Frelsi er alls konar Jón Óskar Sólnes skrifar 21. nóvember 2024 13:30 Frelsi einstaklinga til skoðana og athafna er ekkert sérlega umdeilt lengur á Íslandi, sem betur fer. En það þarf þó að standa vörð um það sem endranær. Þá setur að manni ugg þegar maður les um stórfelldar takmarkanir á einstaklingsfrelsi í Bandaríkjunum, sérstaklega gagnvart konum, en þangað var jú horft í miklum mæli áður þegar rætt var um einstaklingsfrelsi. Hvernig hægt var að rjúfa fimmtíu ára gamla sátt um þungunarrof fyrir skemmstu er í raun nánast óskiljanlegt fyrir okkur sem búum í frjálslyndu landi þar sem sjálfsagt þykir að konur ráði sér sjálfar án afskipta af stjórnvöldum. Sem betur fer hefur persónuvernd hér á landi aukist jafnt og þétt á síðustu árum og með sífellt fullkomnari auðkenningartækni hefur frelsi einstaklingsins tekið framförum í samræmi við það. Þá þykir sífellt sjálfsagðara að horfast í augu við að gamlar staðalímyndir eru á margan hátt barn síns tíma og úreltar sem slíkar. Viðreisn fagnar fjölbreytileikanum og tekur sérstaklega fram í stefnuskrá sinni að hver og einn fái að elska þann sem þeim sýnist og kemur það einfaldlega stjórnvöldum ekki við hvert ástin leitar. Hvað á barnið að heita? Þessari spurningu svara foreldrar best sjálfir. Frekar en mannanafnanefnd. Það má þó réttlæta það að halda til haga sem fjölbreyttustu tillögum um mannanöfn til fróðleiks og skoðunar, en í öllum meginatriðum ættu foreldrar að ráða ferðinni. Það má líka horfa til þess hvernig nafn beygist í íslenskri málfræði svona til hliðsjónar sem fróðleiksmola en ekki endilega úrslitaatriðis um nafngift. Nefnt er stundum að varast beri að skrá nöfn gild sem gætu valdið barninu áreiti og stríðni þegar fram líða stundir og má það til sanns vegar færa, en vísast er það afar óalgengt. Nú berast líka fréttir frá BNA þess efnis að sótt er að litríkum fána hinsegins samfélagsins og víða stungið upp á því að láta fjarlægja hann úr skólastofum þar sem mest ríkir fáfræðin. Það er dapurlegt ef satt reynist. Hér hjá okkur á litla Íslandi er hins vegar tekið til þess hversu viðurkenndan sess hann skipar í okkar samfélagi. Við lútum reyndar ansi ströngum fánalögum miðað við nágrannalönd og mætti kannski endurskoða þau til meira frjálsræðis. Varla verður hins vegar um það deilt að fánarnir okkar tveir, fara einstaklega vel saman og bæta við vel þeginni litadýrð í svartasta skammdeginu. Höfundur skipar áttunda sæti á lista Viðreisnar í Reykjavíkurkjördæmi suður. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Viðreisn Mest lesið Nóg komið af lóðabraski og okri fjárfesta – Stofnum Byggingafélag Reykjavíkur Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Hvað telur Wolt vera raunhagkerfi? Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir,Saga Kjartansdóttir Skoðun Það kemur samfélaginu við þegar maður ræðir vændiskaup við konu Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Þverpólitísk sátt um mannvonsku Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns Skoðun Reykjavík er hvorki gjaldþrota né ofurþétt Guðni Freyr Öfjörð Skoðun Reykjavíkurleiðin ekki rétta leiðin Sonja Ýr Þorbergsdóttir Skoðun Samgönguráð: Fyrir landið allt eða eitt kjördæmi? Berglind Harpa Svavarsdóttir Skoðun Hátt kólesteról er ekki