Skuggaskip sem sökk bar mögulega kjarnakljúfa handa Kim Samúel Karl Ólason skrifar 12. maí 2026 16:47 Flutningaskipið Ursa Major, þegar verið var að sigla því undan ströndum Portúgal, nokkrum dögum áður en það sökk á Miðjarðarhafi. Flugher Portúgal Rússneskt flutningaskip, sem tilheyrði hinum svokallaða „skuggaflota“ bar líklega tvo kjarnakljúfa þegar það sökk undan ströndum Spánar í Miðjarðarhafið. Skipið bar nafnið „Ursa Major“ og sökk seint að kvöldi þann 23. desember 2024 þegar verið var að sigla því, samkvæmt skráningu, til Vladivostok. Í rauninni er talið að skipinu hafi verið stefnt til Norður-Kóreu og eiga áðurnefndir kjarnakljúfar að hafa verið hannaðir fyrir kafbáta en mögulegt er að skipinu hafi verið sökkt. Áhöfn skipsins sendi út neyðarkall áður en skipið sökk og var þá talað um að sprengingar hefðu orðið í vélarrými skipsins. Þegar björgunaraðila bar að garði voru fjórtán af sextán úr áhöfn skipsins komnir í björgunarbáta en mikil slagsíða var komin á skipið, samkvæmt fréttum spænskra miðla frá þessum tíma. Skipstjóri skipsins sagði að um borð hefðu verið 129 tómir fjörutíu feta gámar, fimm tuttugu feta gámar fullir af varahlutum, tveir byggingakranar og íhlutir í ísbrjót sem var í smíðum. Þessi orð skipstjórans vöktu mikla furðu og spurðu Spánverjar sig af hverju verið væri að sigla skipi um hálfan hnöttinn með lítið annað en tóma gáma og varahluti sem hefði verið mun auðveldara og ódýrara að flytja á lestum. Játaði við yfirheyrslu Við rannsókn eru Spánverjar sagðir hafa fundið hluti sem þóttu benda til þess að skipið hafi verið að flytja kjarnakljúfa fyrir kafbáta. Í frétt CNN segir að aðgerðir Rússa, Bandaríkjamanna og annarra á svæðinu hafi einnig vakið spurningar. Viku eftir atvikið var rússnesku njósnaskipi siglt á staðinn og hefur bandarískum flugvélum sem eru sérstaklega hannaðar til að greina geislun verið flogið tvisvar sinnum yfir staðinn. Ráðamenn á Spáni hafa lítið sem ekkert sagt um Ursa Major eða hvaða farm skipið á að hafa borið. Í febrúar svaraði ríkisstjórn Spánar þó fyrirspurn þingmanns en þar kom fram að skipstjóri skipsins hafi viðurkennt við yfirheyrslu að um borð hefðu verið íhlutir í tvo kjarnakljúfa en hann sagðist óviss um hvort geislavirk efni hefðu verið um borð. Hann er einnig sagður hafa viðurkennt að hann ætti að sigla skipinu til Norður-Kóreu en ekki til Vladivostok. Hér að neðan má sjá sjónvarpsfrétt um rannsókn CNN á Ursa Major. Kim sagður fá aðstoð frá Pútín Þegar verið var að sigla skipinu til Vladivostok, sem er nærri Norður-Kóreu, hafði Kim Jong Un, einræðisherra Norður-Kóreu, sent hermenn til aðstoðar Rússum við að reka úkraínska hermenn frá Kúrsk-héraði í Rússlandi. Kim hefur einnig sent umfangsmikið magn hergagna eins og stórskotaliðsvopn og skotfæri til Rússlands. Síðan þá hafa ýmsar fregnir bent til þess að í staðinn hafi Kim fengið tækni og aðstoð við framleiðslu nýrri hergagna eins og dróna, eldflauga og mögulega kafbáta. Yfirvöld í Norður-Kóreu birtu í desember myndir af kafbáti sem verið er að framleiða þar í landi en hann á að vera fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur ríkisins. Ursa Major var siglt af stað frá Pétursborg tveimur mánuðum eftir að fyrstu hermenn Kims mættu til Rússlands. Skipið hafði áður verið notað til að flytja rússnesk hergögn til og frá Sýrlandi. Yfirvöld í Norður-Kóreu opinberuðu í desember nýjan kafbát sem á að verða fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur einræðisríkisins.EPA/KCNA Heimildarmenn CNN á Spáni, sem sagðir eru þekkja til rannsóknar yfirvalda þar, segja einnig óljóst hvað leiddi til þess að Ursa Major sökk. Einn möguleiki er talinn að skipinu hafi verið sökkt með nýrri gerð tundurskeytis sem hannað er til að fara í gegnum skrokk skipa og springa í kjölfarið. Sprengja kemur einnig til greina, samkvæmt sérfræðingum sem rætt var við. Hins vegar er þekkt að skipin í skuggaflotanum svokallaða eru oft mjög gömul og viðhaldi þeirra oft ábótavant. Skipuðu öðrum að halda sig fjarri Þegar búið var að bjarga áhöfn skipsins um borð í spænskt björgunarskip krafðist skipstjóri rússnesks herskips á svæðinu þess að enginn sigldi innan tveggja sjómílna frá staðnum þar sem Ursa Major sökk. Þá krafðist hann þess að fá rússneska áhafnarmeðlimi skipsins. Þeirri kröfu var hafnað og voru menn sendir um borð. Þá var búið að loka af vélarrými skipsins en ekki var talið að það myndi sökkva á næstu klukkustundum, samkvæmt heimildarmönnum CNN. Tveimur tímum eftir að skipstjóri rússneska skipsins skipaði öðrum að halda sig fjarri var rauðum blysum skotið á loft frá skipinu og greindust í kjölfarið fjórar sprengingar. Skipið sökk svo rúmri klukkustund síðar. Þegar áðurnefndu njósnaskipi var svo siglt á svæðið í janúar, greindust fjórar sprengingar til viðbótar og er talið að þá hafi Rússar mögulega verið að sprengja upp brak skipsins á hafsbotni. Skipið liggur á um 2.500 metra dýpi. Í yfirlýsingu frá rússneskum eigendum Ursa Major frá 27. desember 2024 var atvikið kallað hryðjuverkaárás. Þar var haft eftir áhöfn skipsins að eftir að sprengingarnar þrjár urðu um borð í skipinu hafi um 50x50 sm gat fundist á skipinu og að svo hafi virst sem að eitthvað hafi komið í gegnum skrokk skipsins utan frá. Rússland Norður-Kórea Spánn Skipaflutningar Kjarnorka Hernaður Vladimír Pútín Mest lesið „Fyrir mér ert þú óheiðarlegt úrhrak“ Innlent Vilja að konur uppfylli sinn æðsta tilgang: að verða mæður Innlent Nýr íþróttavöllur vekur athygli í fámennri sveit Innlent Þurfi að finna Kaffistofunni nýjan og góðan stað Innlent Tónleikasvæðið á Þingvöllum fyrir og eftir: Eins og „góð mosatæting“ Innlent „Svona getur þetta ekki gengið lengur“ Innlent Slegið á fingur Trumps vegna stríðsreksturs í Íran Erlent Fer full af bjartsýni og von inn á fundinn: „Ég treysti því bara að við getum haldið áfram á einhverjum tímapunkti“ Innlent Fyrrverandi eiginmaður Sturgeon í fimm ára fangelsi Erlent Rafmagn komið aftur á í miðbæ Reykjavíkur Innlent Fleiri fréttir Áfram viðvaranir vegna hitasvækju víða um Evrópu Nýir bandamenn Miðflokksins sakaðir um rasisma gegn þingkonu Fundu vefnaðarmiðstöð frá víkingaöld við Árósa Slegið á fingur Trumps vegna stríðsreksturs í Íran Fyrrverandi eiginmaður Sturgeon í fimm ára fangelsi Segja móður Guthrie hafa látist fyrir slysni Hægrimaðurinn De la Espriella nýr forseti Kólumbíu Fjölskylduferð í skemmtigarð tók óvænta stefnu í hitabylgjunni Burnham formlega orðinn þingmaður Burnham vill taka við af Starmer Alan Greenspan er látinn Vandræðagangur í breskum stjórnmálum allt frá Brexit Starmer segir af sér Fundu nærri þrjú tonn af kókaíni í neðanjarðarbyrgi í Ástralíu Starmer muni segja af sér í dag Fyrstu lotu friðarviðræðna Bandaríkjanna og Íran lokið Leggja bönn á áfengisneyslu vegna hitabylgjunnar „Konur eru svangari, fátækari og örvæntingarfyllri en nokkru sinni fyrr“ Sagður ætla að tilkynna afsögn á morgun Vance þreifar fyrir sér í Sviss Níu í lífshættu og einn látinn eftir lestarslys í Englandi Segjast hafa lokað Hormússundi á ný Meloni segir Trump skrökva upp á sig Witkoff stefnir til Sviss Þungt haldinn eftir að kýr réðst á tvo Ráðherrar krefja Starmer um afsögn Ísrael semur um vopnahlé við Hezbollah Konungur Norðursins sækir að Starmer Hættu skyndilega við viðræðurnar í Sviss Íranir segjast ætla að taka gjald af siglingum um sundið Sjá meira
Í rauninni er talið að skipinu hafi verið stefnt til Norður-Kóreu og eiga áðurnefndir kjarnakljúfar að hafa verið hannaðir fyrir kafbáta en mögulegt er að skipinu hafi verið sökkt. Áhöfn skipsins sendi út neyðarkall áður en skipið sökk og var þá talað um að sprengingar hefðu orðið í vélarrými skipsins. Þegar björgunaraðila bar að garði voru fjórtán af sextán úr áhöfn skipsins komnir í björgunarbáta en mikil slagsíða var komin á skipið, samkvæmt fréttum spænskra miðla frá þessum tíma. Skipstjóri skipsins sagði að um borð hefðu verið 129 tómir fjörutíu feta gámar, fimm tuttugu feta gámar fullir af varahlutum, tveir byggingakranar og íhlutir í ísbrjót sem var í smíðum. Þessi orð skipstjórans vöktu mikla furðu og spurðu Spánverjar sig af hverju verið væri að sigla skipi um hálfan hnöttinn með lítið annað en tóma gáma og varahluti sem hefði verið mun auðveldara og ódýrara að flytja á lestum. Játaði við yfirheyrslu Við rannsókn eru Spánverjar sagðir hafa fundið hluti sem þóttu benda til þess að skipið hafi verið að flytja kjarnakljúfa fyrir kafbáta. Í frétt CNN segir að aðgerðir Rússa, Bandaríkjamanna og annarra á svæðinu hafi einnig vakið spurningar. Viku eftir atvikið var rússnesku njósnaskipi siglt á staðinn og hefur bandarískum flugvélum sem eru sérstaklega hannaðar til að greina geislun verið flogið tvisvar sinnum yfir staðinn. Ráðamenn á Spáni hafa lítið sem ekkert sagt um Ursa Major eða hvaða farm skipið á að hafa borið. Í febrúar svaraði ríkisstjórn Spánar þó fyrirspurn þingmanns en þar kom fram að skipstjóri skipsins hafi viðurkennt við yfirheyrslu að um borð hefðu verið íhlutir í tvo kjarnakljúfa en hann sagðist óviss um hvort geislavirk efni hefðu verið um borð. Hann er einnig sagður hafa viðurkennt að hann ætti að sigla skipinu til Norður-Kóreu en ekki til Vladivostok. Hér að neðan má sjá sjónvarpsfrétt um rannsókn CNN á Ursa Major. Kim sagður fá aðstoð frá Pútín Þegar verið var að sigla skipinu til Vladivostok, sem er nærri Norður-Kóreu, hafði Kim Jong Un, einræðisherra Norður-Kóreu, sent hermenn til aðstoðar Rússum við að reka úkraínska hermenn frá Kúrsk-héraði í Rússlandi. Kim hefur einnig sent umfangsmikið magn hergagna eins og stórskotaliðsvopn og skotfæri til Rússlands. Síðan þá hafa ýmsar fregnir bent til þess að í staðinn hafi Kim fengið tækni og aðstoð við framleiðslu nýrri hergagna eins og dróna, eldflauga og mögulega kafbáta. Yfirvöld í Norður-Kóreu birtu í desember myndir af kafbáti sem verið er að framleiða þar í landi en hann á að vera fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur ríkisins. Ursa Major var siglt af stað frá Pétursborg tveimur mánuðum eftir að fyrstu hermenn Kims mættu til Rússlands. Skipið hafði áður verið notað til að flytja rússnesk hergögn til og frá Sýrlandi. Yfirvöld í Norður-Kóreu opinberuðu í desember nýjan kafbát sem á að verða fyrsti kjarnorkuknúni kafbátur einræðisríkisins.EPA/KCNA Heimildarmenn CNN á Spáni, sem sagðir eru þekkja til rannsóknar yfirvalda þar, segja einnig óljóst hvað leiddi til þess að Ursa Major sökk. Einn möguleiki er talinn að skipinu hafi verið sökkt með nýrri gerð tundurskeytis sem hannað er til að fara í gegnum skrokk skipa og springa í kjölfarið. Sprengja kemur einnig til greina, samkvæmt sérfræðingum sem rætt var við. Hins vegar er þekkt að skipin í skuggaflotanum svokallaða eru oft mjög gömul og viðhaldi þeirra oft ábótavant. Skipuðu öðrum að halda sig fjarri Þegar búið var að bjarga áhöfn skipsins um borð í spænskt björgunarskip krafðist skipstjóri rússnesks herskips á svæðinu þess að enginn sigldi innan tveggja sjómílna frá staðnum þar sem Ursa Major sökk. Þá krafðist hann þess að fá rússneska áhafnarmeðlimi skipsins. Þeirri kröfu var hafnað og voru menn sendir um borð. Þá var búið að loka af vélarrými skipsins en ekki var talið að það myndi sökkva á næstu klukkustundum, samkvæmt heimildarmönnum CNN. Tveimur tímum eftir að skipstjóri rússneska skipsins skipaði öðrum að halda sig fjarri var rauðum blysum skotið á loft frá skipinu og greindust í kjölfarið fjórar sprengingar. Skipið sökk svo rúmri klukkustund síðar. Þegar áðurnefndu njósnaskipi var svo siglt á svæðið í janúar, greindust fjórar sprengingar til viðbótar og er talið að þá hafi Rússar mögulega verið að sprengja upp brak skipsins á hafsbotni. Skipið liggur á um 2.500 metra dýpi. Í yfirlýsingu frá rússneskum eigendum Ursa Major frá 27. desember 2024 var atvikið kallað hryðjuverkaárás. Þar var haft eftir áhöfn skipsins að eftir að sprengingarnar þrjár urðu um borð í skipinu hafi um 50x50 sm gat fundist á skipinu og að svo hafi virst sem að eitthvað hafi komið í gegnum skrokk skipsins utan frá.
Rússland Norður-Kórea Spánn Skipaflutningar Kjarnorka Hernaður Vladimír Pútín Mest lesið „Fyrir mér ert þú óheiðarlegt úrhrak“ Innlent Vilja að konur uppfylli sinn æðsta tilgang: að verða mæður Innlent Nýr íþróttavöllur vekur athygli í fámennri sveit Innlent Þurfi að finna Kaffistofunni nýjan og góðan stað Innlent Tónleikasvæðið á Þingvöllum fyrir og eftir: Eins og „góð mosatæting“ Innlent „Svona getur þetta ekki gengið lengur“ Innlent Slegið á fingur Trumps vegna stríðsreksturs í Íran Erlent Fer full af bjartsýni og von inn á fundinn: „Ég treysti því bara að við getum haldið áfram á einhverjum tímapunkti“ Innlent Fyrrverandi eiginmaður Sturgeon í fimm ára fangelsi Erlent Rafmagn komið aftur á í miðbæ Reykjavíkur Innlent Fleiri fréttir Áfram viðvaranir vegna hitasvækju víða um Evrópu Nýir bandamenn Miðflokksins sakaðir um rasisma gegn þingkonu Fundu vefnaðarmiðstöð frá víkingaöld við Árósa Slegið á fingur Trumps vegna stríðsreksturs í Íran Fyrrverandi eiginmaður Sturgeon í fimm ára fangelsi Segja móður Guthrie hafa látist fyrir slysni Hægrimaðurinn De la Espriella nýr forseti Kólumbíu Fjölskylduferð í skemmtigarð tók óvænta stefnu í hitabylgjunni Burnham formlega orðinn þingmaður Burnham vill taka við af Starmer Alan Greenspan er látinn Vandræðagangur í breskum stjórnmálum allt frá Brexit Starmer segir af sér Fundu nærri þrjú tonn af kókaíni í neðanjarðarbyrgi í Ástralíu Starmer muni segja af sér í dag Fyrstu lotu friðarviðræðna Bandaríkjanna og Íran lokið Leggja bönn á áfengisneyslu vegna hitabylgjunnar „Konur eru svangari, fátækari og örvæntingarfyllri en nokkru sinni fyrr“ Sagður ætla að tilkynna afsögn á morgun Vance þreifar fyrir sér í Sviss Níu í lífshættu og einn látinn eftir lestarslys í Englandi Segjast hafa lokað Hormússundi á ný Meloni segir Trump skrökva upp á sig Witkoff stefnir til Sviss Þungt haldinn eftir að kýr réðst á tvo Ráðherrar krefja Starmer um afsögn Ísrael semur um vopnahlé við Hezbollah Konungur Norðursins sækir að Starmer Hættu skyndilega við viðræðurnar í Sviss Íranir segjast ætla að taka gjald af siglingum um sundið Sjá meira
Fer full af bjartsýni og von inn á fundinn: „Ég treysti því bara að við getum haldið áfram á einhverjum tímapunkti“ Innlent
Fer full af bjartsýni og von inn á fundinn: „Ég treysti því bara að við getum haldið áfram á einhverjum tímapunkti“ Innlent