Lýsa yfir „djúpum vonbrigðum“ og vilja að Kristján Þór upplýsi um alla Samherjafundi

Þingflokkur Pírata lýsir yfir „djúpum vonbrigðum“ með viðbrögð ríkisstjórnarinnar við Samherjamálinu, sem kynnt voru í dag. Í yfirlýsingu frá þingflokki Pírata sem send var út í kvöld segir að aðgerðir ríkisstjórnarinnar einkennist af „skammsýni og plástrapólitík“. Þá kallar flokkurinn eftir því að Kristján Þór Júlíusson sjávarútvegsráðherra upplýsi um alla fundi sem hann kann að hafa setið með forsvarsmönnum Samherja frá því að hann tók við embætti.

Ríkisstjórnin kynnti aðgerðir sínar vegna Samherjamálsins í dag. Meðal þess sem til stendur að gera er að auka gagnsæi í rekstri stærri óskráðra fyrirtækja, stórra sjávarútvegsfyrirtækja, stuðla að úttekt og úrbótum á fiskveiðum á alþjóðavettvangi og ljúka endurskoðun á skilgreiningu á tengdum aðilum fyrir áramót.

Þá stendur til að tryggja viðbótarfjárveitingar til skattrannsókna, auka varnir gegn hagsmunaárekstrum og mútubrotum auk þess sem utanríkisráðuneytið fylgist með umfjöllun erlendis í kjölfar Samherjamálsinsog hefur undirbúið viðbrögð vegna hugsanlegs orðsporhnekkis. Umfjöllun Stöðvar 2 um aðgerðirnar má sjá í spilaranum hér að neðan.

Þingflokkur Pírata sendi frá sér áðurnefnda yfirlýsingu í kjölfar þessara viðbragða, sem raunar hafa fallið í tiltölulega grýttan jarðveg meðal stjórnarandstöðunnar. Í yfirlýsingu Pírata er ríkisstjórnin m.a. gagnrýnd fyrir að tryggja ekki „auðlindaákvæði í stjórnarskrá sem verndað getur almenning frá álíka auðlindaráni og namibíska þjóðin upplifir af hálfu Samherja.“

Eins standi ekki til að endurskoða þau ákvæði laga um veiðigjöld um aðskilnað veiða og vinnslu sem „gera útgerðarrisum eins og Samherja kleift að nota bókhaldsbrellur til þess að komast hjá því að greiða sanngjarnan arð af auðlindum þjóðarinnar.“

„Í stað þess að ráðast í raunverulegar kerfisbreytingar á íslenska fiskveiðistjórnunarkerfinu til þess að sporna gegn spillingu og misnotkun einkennast viðbrögð ríkisstjórnarinnar af skammsýni og plástrapólitík,“ segir í yfirlýsingu Pírata.

Þá er aðkoma Kristjáns Þórs Júlíussonar sjávarútvegsráðherra að Samherjamálinu sérstaklega tekin fyrir. Kristján Þór mun hafa frumkvæði að því að Alþjóðamatvælastofnunun (FAO) ynni úttekt á viðskiptaháttum útgerða sem stunda veiðar og eiga í viðskiptum með aflaheimildir þ. á m. í þróunarlöndum. Um er að ræða eina af sjö áðurnefndum aðgerðum ríkisstjórnarinnar í kjölfar Samherjamálsins.

Kristján Þór hefur áður sagst hafa verið staddur á skrifstofu Samherja fyrir tilviljun árið 2014 þegar hann var kynntur fyrir háttsettum mönnum sem sagðir eru hafa þegið mútugreiðslur frá Samherja. Þá hefur hann gefið út að þurfi hann að taka ákvarðanir er lúta að þessum málum Samherja muni hann segja sig frá þeim.

Píratar gefa lítið fyrir „tæknilega útúrsnúninga forsætisráðherra“ um að Kristján Þór hafi einungis sagt sig frá stjórnvaldsákvörðunum sem varða Samherja einan.

„Vera hans á fundi ríkisstjórnarinnar og þátttaka í ákvörðunum um Samherja lýsir í besta falli skilningsleysi á afleiðingum þess að segja sig frá málum og í versta falli algjöru skeytingarleysi um sannleikann,“ segir í yfirlýsingunni. 

Loks kalla Píratar eftir því að Kristján Þór upplýsi um „alla fundi sem hann hefur setið með forsvarsmönnum Samherja frá því að hann tók við embætti sínu, efni þeirra og fundargerðir ef þeim er að skipta.“ 

Píratar segja jafnframt mikilvægt að ríkisstjórnin geri gangskör í að tryggja aðgengi fjölmiðla og almennings að upplýsingum um endanlega eigendur fyrirtækja og um íslenska aðila sem eiga eignir erlendis. Sömuleiðis þurfi að efla aðgengi almennings og fjölmiðla að fyrirtækjaskrá, ársreikningaskrá og hlutahafaskrá.

Yfirlýsingu Pírata í heild má nálgast hér að neðan.