óvinurinn Anna Lind Fells Skoðun Heiti potturinn, klaustrið og athvarfið Auður Önnu Magnúsdóttir Skoðun Hvað breyttist þann 5. febrúar 2026? Þorsteinn Siglaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Reykjavíkurleiðin í leikskólamálum Skúli Helgason skrifar Skoðun Hátt kólesteról er ekki óvinurinn Anna Lind Fells skrifar Skoðun Þegar „góði kallinn“ skyggir á raunveruleikann – um jafnrétti, ofbeldi og ábyrgð Jenný Kristín Valberg skrifar Skoðun Reykjavíkurleiðin ekki rétta leiðin Sonja Ýr Þorbergsdóttir skrifar Skoðun Þegar heimurinn var ekki í buxnavasanum Björn Leifur Þórisson skrifar Skoðun Hvernig höfnum við blóðsugu-hagkerfi heimsins og sameinumst um uppvaxtar-hagkerfi Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Fyrirtækjaleikskólar: Lausn á skorti – eða tvöfalt kerfi? Gunnar Einarsson skrifar Skoðun Breiðholt Got Talent Sigrún Ósk Arnardóttir,Valgeir Þór Jakobsson skrifar Skoðun Hvert fór skrítna fólkið? Ásgeir Jónsson skrifar Skoðun Þú sérð mig ekki á vondum degi Anna Bergþórsdóttir skrifar Skoðun Það kemur samfélaginu við þegar maður ræðir vændiskaup við konu Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun Tækifæri til að minnka þörf á hjúkrunarrýmum Guðlaugur Eyjólfsson skrifar Skoðun Ný og betri skilgreining á lesblindu Snævar Ívarsson skrifar Skoðun Hvað telur Wolt vera raunhagkerfi? Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir,Saga Kjartansdóttir skrifar Skoðun Þverpólitísk sátt um mannvonsku Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns skrifar Skoðun Milljarðar í stjórnsýslu eða í þjónustu? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Byggjum fyrir fólk en ekki fjárfesta Finnur Ricart Andrason skrifar Skoðun Heiti potturinn, klaustrið og athvarfið Auður Önnu Magnúsdóttir skrifar Skoðun Hvað breyttist þann 5. febrúar 2026? Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun Börnin bíða – meðan bankar og auðlindahafar græða milljarða: Offita, hreyfingarleysi og biðlistar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Samgönguráð: Fyrir landið allt eða eitt kjördæmi? Berglind Harpa Svavarsdóttir skrifar Skoðun Nóg komið af lóðabraski og okri fjárfesta – Stofnum Byggingafélag Reykjavíkur Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Borgarlínan hefur ekki einróma stuðning Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Milljarðar í stjórnsýslu eða í þjónustu? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Þjóð að þyngjast – Fjárhagslega óhagkvæmt að fjárfesta ekki í heilsutengdum forvörnum Janus Guðlaugsson skrifar Skoðun Ákall Marco Rubio um sterkari Evrópu — hvað þýðir það fyrir Ísland? Magnús Árni Skjöld Magnússon skrifar Skoðun Af sköpunargleði Viðskiptaráðs Jean-Rémi Chareyre skrifar Skoðun Þegar börn læra réttindi sín – og við lærum með þeim Lilja Marta Jökulsdóttir skrifar Skoðun Edrúar febrúar – um fíkn, neyslu og bata Elín A. Eyfjörð Ármannsdóttir skrifar Skoðun Þegar kerfið sjálft skapar álagið Eydís Sara Óskarsdóttir skrifar Sjá meira
