins að taka slíkar ákvarðanir, svo framarlega sem hann skaðar ekki aðra með framferði sínu. Ríkið á ekki fólkið. Ríkið er ekki foreldri sjálfráða fólks. Hvert stefna afskipti ríkisins af einkalífi fólks? Hvað missum við næst? Hvaða minnihlutahópur verður múraður inni næst? Gæti hugsast að hegðun þín, kæri lesandi, verði einn góðan veðurdag fyrir barðinu á stjórnlyndum stjórnmálamönnum? Standa þarf vörð um frelsið og verja það gegn ágangi stjórnlyndis. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir Skoðun Um skuldir – og þakkarskuldir Jón Baldvin Hannibalsson Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann Skoðun Ævilangt ástarsamband við bláber Björg Árnadóttir Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson Skoðun Hættum að giska: Fáum svörin á borðið Stefán Pettersson Skoðun Já, vegna allra Ragnar Thorarensen Skoðun Skoðun Skoðun Eftir almyrkvann – þakklæti og stolt Gerður B. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann skrifar Skoðun „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir skrifar Skoðun Um skuldir – og þakkarskuldir Jón Baldvin Hannibalsson skrifar Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Árangur íslenskra stjórnmálamanna Steinn Kári Ragnarsson skrifar Skoðun Já, vegna allra Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun Brandari dagsins Einar Helgason skrifar Skoðun Það sem aldrei hefur gerst getur hæglega gerst aftur! Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Af hverju sjómenn mættu mögulega segja „já“ Kjartan Jónsson skrifar Skoðun Vélin verður sífellt klárari. En ekkert greindari. Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Um fullveldi og framsal þess Axel Kristinsson skrifar Skoðun Ævilangt ástarsamband við bláber Björg Árnadóttir skrifar Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson skrifar Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar Skoðun Veljum að vita meira Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson skrifar Skoðun Hættum að giska: Fáum svörin á borðið Stefán Pettersson skrifar Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher skrifar Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar Skoðun Lækkum álögur og afnemum byggingarrétt af atvinnulóðum Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Beðið eftir Godot? 83 dagar, 179 tölvupóstar Einar Bárðarson skrifar Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson skrifar Sjá meira
Reykingarbann - Friðbjörn Orri Ketilsson hagfræðinemi Bann við reykingum á veitinga- og skemmtistöðum væri skref í ranga átt. Það er óverjandi að ráðast með slíkum hætti gegn eignarrétti þeirra sem tekið hafa lán og skuldsett sig til þess að kaupa húsnæði undir rekstur sinn. Réttilega ættu eigendur veitingastaða að ákveða hvað sé gert og hvað ekki á stöðum sínum rétt eins og eigendur íbúða og húsa telja sig hafa rétt til að ákveða hvort reykt sé innandyra eða ekki. Reykingar eru skaðlegar. En það gefur ekki neinum rétt til að svifta annan mann frelsi til að ákveða að reykja sígarettur. Þeir sem ákveða slíkt eru að taka áhættu sem hugsanlega kann að kosta þá lífið til lengri tíma. Þessa áhættu verðum við að eftirláta náunganum ef við ætlum sjálf að fá að taka aðra áhættu sem einkennir hið daglega líf. Að aka bíl, fara í flugvél, borða majones, klífa fjöll eða drekka áfengi. Það sem einum finnst óþarfa áhætta finnst öðrum nauðsynlegt að gera. Slíkt er misjafnt eftir fólki og ætti þar enginn að hafa rétt til að segja öðrum hvað sé rétt og rangt í því sambandi svo lengi sem hegðun viðkomandi skerðir ekki frelsi annarra til eigna og lífs. Þeir sem ekki reykja geta valið hvort þeir sæki staði sem heimila reykingar eða ekki. Slíkt er sjálfsagður réttur hvers og eins. Hins vegar hafa þeir ekki rétt til að þvinga eigendur veitingastaða til eins né neins. Sömu lögmál gilda um starfsmenn veitingastaða. Þeir geta valið sér vinnustað og hafa til þess fullt frelsi. Hvort þeir kjósa að vinna á veitingastað sem heimilar reykingar eða bannar þær er það þeirra val. Það hefur enginn þann rétt til þess að velja af þeim. Hættulegt er að taka aukin skref í átt að takmarka ákvörðunarrétt fólks yfir líkama sínum og fasteignum. Hvert skref í slíka átt gefur tóninn fyrir það næsta. Það er ekki ríkisins að ákveða hvernig við högum lífi okkar. Það er meðfæddur réttur hvers og eins að taka slíkar ákvarðanir, svo framarlega sem hann skaðar ekki aðra með framferði sínu. Ríkið á ekki fólkið. Ríkið er ekki foreldri sjálfráða fólks. Hvert stefna afskipti ríkisins af einkalífi fólks? Hvað missum við næst? Hvaða minnihlutahópur verður múraður inni næst? Gæti hugsast að hegðun þín, kæri lesandi, verði einn góðan veðurdag fyrir barðinu á stjórnlyndum stjórnmálamönnum? Standa þarf vörð um frelsið og verja það gegn ágangi stjórnlyndis.
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun
Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar
Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar
Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar
Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun