Er orlof húsmæðra tímaskekkja árið 2017?

Árið er 2017, barátta kvenna stendur sem hæst og hver björninn á fætur öðrum er unninn í átt að jafnrétti. Konur sækja í það sem áður var kallað „karlastörf“ og öfugt. Ráðið er í stöður óháð kyni og konur láta til sín taka á sviðum sem ekki þekktist hér áður, konur í áhrifastörfum, konur í stjórnmálum og konur í forystu á nær öllum sviðum. Björninn er þó ekki alfarið unninn, eftir sitja mál eins og launamunur kynja og orlof húsmæðra svo dæmi sé tekið. Þegar talar er um jafnrétti þá þarf það að vera í báðar áttir, ekki satt? Í lögum okkar er að finna eitt og annað sem takmarkar frelsi okkar til að ganga alla leið til jafnréttis og eitt af því er orlof húsmæðra.

Lög um húsmæðraorlof hafa með örlitlum breytingum verið frá því um 1960 en þar stendur meðal annars að „sérhver kona sem veitir eða hefur veitt heimili forstöðu, án launagreiðslu fyrir það starf, á rétt á að sækja um orlof. Tekið skal mið af félagslegum aðstæðum kvennanna og hafa skal til hliðsjónar barnafjölda.“ Lögin kveða á um að hverju sveitarfélagi sé gert að greiða 100 kr. á hvern íbúa í sínu sveitarfélagi í sjóðinn.

Reglur um úthlutunina eru alveg skýrar, einungis er greitt til kvenna á aldrinum 18-65 ára og hver kona sem uppfyllir skilyrðin má að hámarki fara tvisvar sinnum og ég efast ekki um að eftir þessu sé farið við úthlutun úr sjóðnum. Þetta átti að auka virði húsmóðurstarfsins á sínum tíma og gera konum kleift að kynnast konum í sambærilegum aðstæðum. Ekki er það alveg svo að ferðirnar séu greiddar að fullu úr sjóðnum og eru þær sumar hverjar mjög dýrar sem gerir það að verkum að konur sem ekki hafa fjárhagslegt bakland eiga erfitt með að komast í umtalaðar ferðir, því ekki hafa þær haft laun eins og gefur að skilja.

Íslenskar konur hafa barist hart fyrir réttlæti á hinum ýmsu sviðum og jafnrétti kynjanna er að margra mati á réttri leið. Horfa verður til þess að á þeim 56 árum sem lögin hafa verið í gildi hefur margt breyst í þjóðfélaginu, mun fleiri konur vinna nú utan heimilis og eiga því rétt á orlofi og ef horft er til nútímaviðhorfa þá samræmist þetta engan veginn gildum okkar þjóðfélags í dag. Það hlýtur því að vera krafa þeirra sem berjast fyrir jafnrétti að allar konur og allir karlar sitji við sama borð í þessu sem öllu öðru.

Ég skora á Alþingi okkar allra að samþykkja frumvarp sem nú liggur fyrir um afnám laga um orlof húsmæðra og ganga þannig skrefið til fulls og afnema það ranglæti og óréttlæti sem felst í þessum lögum sem löngu er orðin tímaskekkja og gefur ranga mynd af baráttu okkar fyrir jafnrétti kynjanna.