Vill setja 20,5 milljarða arðgreiðslu Landsbankans í velferðarkerfið og viðhald vega

Fyrrverandi fjármálaráðherra vill að ríflega tuttugu milljarða viðbótararðgreiðsla Landsbankans í ríkissjóð fari til uppbyggingar heilbrigðiskerfisins og vegakerfisins á þessu ári. Erfitt verði að efla traust á Landsbankanum án þess að stjórn bankans og bankastjóri víki á aðalfundi sem er framundan.

Landsbankinn skilar ríkissjóði 21,5 milljarði meira í arð á þessu ári en fjárlög gerðu ráð fyrir. Fjármálaráðherra sagði í fréttum Stöðvar tvö í gær að nýta ætti þessar greiðslur til að greiða niður skuldir ríkissjóðs.

Greiðsluafkoma ríkissjóðs fyrir síðasta ár var kynnt í dag og reyndist 13,6 milljörðum betri en gert hafði verið ráð fyrir og var tekjuafgangur ársins 2015 því rúmlega 30 milljarðar króna.

Ríkissjóður stendur vel

Oddný G. Harðardóttir þingmaður Samfylkingarinnar og fyrrverandi fjármálaráðherra segir ljóst að ríkissjóður standi vel.

„En það sama er ekki hægt að segja um heilbrigðiskerfið og vegina svo dæmi séu tekin. Þannig að mér finnst að það eigi að nýta þessa stöðu ríkissjóðs til að bæta velferðarkerfið, heilbrigðiskerfið sem kallað er sterklega eftir og viðhald á vegum,“

En er ekki einnig mjög skynsamlegt að greiða niður skuldir ríkissjóðs?

„Ég hef meiri áhyggjur af heilbrigðiskerfinu og umferðarörygginu núna en niðurgreiðslu skulda og skuldastöðunni yfirleitt,“ segir Oddný.

Þá telur hún ekkert liggja á að selja 30 prósenta hlut í Landsbankanum eins og heimild er fyrir frá Alþingi.

„Núna erum við í algeru dauðafæri Íslendingar að taka fjármálakerfið okkar og ákveða hvernig í rauninni við viljum hafa það. Það eru ýmsar spurningar sem við verðum að svara,“ segir fjármálaráðherrann fyrrverandi.

Til að mynda um hversu stórt kerfið á að vera, hvort skilja eigi á milli viðskiptabankastarfsemi og fjárfestingabankastarfsemi og hvernig haga eigi eignarhaldinu.

„Á það að vera dreift eignarhald? Það eru margar spurningar uppi sem við getum núna svarað þegar við erum nánast með allt bankakerfið í höndum ríkisins. Við eigum fyrst að gera það áður en við tökum ákvörðun um að selja. Við meigum alls ekki selja á meðan staðan er svona,“ segir Oddný.

Armslengd sé tryggð með lögum milli stjórnmálamanna og stjórnar ríkisbankanna sem Bankasýslan sjái um, en nauðsynlegt sé að gera breytingar á yfirstjórn Landsbankans sem hafi glatað trausti.

„Ég get sagt fyrir mig sjálfa að ég á erfitt með að sjá að bankinn geti aukið traust án þess að gera breytingar í stjórn og hjá stjórnendum bankans.“

Þá áttu bæði við stjórn og bankastjóra?

„Já,  ég get ekki séð að traustið vaxi með sömu stjórn og sömu stjórnendum,“ segir Oddný G. Harðardóttir.