Er fagmennska kennara einskis virði? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar 16. apríl 2026 11:16 Reiðin sem kraumar hjá kennurum eftir 9. þing Kennarasambands Íslands snýst um miklu meira en tölustafi eða bókstafi á blaði. Hún snýst um grundvallarvirðingu fyrir þeirri fagmennsku sem á að ríkja þegar ákvarðanir um menntakerfið okkar eru teknar. Af hverju skipta hæfniviðmið máli? Núverandi Aðalnámskrá byggir á hæfninálgun. Hæfniviðmið eru ekki bara tæknilegt orðalag; þau lýsa því sem nemendur eiga að kunna, geta og skilja í raun. Þau horfa á nám sem ferli þar sem framfarir og hæfni til að beita þekkingu skipta meira máli en stök prófniðurstaða eða ein tölustafaeinkunn. Með því að meta nám með fjölbreyttum hætti fæst heildrænni mynd af styrkleikum barna. Hvað er í húfi? Skólafólk hefur eytt yfir áratug í að innleiða þessa nálgun, með takmörkuðum stuðningi frá yfirvöldum og námsmatskerfum sem eru óþjál og gera foreldrum erfitt fyrir að skilja framvindu barns síns. Það er staðreynd og á það verðum við að hlusta á!. En að kasta þessari hugmyndafræði og vinnu fyrir bý byggt á „popúlískum skoðunum“ meðal fólks utan skólakerfisins er alger vanvirðing við þessa vinnu. Lög og reglur Skólafólk vinnur samkvæmt gildandi Aðalnámskrá sem kveður skýrt á um einkunnir í bókstöfum við lok 10. bekkjar. Það er með ólíkindum að ráðherra kasti fram hugmyndum sem ganga þvert gegn þeim ramma sem hún sjálf á að styðja við. Það er óábyrgt og sýnir litla innsýn inn í skólaumhverfið. Þetta er spurning um hvort kemur á undan, eggið eða hænan. Aðalnámskrá segir okkur hvernig á að vinna hlutina. Ef það þarf að breyta þá þarf að breyta námskránni. Það var að koma út endurskoðun og hópur kennara í mínum skóla hefur setið klukkutíma saman í hverri viku í 8 vikur á innleiðingarfundum. Hvaða skilaboð er ráðherra að senda til þeirra um vinnu þeirra og tíma? Vélin vs. áklæðið Eins og Ragnar Þór Pétursson kennari við Norðlingaskóla benti á í viðtali hjá Sýn, þá er eins og verið sé að stinga upp á því að skipta um áklæði á sætum bíls þar sem vélin er hreinlega að bila. Við þurfum að ræða stuðning við börn, álag á kennara og raunverulegar úrbætur. Þar vísar hann til þess að skólakerfið okkar þarf svo sannarlega stuðning en að telja að svarið sé táknin á vitnisburðarblaðinu sem ráðherra telur brýnast að vaða í eða lengja skólatíma barna sé mögulega forgangsatriði sem ekki munu gera útslagið um betri námsárangur. Við krefjumst þess að ráðherra sýni fagmennsku okkar virðingu. Menntakerfið á að byggja á samtali við þá sem helga sig námi og kennslu dags daglega – fólkinu á gólfinu. Hlustið á kennara! Höfundur er skólastjóri Rimaskóla. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun Útlendingarnir sem við Íslendingar erum sjálf Karen María Jónsdóttir Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson Skoðun Skoðun Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Skoðun Er ný fjármálaáætlun á áætlun? Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Skoðun Á að kenna íslensku við Háskóla Íslands? Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Enginn á að ýta Íslandi inn um bakdyrnar Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Farsældarlögin: Samþætting án úrræða Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar Skoðun Leggjum mannréttindaráð Reykjavíkur niður Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Þegar „kerfið“ spilar vörn Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að alast upp inni í símanum Þorvaldur Davíð Kristjánsson skrifar Skoðun Bumbubað Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífseigla gæskunnar Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Hvað gerir Íslendinga einstaka? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Vel upplýst þjóð neitar að láta spila með sig Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Börn á krossurum á gangstéttum höfuðborgarsvæðisins Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Háannatími má ekki vera griðland fyrir leyfislausan rekstur Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hvort hefja eigi inngöngu í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Sjá meira
Reiðin sem kraumar hjá kennurum eftir 9. þing Kennarasambands Íslands snýst um miklu meira en tölustafi eða bókstafi á blaði. Hún snýst um grundvallarvirðingu fyrir þeirri fagmennsku sem á að ríkja þegar ákvarðanir um menntakerfið okkar eru teknar. Af hverju skipta hæfniviðmið máli? Núverandi Aðalnámskrá byggir á hæfninálgun. Hæfniviðmið eru ekki bara tæknilegt orðalag; þau lýsa því sem nemendur eiga að kunna, geta og skilja í raun. Þau horfa á nám sem ferli þar sem framfarir og hæfni til að beita þekkingu skipta meira máli en stök prófniðurstaða eða ein tölustafaeinkunn. Með því að meta nám með fjölbreyttum hætti fæst heildrænni mynd af styrkleikum barna. Hvað er í húfi? Skólafólk hefur eytt yfir áratug í að innleiða þessa nálgun, með takmörkuðum stuðningi frá yfirvöldum og námsmatskerfum sem eru óþjál og gera foreldrum erfitt fyrir að skilja framvindu barns síns. Það er staðreynd og á það verðum við að hlusta á!. En að kasta þessari hugmyndafræði og vinnu fyrir bý byggt á „popúlískum skoðunum“ meðal fólks utan skólakerfisins er alger vanvirðing við þessa vinnu. Lög og reglur Skólafólk vinnur samkvæmt gildandi Aðalnámskrá sem kveður skýrt á um einkunnir í bókstöfum við lok 10. bekkjar. Það er með ólíkindum að ráðherra kasti fram hugmyndum sem ganga þvert gegn þeim ramma sem hún sjálf á að styðja við. Það er óábyrgt og sýnir litla innsýn inn í skólaumhverfið. Þetta er spurning um hvort kemur á undan, eggið eða hænan. Aðalnámskrá segir okkur hvernig á að vinna hlutina. Ef það þarf að breyta þá þarf að breyta námskránni. Það var að koma út endurskoðun og hópur kennara í mínum skóla hefur setið klukkutíma saman í hverri viku í 8 vikur á innleiðingarfundum. Hvaða skilaboð er ráðherra að senda til þeirra um vinnu þeirra og tíma? Vélin vs. áklæðið Eins og Ragnar Þór Pétursson kennari við Norðlingaskóla benti á í viðtali hjá Sýn, þá er eins og verið sé að stinga upp á því að skipta um áklæði á sætum bíls þar sem vélin er hreinlega að bila. Við þurfum að ræða stuðning við börn, álag á kennara og raunverulegar úrbætur. Þar vísar hann til þess að skólakerfið okkar þarf svo sannarlega stuðning en að telja að svarið sé táknin á vitnisburðarblaðinu sem ráðherra telur brýnast að vaða í eða lengja skólatíma barna sé mögulega forgangsatriði sem ekki munu gera útslagið um betri námsárangur. Við krefjumst þess að ráðherra sýni fagmennsku okkar virðingu. Menntakerfið á að byggja á samtali við þá sem helga sig námi og kennslu dags daglega – fólkinu á gólfinu. Hlustið á kennara! Höfundur er skólastjóri Rimaskóla.
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar
Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun