Freki karlinn í menntamálaráðuneytinu

Ef velja ætti einkennisdýr núverandi ríkisstjórnar og þingmeirihluta þá væri það tvímælalaust freki karlinn, nú, eða kerlingin. Það eru engu líkara en það sé ráðherrum og þingmönnum stjórnarinnar sérstakt áhugamál að bola málum sínum í gegn í bullandi ágreiningi við sem flesta, einkum þó fagfólk og þá sem mest vit hafa á málaflokknum. Af nógu er að taka, náttúrupassi, Fiskistofa, rammaáætlun svo eitthvað sé talið.

Einn af freku köllunum hefur þó til þessa komist hjá því að kastljósinu væri beint að verkum hans en það er menntamálaráðherra, mest er það þó vegna sofandaháttar stjórnarandstöðunnar. Hjá honum er allt á sömu bókina lært og hjá öðrum ráðherrum, verið er að gera grundvallarbreytingar á skólakerfinu án nokkurrar umræðu, samvinnu eða samráðs við þá sem þar eiga að vinna. Þar má nefna niðurskurð á námi fyrir þá sem eru 25 ára og eldri, niðurskurð á námi til stúdentsprófs um eitt ár og svo nú síðast sameining nokkurra framhaldsskóla sem, ef að líkum lætur, mun leiða til þess að þeir minnstu verða lagðir niður. Þetta síðasta er gert án nokkurs samráðs við þau sveitarfélög sem að málinu koma. Allar munu þessar breytingar leiða til einsleitari, fábreyttari og þar með verri framhaldsskóla.

Sveigjanleg mörk

Nú er það svo að lítill sem enginn ágreiningur er um að æskilegt sé að sem flest ungmenni fái tækifæri til að útskrifast með stúdentspróf 18 til 19 ára gömul og til þess eru ýmsar aðferðir án þess að skera niður nám eða rústa skólum. Lausnin er einfaldlega fólgin í samvinnu grunnskóla- og framhaldsskólastigsins og að mörkin þar á milli séu sveigjanleg. Ýmsar leiðir koma til greina við þetta verk. Þar má nefna að þétta efri bekki grunnskólans og flytja þangað framhaldsskólaáfanga og mun það hafa verið gert á nokkrum stöðum. Til þess að svo geti orðið þarf hins vegar kennara með næga menntun til að kenna framhaldsskólaáfanga í grunnskólum og þar gæti hnífurinn staðið í kúnni, að minnsta kosti sums staðar.

Einnig kæmi til greina að taka þá nemendur sem til þess hafa þroska inn í framhaldsskóla árinu fyrr, eftir 9. bekk, og samkenna námsefni 10. bekkjar og fyrstu áfangana í framhaldsskólanum næstu tvö árin. Þetta kerfi gæti hentað víða í Reykjavík. Til dæmis gæti Fjölbrautaskólinn í Breiðholti tekið við nemendum sem slíkt nám hentar úr öllum fjórum Breiðholtsskólunum. Með þessu vinnst einkum það að óþarfi er að skera niður nám til stúdentsprófs, íslenska stúdentsprófið myndi því halda áfram að standa fyrir sínu.

Sveitarfélögunum ætti einnig að standa á sama hvort þau kosta nemendur í 10. bekkjarnám í næsta framhaldsskóla eða grunnskóla, það kemur fjárhagslega út á eitt. Til þess að hrinda þessu í framkvæmd þarf aðeins samvinnu, samræður, skynsemi og útsjónarsemi en það virðast því miður ekki vera eiginleikar sem prýða núverandi menntamálaráðherra enda þarf vart að taka það fram að engar af þessum hugmyndum hafa hlotið náð fyrir augum hans. Þess í stað veður hann áfram eins og naut í flagi. Hingað til hefur hann getað skákað í skjóli áhugalítillar stjórnarandstöðu en megi umræður á þingi í síðustu viku láta gott á vita.