Andvirði Kárahnjúka í ónýttri fjárfestingu

„Það er grátlegast að það var varað við þessu þegar meirihlutinn í Reykjavík fór í gang með plön um þreföldun á lóða­úthlutunum," segir Dagur B. Eggertsson, oddviti Samfylkingarinnar í Reykjavík, um offjárfestingu á fasteignamarkaði.

Dagur segir að nú séu um þrjú þúsund óseldar eða langt komnar íbúðir á höfuðborgarsvæðinu. Verðmæti þessa sé um 73,5 milljarðar króna. Þess utan standi yfir 4.300 lóðir tómar. Sveitarfélögin hafi lagt í miklar fjárfestingar sem nú séu ónýttar. Þennan kostnað megi meta á um 35 milljarða. Samtals liggi þannig vel yfir 100 milljarðar í ónýttum eignum.

Að sögn Dags vöruðu skipulagssvið borgarinnar, greiningardeildir bankanna, Seðlabankinn og Samtök atvinnulífsins við þenslu á fasteignamarkaðinum þegar í upphafi kjörtímabilsins.

„Ég og margir fleiri sögðum að hættan væri sú að stórir hópar, sem hefðu keypt dýrt, myndu sitja eftir sem nokkurs konar fangar í íbúðum sínum og að sveitarfélögin sætu eftir með hálfbyggð hverfi og ónóga þjónustu árum saman," segir Dagur og kveður mikilvægt að gera þetta mál upp - ekki síður en bankahrunið.

„Það voru stjórnmálamenn í aðdraganda síðustu sveitarstjórnar­kosninga, sjálfstæðismenn í öllum sveitarfélögum, sem löðuðu til sín atkvæði með loforðum um ódýrar lóðir fyrir alla. Því var haldið fram að hækkun fasteignaverðs væri vegna þess að Reykjavíkurlistinn hefði ekki tekið þátt í þessu ofsakapphlaupi sumra nágrannasveitarfélaganna í lóðaúthlutunum. Þessi málflutningur hefur ekki aðeins reynst rangar heldur er reikningurinn á við heila Kárahnjúkavirkjun," segir Dagur.

Júlíus Vífill Ingvarsson, borgar­fulltrúi Sjálfstæðisflokks, segir ódýrt að vera spekingur eftir á. Málið sé mjög alvarlegt og varði í mörgum tilfellum fjárhag einstaklinga, fjölskyldna og fyrirtækja. „Þetta er miklu viðkvæmara og að sumu leyti sorglegra en svo að menn geti rokið fram með í umræðuna með einhverjum ódýrum pólitískum frösum," segir Júlíus.

Að sögn Júlíusar er orsaka meðal annars að leita hjá lánastofnunum. „Ég hef líka bent á það að upphaf þessarar verðlagsþróunar má að nokkru leyti rekja til lóðaskorts og uppboðsstefnu R-listans á sínum tíma. En við eigum ekki að festa okkur í slíku heldur hugsa fram á veginn og leita lausna," segir Júlíus, sem kveður lausnina meðal annars felast í samræmingu á skipulagi höfuðborgarsvæðisins.

„Við höfum bara ekki þau tól sem til þarf til þess að halda í taumana og því þarf að breyta," segir Júlíus. Hann bendir jafnframt á að áðurnefndar fjárfestingar sveitarfélaganna vegna samþykktra deiliskipulagsáætlana verði nýttar þegar betur árar.