Frelsi einstaklinga til skoðana og athafna er ekkert sérlega umdeilt lengur á Íslandi, sem betur fer. En það þarf þó að standa vörð um það sem endranær. Þá setur að manni ugg þegar maður les um stórfelldar takmarkanir á einstaklingsfrelsi í Bandaríkjunum, sérstaklega gagnvart konum, en þangað var jú horft í miklum mæli áður þegar rætt var um einstaklingsfrelsi. Hvernig hægt var að rjúfa fimmtíu ára gamla sátt um þungunarrof fyrir skemmstu er í raun nánast óskiljanlegt fyrir okkur sem búum í frjálslyndu landi þar sem sjálfsagt þykir að konur ráði sér sjálfar án afskipta af stjórnvöldum. Sem betur fer hefur persónuvernd hér á landi aukist jafnt og þétt á síðustu árum og með sífellt fullkomnari auðkenningartækni hefur frelsi einstaklingsins tekið framförum í samræmi við það. Þá þykir sífellt sjálfsagðara að horfast í augu við að gamlar staðalímyndir eru á margan hátt barn síns tíma og úreltar sem slíkar. Viðreisn fagnar fjölbreytileikanum og tekur sérstaklega fram í stefnuskrá sinni að hver og einn fái að elska þann sem þeim sýnist og kemur það einfaldlega stjórnvöldum ekki við hvert ástin leitar. Hvað á barnið að heita? Þessari spurningu svara foreldrar best sjálfir. Frekar en mannanafnanefnd. Það má þó réttlæta það að halda til haga sem fjölbreyttustu tillögum um mannanöfn til fróðleiks og skoðunar, en í öllum meginatriðum ættu foreldrar að ráða ferðinni. Það má líka horfa til þess hvernig nafn beygist í íslenskri málfræði svona til hliðsjónar sem fróðleiksmola en ekki endilega úrslitaatriðis um nafngift. Nefnt er stundum að varast beri að skrá nöfn gild sem gætu valdið barninu áreiti og stríðni þegar fram líða stundir og má það til sanns vegar færa, en vísast er það afar óalgengt. Nú berast líka fréttir frá BNA þess efnis að sótt er að litríkum fána hinsegins samfélagsins og víða stungið upp á því að láta fjarlægja hann úr skólastofum þar sem mest ríkir fáfræðin. Það er dapurlegt ef satt reynist. Hér hjá okkur á litla Íslandi er hins vegar tekið til þess hversu viðurkenndan sess hann skipar í okkar samfélagi. Við lútum reyndar ansi ströngum fánalögum miðað við nágrannalönd og mætti kannski endurskoða þau til meira frjálsræðis. Varla verður hins vegar um það deilt að fánarnir okkar tveir, fara einstaklega vel saman og bæta við vel þeginni litadýrð í svartasta skammdeginu. Höfundur skipar áttunda sæti á lista Viðreisnar í Reykjavíkurkjördæmi suður.
Nóg komið af lóðabraski og okri fjárfesta – Stofnum Byggingafélag Reykjavíkur Jón Ferdínand Estherarson Skoðun
Skoðun Þegar „góði kallinn“ skyggir á raunveruleikann – um jafnrétti, ofbeldi og ábyrgð Jenný Kristín Valberg skrifar
Skoðun Hvernig höfnum við blóðsugu-hagkerfi heimsins og sameinumst um uppvaxtar-hagkerfi Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar
Skoðun Það kemur samfélaginu við þegar maður ræðir vændiskaup við konu Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Börnin bíða – meðan bankar og auðlindahafar græða milljarða: Offita, hreyfingarleysi og biðlistar Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Nóg komið af lóðabraski og okri fjárfesta – Stofnum Byggingafélag Reykjavíkur Jón Ferdínand Estherarson skrifar
Skoðun Þjóð að þyngjast – Fjárhagslega óhagkvæmt að fjárfesta ekki í heilsutengdum forvörnum Janus Guðlaugsson skrifar
Skoðun Ákall Marco Rubio um sterkari Evrópu — hvað þýðir það fyrir Ísland? Magnús Árni Skjöld Magnússon skrifar
Nóg komið af lóðabraski og okri fjárfesta – Stofnum Byggingafélag Reykjavíkur Jón Ferdínand Estherarson Skoðun