Vilja banna rúss­neska túr­ista

Pólska útvarpsstöðin RMF greinir frá því að ráðherrar frá níu Evrópusambandsríkjum – Svíþjóð, Tékklandi, Danmörku, Eistlandi, Finnlandi, Lettlandi, Litháen og Hollandi – auk Noregs og Íslands, sem ekki eru í ESB, hafi undirritað bréf til framkvæmdastjórnar ESB þar sem þess er krafist að Evrópuríki stöðvi tafarlaust útgáfu Schengen-vegabréfsáritana til Rússa.

Vísir hefur ekki bréfið undir höndum og ekki liggur fyrir hver hafi undirritað bréfið af hálfu Íslands en fréttastofa hefur beint fyrirspurn til utanríkisráðuneytisins vegna málsins.

Fram kemur í bréfinu, samkvæmt umfjöllun pólska miðilsins, að ráðherrarnir telji það með öllu óásættanlegt að ferðamenn frá Rússlandi, sem hefur staðið í innrásarstríði í Úkraínu síðan 2022, geti ferðast um Evrópu á meðan sprengjur dynja á úkraínskar borgir og úkraínsk börn eru numin á brott.

„Það veldur okkur miklum áhyggjum að fjöldi rússneskra ferðamanna sem verja fríinu sínu á evrópskum ströndum [...] fari vaxandi á sama tíma og eldflaugum og drónum rignir áfram yfir almenna borgara og borgaralega innviði í Úkraínu,“ skrifa ráðherrarnir í bréfinu, samkvæmt umfjöllun miðilsins.

Þá munu þeir hafa lýst miklum vonbrigðum vegna fjölgunar vegabréfsáritana sem gefnar eru út til Rússa. 

Samkvæmt „Schengen-loftvoginni“ sem vitnað er til í skjalinu, voru alls 477.878 Schengen-vegabréfsáritanir gefnar út til rússneskra ríkisborgara árið 2025 í ferðamannaskyni. Stór hluti þeirra eru vegabréfsáritanir fyrir margar komur.

Samkvæmt meinta bréfinu segja ráðherrarnir segja að þetta sé í algjörri andstöðu við tilmæli framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins og sé alvarlegur galli í sameiginlegri stefnu okkar gagnvart „árásarríkinu“ Rússlandi.

Europeiska Pravda greinir frá því sem miðillinn kallar „vegabréfsáritunarverslun“, þar sem Rússar fara framhjá ræðismannsskrifstofum í Mið- og Austur-Evrópu og fá aðgang að Schengen-svæðinu í öðrum hlutum álfunnar.

Bréfinu lýkur með lagalegum kröfum til framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins þar sem ráðherrarnir krefjast „innleiðingar nýrra takmarkandi og bindandi vegabréfsáritunarráðstafana í vegabréfsáritunarreglugerðinni“ svo að ESB geti „brugðist betur við fjandsamlegum aðgerðum þriðja lands“.

Þeir hvetja til almennrar hertrar stefnu í kerfinu, þannig að „takmarkanir á útgáfu vegabréfsáritana fyrir margar komur nái til allra ríkisborgara Rússlands, óháð búsetustað þeirra“. Bréfið inniheldur einnig ákall um að þróa tafarlaust aðgerðir til að bregðast við „frumkvæði Eistlands frá 11. mars 2026 um að bera kennsl á fyrrverandi og núverandi rússneska hermenn og banna þeim að koma inn á Schengen-svæðið“.