Mikil­vægt fyrir vinnings­hafann að læra af reynslu annarra

Viðkomandi vann til annars vinnings í Víkinglottó og fékk hátt í 1,3 milljarða króna í sinn hlut. Björn Berg var til viðtals í Reykjavík síðdegis á Bylgjunni í dag. Hann segir að mikilvægt sé að gera hlutina rétt, ef ætlunin er að láta upphæðina endast eins lengi og kostur er.

„Það er alveg ljóst að þetta gjörbreytir lífi viðkomandi ef vel er haldið á spilunum. Það sem ég myndi telja mikilvægt að gera er að kynna sér og læra af reynslu annarra,“ segir Björn Berg.

Viðkomandi sé ekki sá fyrsti í sögunni til þess að fá fyrirvaralaust háa fjárhæð í fangið. Sagan sýni að stundum endist fjárhæðir sem fólki áskotnast með þessum hætti, að vinna í lottó, ekki jafn lengi og fólk myndi halda.

„Þegar við hugsum um svona fjárhæð þá finnst okkur alveg útilokað að það sé með nokkrum hætti hægt að eyða þessu. Að þetta hljóti nú bara að endast fólki út lífsleiðina. Það er nú samt þannig að í gegnum tíðina hafa vinningshafar stórra lottóvinninga eins og þessara margir tapað sínum peningum á tiltölulega skömmum tíma,“ segir Björn Berg.

Hann segir, að þótt ótrúlegt megi virðast, sé hægt að spæna í gegnum 1,3 milljarðar króna á skömmum tíma, hafi fólk hugmyndaflug í það. Hann bendir til að mynda á afreksíþróttafólk í vinsælustu íþróttum heims, sem er oft með miklar tekjur. Dæmi séu um að íþróttamenn sem þénað hafi háar fjárhæðir meðan á ferlinum stóð fari í gjaldþrot eftir að honum lýkur. Sömu sögu sé að segja um vinningshafa stórra happdrættisvinninga.

„Auðvitað er gaman að eyða þessum peningum. Ég geri ráð fyrir að viðkomandi sé bara kominn í Smáralindina. En það þarf að velta því fyrir sér hvernig hægt er að tryggja það að þessi peningur muni endast lengi og hvernig hann getur sinnt því hlutverki sem er dýrmætast við svona vinning, sem er ofboðslegt fjárhagslegt öryggi.“

Til þess að það megi verða að veruleika þurfi að setjast niður, reikna, koma peningunum fyrir þannig að þeir séu öruggir og ávaxtist.

„Ef við hugsum ekki út í það, þá er aldrei að vita nema að kortið sé bara orðið [tómt].“

Rekstrarkostnaður verður mörgum að falli

Björn segir það algengara en ætla mætti að fólk sólundi upphæðum á borð við þá sem íslenski lottóspilarinn vann í gær.

„Það er heilmikil reynsla af þessu. Það hefur verið fylgst með fólki og það hefur verið rannsakað og skoðað hvernig stórir vinningshafar hafa farið með sína peninga. Þetta virðist oft vera tiltölulega svipað. Það er auðvitað verið að eyða miklum peningum en það er líka hreinlega verið að fjárfesta í eignum þar sem rekstrarkostnaðurinn er mjög mikill og rekstrarkostnaðurinn verður meiri en sem nemur tekjum sem viðkomandi hefur,“ segir Björn Berg.

Algengt sé að vinningshafar hárra upphæða hætti að vinna eða búi svo um að þeir fái lága vexti. Þannig „leki“ hægt og rólega af upphæðinni og vinningurinn skreppi saman.

Sem dæmi um eignir með háan rekstrarkostnað nefnir Björn Berg dýrar fasteignir, óvandaðar fjárfestingar, báta, flugvélar, dýra bíla og starfsfólk.

„Hár rekstrarkostnaður vegur ákaflega þungt þegar svona peningur á að endast í áratugi. Þá er mikilvægt að reikna þetta í heild sinni í upphafi og passa sérstaklega upp á það að nú verði ekki farið í einhverja vegferð sem skilar manni á sama stað og NBA-leikmaðurinn sem stendur uppi snauður eftir að hann hættir í deildinni og var á toppi heimsins.“

Sjálfur segir Björn að það fyrsta sem hann sjálfur myndi gera, stæði hann í sporum sigurvegarans, væri að greiða niður lán.

„Það dýrmætasta sem við getum gert við mikla peninga er að vera örugg og að kaupa okkur öryggi með þeim. Það að greiða niður lán og losa sig við allar skuldir dregur auðvitað gríðarlega mikið úr allri áhættu við okkar daglegu heimilisfjármál. Það er að mínu mati besta fjárfestingin.“