Veljum vistvænar samgöngur Finnur Ricart Andrason skrifar 19. febrúar 2026 08:02 Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Finnur Ricart Andrason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Vinstri græn Mest lesið Halldór 22.08.2026 Halldór Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar Skoðun Erfingjar og erfðarmál Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar Skoðun Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Af hverju aðildarviðræður? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Hvað var afaðlagað? Þorvaldur Logason skrifar Skoðun Fullveldi - ættaróðal eða verkfæri sjálfstæðrar þjóðar? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Referendum: The Status Quo is Path Dependent Smári McCarthy skrifar Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar Skoðun Gylliboðin sem ekki standast Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Er ekki alltaf brjálað að gera? Sigríður Indriðadóttir skrifar Skoðun Spliff, Donk & Gengja á Alþingi Benedikt V Warén skrifar Skoðun Bannmenn og bruggarar Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen skrifar Skoðun Hversdagsleg menning og majónes Logi Einarsson skrifar Skoðun Lærum lýðræði Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson skrifar Skoðun ESB-aðild eykur áhrif smáríkja. Reynsla Íra er mjög jákvæð Dominic Scott skrifar Sjá meira
Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík.
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun
Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar
Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun