„Ég man hvað það var gott að geta deilt þessari sam­eigin­legu reynslu af missi“

Undanfarnar vikur hefur Vísir birt myndskeið á vegum Gleym mér ei þar sem foreldrar hafa deilt reynslusögum sínum.

Þórunn Pálsdóttir, Anna Lísa Björnsdóttir and Hrafnhildur Hafsteinsdóttir stofnuðu Gleym mér ei haustið 2013 en þær eiga það sameiginlegt að hafa misst barn á meðgöngu. Í meðfylgjandi myndskeiði segja þær frá aðdragandanum að stofnun samtakanna og hvernig starfið hefur þróast í gegnum árin.

Anna Lísa segir Gleym mér ei hafa orðið til í kjölfar margra atburða en upphafið má rekja til þess að Þórunn starfaði á Landspítalanum og Anna Lísa sótti þjónustu þangað eftir að hafa misst barn á meðgöngu. Þær ákváðu í sameiningu að útbúa bækling fyrir þá sem misst hafa barn á meðgöngu eða við fæðingu en á þessum tíma var lítið um upplýsingar fyrir foreldra í þessari stöðu. Hrafnhildur gekk til liðs við þær stöllur stuttu seinna og í ljós kom að hún og Anna Lísa höfðu misst barn með einungis viku millibili.

„Ég man hvað það var dásamlegt eftir fyrsta fundinn okkar. Hvað það var var gott að geta deilt þessari sameiginlegu reynslu af missi, af því að það vantaði fyrir þetta mörgum árum,“ segir Hrafnhildur.

„Þannig að við deildum þessari sameiginlegu sorg sem samt verður til þess að þetta upphaf að Gleym mér ei verður til.“

Þær segja þörfina fyrir samtök af þessu tagi hafa sýnt sig greinilega þegar þær stóðu fyrir fyrstu minningarathöfn félagsins í Hallgrímskirkju. Fullt var út úr dyrum.

„Þarna var eldra fólk og mjög gamalt fólk og í rauninni fólk á öllum aldri. Mjög margir höfðu ekki fengið tækifæri á að tala um missi eða fara í gegnum þessa sorg, af því að þetta var kannski bara ekkert rætt hér áður fyrr,“ segir Hrafnhildur jafnframt en félagið hefur staðið fyrir minningarstund á hverju ári síðan þá.

Þá bendir Þórunn á að áður fyrr hafi viðhorfið gagnvart missi af þessu tagi verið öðruvísi.

„Eins og þetta var í gamla daga þá fengu foreldrar kannski ekkert að sjá börnin sín. Þau voru kannski bara jarðsett kannski hjá einhverjum var verið að jarðsetja, gamalli konu eða gömlum manni eða einhverjum ættingja. Foreldrarnir vissu oft ekki hvar þau voru jarðsett. Þau fengu engar minningar um barnið, engar myndir, fengu ekki að sjá það. Sem betur fer er þetta breytt í dag. Það bara skiptir foreldra ótrúlega miklu máli að eiga einhverjar minningar.“

Þórunn tekur ömmu sína sem dæmi, en hún missti sín fyrstu börn, tvíbura eftir fulla meðgöngu. Þetta var í kringum árið 1950.

„Hún fékk aldrei að sjá þá og á engar minningar um þá. Og þetta sat alla tíð í henni. Þetta er eitthvað sem viljum ekki að foreldrar þurfi að upplifa, að þetta sitji á sálinni alla ævi.“

Þá bendir Anna Lísa á að samkvæmt niðurstöðum rannsókna hefur barnsmissir gífurlega mikil heilsufarsleg áhrif á mæður og áfallatengd sorg getur sprottið upp á ákveðnum tímum.

„Þannig að það er mjög mikilvægt að það sé hlúð að þessu þegar þetta gerist. Því þetta er partur af lífinu. Dauðinn er partur af lífinu. Þetta gerist. En þetta þarf kannski ekki að hafa þau áhrif að þú dettir alveg út.“

Vilja að minning barna sinna lifi

Gleym mér ei styrktarfélag fagnar um þessar mundir tíu ára afmæli. Nú þegar 10 ár eru liðin frá stofnun félagsins verður efnt til ráðstefnu um missi í barneignarferlinu. Ráðstefnan er ætluð heilbrigðisstarfsfólki og haldin í samstarfi við Háskóla Íslands, Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins, Landspítala og Ljósmæðrafélag Íslands. Félagið vill leggja sitt af mörkum til forvarnastarfs ásamt því að auka þekkingu og skilning þeirra fagaðila og starfsfólks sem annast fjölskyldur sem missa á meðgöngu, í fæðingu og á fyrstu mánuðum lífs.

Myndskeiðin þar sem foreldrar deila sögum sínum voru tekin upp á síðasta ári og birt nú á dögunum. 

Að sögn Ingunnar Sifjar Höskuldsdóttur hjá Gleym mér ei er tilgangur myndskeiðanna tvíþættur.

„Í fyrsta lagi hefur það sýnt sig að reynslusögur annarra foreldra hjálpa hvað mest þegar fólk stendur frammi fyrir því verkefni að læra að lifa með missi barns. Það gefur von og styrk að spegla sig í tilfinningum annarra og eignast fyrirmyndir í því sem framundan er. Þessar sögur hjálpa að auki oft foreldrum af fyrri kynslóðum sem fengu ekki að vinna úr missinum á sínum tíma. Í öðru lagi er mikilvægt að félagið vinni að því að auka rýmið í samfélaginu fyrir sorgina sem fylgir missi eins og þessum. Skilningur þeirra sem ekki hafa staðið í þessum sporum er mikilvægur og dýrmætur. Við trúum því að sorg sem fær það pláss sem hún þarf fái miklu frekar heilbrigða úrvinnslu.“

Ingunn segir Gleym mér ei hafa notið mikils stuðnings og velvildar alveg frá fyrsta degi.

„Það hefur alltaf gengið vel að fá fólkið okkar til þess að deila reynslu sinni og við gerð myndbandanna var engin undantekning þar á. Flestum foreldrum er afar mikilvægt að minning barna þeirra lifi og það að deila sögunum þeirra á þennan hátt er einn þáttur í því.“

Heimasíða Gleym mér ei.

Facebooksíða Gley mér ei.

Instagramsíða Gley mér ei.