Texti er trompið

Á degi táknmálsins 11. febrúar var í fréttum Stöðvar 2 viðtal við Margréti Gígju Þórðardóttur, kennslustjóra hjá Samskiptamiðstöð heyrnarlausra og heyrnarskertra.

Í framangreindu viðtali kom fram að hún teldi að um 250 manns notuðu táknmál á Íslandi. Jafnframt taldi hún að helmingur þjóðarinnar væri heyrnarskertur og lagði hún til að allir Íslendingar lærðu táknmál til að nota í ellinni eða þegar þeir færu að missa heyrn.

Heyrnarhjálp, félag heyrnarskertra á Íslandi, hefur lengi barist fyrir rittúlkun sem aðgengisleið til að halda fólki með heyrnarskerðingu í sem bestum tengslum við samfélagið. Þessi barátta okkar hefur haft yfirskriftina „Texti er okkar tromp“ þar sem annars vegar er vísað til þess að sjónvarpsefni verði textað í auknum mæli og hins vegar að þjónusta við heyrnarskerta verði aukin með rittúlkun. Langflestir Íslendingar eru læsir og gætu því mjög auðveldlega nýtt sér rittúlka við ýmsar athafnir og aðstæður. Einnig hefur félagið mælt með notkun heyrnar- og hjálpartækja sem sífellt verða betri og fullkomnari.

Samskiptafærni á ritmáli fer ört vaxandi í hinum tæknivædda heimi, s.s. í snjallforritum ýmiss konar og nánast hvar sem er, auk þess sem samskiptamiðlar eins og Facebook, Twitter og Snapchat stuðla að vaxandi notkun ritmáls.

Flestir kannast við textun á myndefni hjá RUV sem birtist á síðu 888 á textavarpinu. Hingað til hefur sú textun verið bundin við áður upptekið efni. Á undanförnum árum hefur vægi frétta og annarra dagskrárliða sem sendir eru út beint aukist verulega. Krafa okkar og framtíðarinnar er sú að þannig efni verði textað jafnóðum.

Við hjá Heyrnarhjálp bendum á að sá hópur sem greinist með heyrnarskerðingu, jafnvel á háu stigi, notar mun oftar íslensku en táknmál sem fyrsta mál/samskiptamál. Þegar fólk er komið á fullorðinsár er afar fátítt að það tileinki sér táknmál sem samskiptamál í kjölfar heyrnarskerðingar og tæpast hægt að gera kröfu um slíkt.

Við viljum ekki á neinn hátt rýra hlut heyrnarlausra og tökum undir mikilvægi þess að þeir fái fullt aðgengi að samfélaginu með þeirri aðferð sem þeim nýtist best.

Við viljum einungis benda á að í tilviki þeirra sem þjást af heyrnarskerðingu er rittúlkun og notkun hentugra hjálpartækja besta lausnin.

Lesendur Vísis geta sent inn greinar á ritstjorn@visir.is. Greinunum þarf að fylgja mynd af höfundi.