Drápu þúsundir í „fordæmalausri“ ofbeldisöldu Samúel Karl Ólason skrifar 15. febrúar 2026 14:16 Mohammed Hamdan Dagalo leiðir uppreisnarhópinn Rapid Support Forces. AP/Mahmoud Hjaj Að minnsta kosti sex þúsund manns voru myrt á þriggja daga tímabili þegar borgin El Fasher í Súdan féll í hendur uppreisnarmanna Rapid Support Forces (RSF) í október. Í nýrri skýrslu Sameinuðu þjóðanna segir að umfang ofbeldisins og grimmdarverka í borginni hafi verið af sláandi skala. Ódæðin hafi verið gífurleg og líklega sé um að ræða stríðsglæpi og mögulega glæpi gegn mannkyninu. Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Upptaka náðist af alvarlegu umferðarslysi Innlent Soham-morðinginn látinn Erlent Eldingu laust niður á höfuðborgarsvæðinu Veður „Ég tel þetta ekki vera ákveðna höfnun á Alexöndru“ Innlent Einn drengur í meðferð á nýju meðferðarheimili Innlent Loka veginum til morguns vegna snjóflóðs Innlent „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Erlent Hafa ekki náð á 26 Íslendinga í Mið-Austurlöndum Innlent Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Erlent Samfylkingin sé að vinna mót „í vondri pólitík“ Innlent Fleiri fréttir „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Soham-morðinginn látinn Segir kröfu Bandaríkjanna um skilyrðislausa uppgjöf Íran draum Segir Kúbu brátt munu falla Rússar hjálpa Írönum að finna skotmörk Segir ekkert annað en uppgjöf Írana koma til greina Birtu viðtölin um Trump sem vantaði í Epstein-skjölin Hættir við framboð sitt í kjölfar játningar um framhjáhald Telja líklegt að þeir hafi drepið írönsku skólastúlkurnar Skurðlæknir í Lundúnum fjarlægði blöðruhálskirtil á Gíbraltar Grænmetis„borgarar“ í lagi en ekki grænmetis„beikon“ Bandaríkjamenn heimila Indverjum að kaupa olíu frá Rússlandi Bandaríkin og Ísrael boða harðari árásir á næstu dögum Handleggsbrotinn eftir átök við þingmann Noem rekin Leita til Úkraínumanna vegna íranskra sjálfsprengidróna Telja sjávarhæð verulega vanmetna sem gæti ógnað milljónum manna Játar að hafa haldið við aðstoðarkonu sem kveikti í sér Bæta við einu geimskoti og stefna á tunglið 2028 Íhugar að reka Noem eftir deilur við þingmenn Reyna að vernda líf áhafnar annars íransks skips Ráðast á bandarískt olíuflutningaskip en sverja af sér árás á Tyrkland Bondi neydd til að svara spurningum um Epstein-málið Skæðadrífa frá Íran og Ísraelar héldu árásum á Líbanon áfram Taka beri orðum bandarískra stjórnvalda um stöðuna í Íran með fyrirvara Sökktu skipi með tundurskeyti í fyrsta sinn frá seinna stríði Gæti Ísland dregist inn í átökin?: Eldflaug frá Íran skotin niður í lofthelgi Tyrklands Gefur lítið fyrir hótanir Trumps Írönum og Bandaríkjamönnum ber ekki saman um stöðuna á Hormuz-sundi Sjá meira
Fljótt eftir fall hennar fóru að berast fregnir af umfangsmiklum ódæðum RSF-liða sem voru ófeimnir við að taka sjálfa sig upp við að myrða óbreytta borgara og birta myndböndin á netinu. Fjölda fólks er enn saknað eftir fall borgarinnar. Rannsakendur Mannréttindaskrifstofu Sameinuðu þjóðanna ræddu við rúmlega 140 vitni og fórnarlömb ofbeldis í Súdan og austurhluta Tjad en þangað flúðu margir frá borginni þegar hún féll. Gervihnattamyndir vörpuðu í kjölfarið ljósi á umfang ódæðanna í El Fasher, þar sem stórir blóðpollar og hrúgur líka voru sýnilegar á þeim. Áðurnefndir rannsakendur segja að minnsta kosti 4.400 manns hafa verið myrta í borginni og að rúmlega 1.600 hafi verið myrtir á flótta þaðan. Tekið er fram í skýrslunni að þessar tölur séu algjört lágmark. Raunverulegur fjöldi þeirra sem voru drepnir sé líklega mun meiri. Auk þess að myrða fjölda fólks frömdu RSF-liðar og bandamenn þeirra