„Það er mikið verið að suða“ Tómas Arnar Þorláksson skrifar 29. apríl 2026 21:42 Frá einu ungmennaþingi Barnaheilla. Mynd úr safni. vísir/sigurjón Börn sem tóku þátt í ungmennaþingi Barnaheilla segjast finna fyrir skýru bakslagi í kynjajafnrétti og upplifa töluverða pressu til að uppfylla úr sér gengnar staðalmyndir. Ofbeldi í nánum samböndum er gríðarlega algengt að mati forsvarsmanna Barnaheilla. Niðurstöður ungmennaþinga Barnaheilla voru kynntar á sérstöku málþingi á Nauthóli í dag, Þingin fóru fram á sex stöðum víða um land á síðustu vikum og tóku fyrir ofbeldi meðal ungmenna í nánum samböndum. Forsvarsmenn Barnaheilla segja niðurstöðurnar og birtingarmyndir ofbeldis meðal ungmenna sláandi. „Ég held það hafi komið okkur einna mest á óvart hversu mikið ofbeldið virðist vera. Það var ítrekað á öllum þingunum að það væri mjög algengt að það væri ofbeldi í nánum samböndum,“ sagði Kolbrún Hrund Sigurgeirsdóttir, verkefnastjóri ofbeldis- og kynheilbrigðismála hjá Barnaheillum. „Börnin kölluðu fyrst og fremst eftir fræðslu og forvörnum. Þau töluðu einnig um úrræðaleysi, úrræðaleysi fyrir þolendur og úrræðaleysi fyrir gerendur. Sérstaklega á landsbyggðinni,“ sagði Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla. Um 300 nemendur tóku þátt í ungmennaþingum Barnaheilla. Margir voru sammála um að bakslag væri í kynjajafnrétti þar sem staðalmyndir kynjanna eru sýndar í dýrðarljóma á samfélagsmiðlum. Ungmenni finni fyrir pressu að uppfylla ákveðnar kröfur. „Ef þú ætlar að bera þig saman þá getur það haft mjög mikil áhrif. Ef þú ætlar að bera þig saman við aðrar færslur, líka allar þessar tilkynningar og svona,“ sagði Bergur Leó, sextán ára. „Maður heyrir alveg mikið frá vinkonum sínum. Miklu meira en maður gerir sér grein fyrir sem gerist á bak við tjöldin. Maður reynir oft að fegra þetta sjálfur en þetta er orðið svolítið mikið,“ sagði Aðalheiður Anna, átján ára. „Það er mikið verið að suða, mikið ofbeldi, nauðganir og mikið af neikvæðum hlutum. Það er mikilvægt að við fáum að tala um þetta hérna því við tengjum öll við þetta,“ sagði Rakel Sunna, sextán ára. Ýmsir töluðu um skort á samtölum um hvað sé eðlilegt í nánum samböndum. Svandís Anna Sigurðardóttir, verkefnastjóri Sjúkrar ástar hjá Stígamótum, segir suð eitt algengasta vandamálið. „Sá sem suðar nýtir ýmsar leiðir til að fara yfir mörkin og færa þau til og fá að lokum samþykki innan gæsalappa. Sá sem verður fyrir suðinu upplifir að hún hafi gefið eftir og eiginlega sagt já. Eins og þetta sé þeim að kenna þó svo að viðkomandi hafi farið yfir mörkin. Þeim líður þá illa og upplifa skömm.“ Kynferðisofbeldi Börn og uppeldi Ofbeldi barna Ofbeldi gegn börnum Félagasamtök Mest lesið Evrópuvaktin: Úrslitin ráðast Innlent „Ég sé fram á að senda dúndurteymi, dúndurlandslið út“ Innlent „Skammist sín og bíti aðeins í sápu“ Innlent Íslendingar hafna aðildarviðræðum við Evrópusambandið Innlent Lokatölur úr Norðvesturkjördæmi: Nei-ið með 25 prósentustiga forskot Innlent Bein útsending: Kosningavaka Sýnar Innlent Ætla að opnan nýjan unglingaskóla í Ármúla Innlent Lítil breyting í lokatölum Reykjavíkurkjördæmis suður Innlent Lokatölur í Norðausturkjördæmi: Nei jók forskotið undir lokin Innlent Ofurölva ungmenni hlupu öll á brott nema eitt Innlent Fleiri fréttir Sprengisandur: Kosningarnar gerðar upp Lokatölur úr Suðvesturkjördæmi: Fullvissuðu þjóðina um að svarið væri nei Íslendingar hafna aðildarviðræðum við Evrópusambandið Ofurölva ungmenni hlupu öll á brott nema eitt Ætla að opnan nýjan unglingaskóla í Ármúla Lokatölur í Norðausturkjördæmi: Nei jók forskotið undir lokin Lokatölur úr Norðvesturkjördæmi: Nei-ið með 25 prósentustiga forskot Lokatölur úr Suðurkjördæmi: Sextíu prósent sögðu nei Lítil breyting í lokatölum Reykjavíkurkjördæmis suður Dró saman á milli fylkinga í lokatölum Reykjavíkur norður Margra ára vegferð í vændum sigri já-ið „Ég sé fram á að senda dúndurteymi, dúndurlandslið út“ „Skammist sín og bíti aðeins í sápu“ „Alveg skýrt að unga fólkið segir nei“ „Hefði viljað meira afgerandi stuðning við Nei-ið í fyrstu tölum“ Allt hnífjafnt í Kraganum samkvæmt fyrstu tölum Sextíu prósent segja já í Reykjavík norður 56 prósent segja nei í Norðausturkjördæmi Meirihluti segir já í Reykjavík suður „Ég er mjög kátur“ Nei-liðar umtalsvert fleiri samkvæmt fyrstu tölum í Norðvesturkjördæmi Sextíu prósent segja nei samkvæmt fyrstu tölum í Suðurkjördæmi Hvenær birtast tölurnar í kvöld og nótt? Bjargað úr sjálfheldu í Reynisfjöru Bein útsending: Kosningavaka Sýnar Evrópuvaktin: Úrslitin ráðast Hvað segja veðbankarnir? Valkyrjurnar halda blaðamannafund Tíu dósir ratað í ruslafötuna en rest á jörðina Geri lítið úr fyrirmyndarstarfi Sjá meira
Niðurstöður ungmennaþinga Barnaheilla voru kynntar á sérstöku málþingi á Nauthóli í dag, Þingin fóru fram á sex stöðum víða um land á síðustu vikum og tóku fyrir ofbeldi meðal ungmenna í nánum samböndum. Forsvarsmenn Barnaheilla segja niðurstöðurnar og birtingarmyndir ofbeldis meðal ungmenna sláandi. „Ég held það hafi komið okkur einna mest á óvart hversu mikið ofbeldið virðist vera. Það var ítrekað á öllum þingunum að það væri mjög algengt að það væri ofbeldi í nánum samböndum,“ sagði Kolbrún Hrund Sigurgeirsdóttir, verkefnastjóri ofbeldis- og kynheilbrigðismála hjá Barnaheillum. „Börnin kölluðu fyrst og fremst eftir fræðslu og forvörnum. Þau töluðu einnig um úrræðaleysi, úrræðaleysi fyrir þolendur og úrræðaleysi fyrir gerendur. Sérstaklega á landsbyggðinni,“ sagði Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla. Um 300 nemendur tóku þátt í ungmennaþingum Barnaheilla. Margir voru sammála um að bakslag væri í kynjajafnrétti þar sem staðalmyndir kynjanna eru sýndar í dýrðarljóma á samfélagsmiðlum. Ungmenni finni fyrir pressu að uppfylla ákveðnar kröfur. „Ef þú ætlar að bera þig saman þá getur það haft mjög mikil áhrif. Ef þú ætlar að bera þig saman við aðrar færslur, líka allar þessar tilkynningar og svona,“ sagði Bergur Leó, sextán ára. „Maður heyrir alveg mikið frá vinkonum sínum. Miklu meira en maður gerir sér grein fyrir sem gerist á bak við tjöldin. Maður reynir oft að fegra þetta sjálfur en þetta er orðið svolítið mikið,“ sagði Aðalheiður Anna, átján ára. „Það er mikið verið að suða, mikið ofbeldi, nauðganir og mikið af neikvæðum hlutum. Það er mikilvægt að við fáum að tala um þetta hérna því við tengjum öll við þetta,“ sagði Rakel Sunna, sextán ára. Ýmsir töluðu um skort á samtölum um hvað sé eðlilegt í nánum samböndum. Svandís Anna Sigurðardóttir, verkefnastjóri Sjúkrar ástar hjá Stígamótum, segir suð eitt algengasta vandamálið. „Sá sem suðar nýtir ýmsar leiðir til að fara yfir mörkin og færa þau til og fá að lokum samþykki innan gæsalappa. Sá sem verður fyrir suðinu upplifir að hún hafi gefið eftir og eiginlega sagt já. Eins og þetta sé þeim að kenna þó svo að viðkomandi hafi farið yfir mörkin. Þeim líður þá illa og upplifa skömm.“
Kynferðisofbeldi Börn og uppeldi Ofbeldi barna Ofbeldi gegn börnum Félagasamtök Mest lesið Evrópuvaktin: Úrslitin ráðast Innlent „Ég sé fram á að senda dúndurteymi, dúndurlandslið út“ Innlent „Skammist sín og bíti aðeins í sápu“ Innlent Íslendingar hafna aðildarviðræðum við Evrópusambandið Innlent Lokatölur úr Norðvesturkjördæmi: Nei-ið með 25 prósentustiga forskot Innlent Bein útsending: Kosningavaka Sýnar Innlent Ætla að opnan nýjan unglingaskóla í Ármúla Innlent Lítil breyting í lokatölum Reykjavíkurkjördæmis suður Innlent Lokatölur í Norðausturkjördæmi: Nei jók forskotið undir lokin Innlent Ofurölva ungmenni hlupu öll á brott nema eitt Innlent Fleiri fréttir Sprengisandur: Kosningarnar gerðar upp Lokatölur úr Suðvesturkjördæmi: Fullvissuðu þjóðina um að svarið væri nei Íslendingar hafna aðildarviðræðum við Evrópusambandið Ofurölva ungmenni hlupu öll á brott nema eitt Ætla að opnan nýjan unglingaskóla í Ármúla Lokatölur í Norðausturkjördæmi: Nei jók forskotið undir lokin Lokatölur úr Norðvesturkjördæmi: Nei-ið með 25 prósentustiga forskot Lokatölur úr Suðurkjördæmi: Sextíu prósent sögðu nei Lítil breyting í lokatölum Reykjavíkurkjördæmis suður Dró saman á milli fylkinga í lokatölum Reykjavíkur norður Margra ára vegferð í vændum sigri já-ið „Ég sé fram á að senda dúndurteymi, dúndurlandslið út“ „Skammist sín og bíti aðeins í sápu“ „Alveg skýrt að unga fólkið segir nei“ „Hefði viljað meira afgerandi stuðning við Nei-ið í fyrstu tölum“ Allt hnífjafnt í Kraganum samkvæmt fyrstu tölum Sextíu prósent segja já í Reykjavík norður 56 prósent segja nei í Norðausturkjördæmi Meirihluti segir já í Reykjavík suður „Ég er mjög kátur“ Nei-liðar umtalsvert fleiri samkvæmt fyrstu tölum í Norðvesturkjördæmi Sextíu prósent segja nei samkvæmt fyrstu tölum í Suðurkjördæmi Hvenær birtast tölurnar í kvöld og nótt? Bjargað úr sjálfheldu í Reynisfjöru Bein útsending: Kosningavaka Sýnar Evrópuvaktin: Úrslitin ráðast Hvað segja veðbankarnir? Valkyrjurnar halda blaðamannafund Tíu dósir ratað í ruslafötuna en rest á jörðina Geri lítið úr fyrirmyndarstarfi Sjá meira