Félagsleg fjárfesting gegn fátækt

Undanfarið hafa bæði Fréttablaðið og Morgunblaðið verið með umfjöllun og slegið upp fyrirsögnum á forsíðum þar sem það er tíundað hversu mikið fé fer í fjárhagsaðstoð sveitarfélaga.

Það er rétt. Það fer meira og meira af skattfé borgaranna í fjárhagsaðstoð til þeirra sem ekki geta framfleytt sér og sínum vegna atvinnuleysis og sjúkdóma sem ekki leiða til örorku. En í allri umræðunni er aldrei talað um það hvaða upphæð hver og einn þarf að lifa á.

Hámarksbætur

Í Reykjavík, þar sem fjárhagsaðstoðin er hæst, eru hámarksbætur á mánuði fyrir þá sem reka eigið heimili og eru með þinglýstan húsaleigusamning 163.635 kr. Fólk fær útborgað 151.051 kr. þar sem það greiðir í skatt 12.584 kr. þrátt fyrir fullan persónuafslátt.

Hjón sem reka heimili fá að hámarki 245.453 kr. og fá sama útborgað þar sem þau nýta tvö skattkort. Einstaklingur sem býr með öðrum og/eða er ekki með þinglýstan húsaleigusamning fær 137.871 kr. þar af útborgað 134.903 kr.

Þeir sem búa hjá foreldrum fá til framfærslu á mánuði 81.818 kr. Til að eiga rétt á fjárhagsaðstoð má fólk ekki eiga innistæður í banka eða aðrar eignir fyrir utan íbúð og bíl til eigin umráða. Upphæðir þessar munu hækka um 3,4% um áramótin.

Fjárhagsaðstoð sveitarfélaga er ætlað samkvæmt lögum að vera neyðaraðstoð í skamman tíma, en hefur eftir efnahagshrunið orðið langtímaframfærsla hjá sífellt fleirum.

Þetta eru lágar fjárhæðir, um það getum við flest verið sammála. Bið ég aðra (en fulltrúa Sjálfstæðisflokksins sem hafa talað um vinnuletjandi bætur í Reykjavík) sem finnst þessar upphæðir of háar að henda fyrsta steininum.

Virkni og stuðningur

Til að sporna gegn fátækt þarf að fjárfesta í félagslegum lausnum sem koma fólki úr fátækragildrum samfélagsins. Í ríkjum Evrópu er viðurkennt að félagsleg fjárfesting borgi sig – því samfélag ójöfnuðar þar sem hópar fólks eru skildir eftir – er samfélag upplausnar og sundurleysis sem felur í sér meiri kostnað þegar upp er staðið.

Áherslur velferðarráðs Reykjavíkurborgar verða á næsta ári, líkt og undanfarin ár, að bjóða upp á atvinnu, nám og/eða meðferð í stað bóta.

Í öllum tilfellum viljum við að fólk sé virkt og festist ekki í aðgerðaleysi sem leiðir til andlegra og líkamlegra sjúkdóma. Við viljum fækka fólki á fjárhagsaðstoð, til að fjölga þeim borgarbúum sem hafa betri tekjur en lágmarksframfærslu og hafa betra líf vegna aukinna tekna og virkni.

Beinn hagur

Samfélagið hefur einnig beinan fjárhagslegan hag af þessum aðgerðum, eins og sýnt hefur verið fram á með Atvinnutorgi, Liðstyrk, Nám er vinnandi vegur og Vinnandi vegur sem hafa verið samstarfsverkefni okkar og Vinnumálastofnunar.

Sem samfélag megum ekki láta það gerast að að fjárlög ríkisins skeri verulega niður í þessum úrræðum sem skilað hafa stórkostlegum árangri fyrir fólk og samfélag. Það er raunin nú og hvet ég þingmenn til að gera breytingar þegar kemur að alvörufjárfestingu í vinnu og námi.

Þar sem jöfnuður og velferð ríkir líður fólki betur á öllum stigum samfélagsins. Það borgar sig því að beita félagslegum fjárfestingum í fólki.