umfangsmikil kynferðisbrot, pyntuðu fólk, rændu fólk og fólki og eru þeir sagðir hafa rænt börnum til að nota í hernaði. Volker Türk, yfirmaður mannréttindamála hjá Sameinuðu þjóðunum, segir umfang ofbeldisins fordæmalaust og það sama megi segja um grimmdina. Sjá einnig: Milljón manna borg orðin að „draugabæ“ Rannsakendur ræddu við nokkur vitni þar sem vígamenn skutu úr þungavopnum á stóran hóp fólks sem hafði leitað skjóls í háskólanum í El Fasher. Þá dóu um fimm hundruð óbreyttir borgarar, samkvæmt vitnum. Eitt þeirra líkti árásinni við hryllingsmynd. Nauðsynlegt að rannsaka ódæðin frekar Türk segir að nauðsynlegt sé að rannsaka ódæðin ítarlega og draga þá sem bera ábyrgð á ódæðunum til ábyrgðar. Það verði annaðhvort að vera gert af yfirvöldum í Súdan, gegnum alþjóðastofnanir eða með öðrum leiðum. Þetta er alls ekki í fyrsta sinn sem RSF-liðar og bandamenn þeirra eru sakaðir um umfangsmikil ódæði. Uppreisnarmennirnir eru sagðir hafa komið hræðilega fram við fólk í Súdan og í Darfur-héraði, þar sem þeir eru allsráðandi. Þá kallar Türk eftir því að alþjóðasamfélagið grípi til aðgerða og reyni að binda enda á átökin. Borgarastyrjöldin í Súdan hófst árið 2023. Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Abdel Fattah Al Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarherinn sótti svo verulega á í fyrra og í upphafi þessa árs. Herinn rak vígamenn RSF frá Khartoum, höfuðborg Súdan, í mars. RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna.
Súdan Sameinuðu þjóðirnar Hernaður Mest lesið Upptaka náðist af alvarlegu umferðarslysi Innlent Soham-morðinginn látinn Erlent Eldingu laust niður á höfuðborgarsvæðinu Veður „Ég tel þetta ekki vera ákveðna höfnun á Alexöndru“ Innlent Einn drengur í meðferð á nýju meðferðarheimili Innlent Loka veginum til morguns vegna snjóflóðs Innlent „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Erlent Hafa ekki náð á 26 Íslendinga í Mið-Austurlöndum Innlent Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Erlent Samfylkingin sé að vinna mót „í vondri pólitík“ Innlent Fleiri fréttir „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Soham-morðinginn látinn Segir kröfu Bandaríkjanna um skilyrðislausa uppgjöf Íran draum Segir Kúbu brátt munu falla Rússar hjálpa Írönum að finna skotmörk Segir ekkert annað en uppgjöf Írana koma til greina Birtu viðtölin um Trump sem vantaði í Epstein-skjölin Hættir við framboð sitt í kjölfar játningar um framhjáhald Telja líklegt að þeir hafi drepið írönsku skólastúlkurnar Skurðlæknir í Lundúnum fjarlægði blöðruhálskirtil á Gíbraltar Grænmetis„borgarar“ í lagi en ekki grænmetis„beikon“ Bandaríkjamenn heimila Indverjum að kaupa olíu frá Rússlandi Bandaríkin og Ísrael boða harðari árásir á næstu dögum Handleggsbrotinn eftir átök við þingmann Noem rekin Leita til Úkraínumanna vegna íranskra sjálfsprengidróna Telja sjávarhæð verulega vanmetna sem gæti ógnað milljónum manna Játar að hafa haldið við aðstoðarkonu sem kveikti í sér Bæta við einu geimskoti og stefna á tunglið 2028 Íhugar að reka Noem eftir deilur við þingmenn Reyna að vernda líf áhafnar annars íransks skips Ráðast á bandarískt olíuflutningaskip en sverja af sér árás á Tyrkland Bondi neydd til að svara spurningum um Epstein-málið Skæðadrífa frá Íran og Ísraelar héldu árásum á Líbanon áfram Taka beri orðum bandarískra stjórnvalda um stöðuna í Íran með fyrirvara Sökktu skipi með tundurskeyti í fyrsta sinn frá seinna stríði Gæti Ísland dregist inn í átökin?: Eldflaug frá Íran skotin niður í lofthelgi Tyrklands Gefur lítið fyrir hótanir Trumps Írönum og Bandaríkjamönnum ber ekki saman um stöðuna á Hormuz-sundi Sjá meira