Samstarf um grænni framtíð í borginni okkar Óskar Dýrmundur Ólafsson skrifar 19. mars 2026 14:30 Hluti af stærstu áskorunum samtímans fjalla um heilbrigði vistkerfa, umgengni okkar manna við þau og hvernig við stuðlum að sjálfbærri þróun eins og kemur fram í heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna og Græna plani Reykjavíkurborgar. Við þurfum að leita leiða til þess að svara þessum áskorunum sem gera okkur kleift að eiga samstarf um lausnir sem virka. Hvernig gerum við það? Nýjar og árangursríkari leiðir með félagslegri nýsköpun Til þess að ná markmiðum sjálfbærrar þróunar hefur verið hvatt til félagslegrar nýsköpunar út frá markmiðum verkefnisins þar sem tengsl milli umhverfislausna og samsköpunar með íbúum eru könnuð. Félagsleg nýsköpun mætir félagslegum þörfum fólks á sama tíma og fundnar eru nýjar og árangursríkari leiðir í leit að lausnum. Áherslan á staðbundinn veruleika byggir á rannsóknum um félagsauð sem benda til þess að það sé mikilvægt að fólk eigi hlutdeild í að hanna raunhæfar lausnir sem virka. Ein þeirra sem gert hefur rannsóknir á þessu sviði er hagfræðingurinn Maríana Mazzucato. Hún hefur bent á að til að leysa úr flóknum áskorunum sé nauðsynlegt að starfa með íbúum samfélaga. „Evrópusambandið getur til dæmis ekki fyrirskipað hvernig borgir verða kolefnishlutlausar: það verða borgirnar sjálfar, þátttakendur þeirra og samtök að uppgötva“ segir hún meðal annars í bókinni Mission Economy. A moonshot guide to changing capitalism. Það er mikilvægt að við látum okkur nærumhverfið varða með samstarfi um að þróa það á þann hátt að borgin okkar verði enn lífvænlegri og tökum þátt í að svara hnattrænum áskorunum líka með staðbundnum lausnum. Fyrir áhugasama þá vísa ég til verkefnis sem starfrækt er í þessum anda og er kennt við grænar borgir eða GreenInCities og er ætlað að stuðla að umhverfisvænum lausnum með þátttöku íbúa. Höfundur er framkvæmdastjóri Suðurmiðstöðvar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Umhverfismál Mest lesið Hef trú á Arnari Ögmundur Jónasson Skoðun Júlí - mánuður fötlunarstolts Freyja Haraldsdóttir ,Jana Birta Björnsdóttir Skoðun Töpum við fullveldinu ef við göngum í ESB? Gunnar Ármannsson Skoðun Börn eiga ekki að bíða meðan kerfið rífst Guðmundur Ármann Skoðun Var þetta sýndarsamráð? Sigurborg Kr. Hannesdóttir Skoðun Er Ísland tilbúið fyrir dánaraðstoð? Ingrid Kuhlman Skoðun Samningurinn sem allir hafa lesið Skoðun Níutíu ár af sameiginlegu öryggi Ragnar Þór Ingólfsson Skoðun Hvað vitum við í ágúst? Staðreyndir og möguleikar Íslands Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun UT-mál Reykjavíkurborgar Haukur Arnþórsson Skoðun Skoðun Skoðun Hef trú á Arnari Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bíða meðan kerfið rífst Guðmundur Ármann skrifar Skoðun Júlí - mánuður fötlunarstolts Freyja Haraldsdóttir ,Jana Birta Björnsdóttir skrifar Skoðun Níutíu ár af sameiginlegu öryggi Ragnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Var þetta sýndarsamráð? Sigurborg Kr. Hannesdóttir skrifar Skoðun Hvað vitum við í ágúst? Staðreyndir og möguleikar Íslands Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Töpum við fullveldinu ef við göngum í ESB? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Samningurinn sem allir hafa lesið skrifar Skoðun UT-mál Reykjavíkurborgar Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Er Ísland tilbúið fyrir dánaraðstoð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Þolendur sem vitni í eigin málum Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Maðurinn sem treysti þjóðinni, en ekki lengur Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mælanlegt sjálfstæði þjóðar Sigurður Friðleifsson skrifar Skoðun Af hverju er netöryggisfræðsla grunninnviður? Margrét Valgerður Helgadóttir skrifar Skoðun Ferðaþjónustan er ekki endalaus tekjulind fyrir ríkissjóð Björn Ragnarsson skrifar Skoðun Hlustum á börn – líka þegar þau eru ósammála okkur Tótla I. Sæmundsdóttir skrifar Skoðun Stærsta hópverkefni Íslands Einar Örn Einarsson skrifar Skoðun Úr gráu yfir í grænt með hjálp 50.000 trjáa Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Er Ísland að undirbúa nemendur fyrir framtíðina? Íris Þóra Birgisdóttir skrifar Skoðun Laugavegur 1: Húsvernd á villigötum Þórður Magnússon skrifar Skoðun Hræðslubandalag elítunnar í fílabeinsturninum Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Mikilvægi Fjarðarheiðarganga Steinar Björgvinsson skrifar Skoðun Prófessorinn, hagfræðingurinn og fullveldið Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Varnarsamningurinn og fullveldið Jóhannes Hraunfjörð Karlsson skrifar Skoðun Já, áfram Ísland! Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Þegar allt verður forgangsmál Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Sjálfstætt Grænland hefði bæði víðtækari rétt og meiri möguleika en Ísland innan ESB Júlíus Valsson skrifar Skoðun Takk, en NEI takk Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Reyndi að hindra að Ísland nyti réttlætis Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Upptaka evru áhættusöm fyrir lítil hagkerfi Kristinn Sv. Helgason skrifar Sjá meira
Hluti af stærstu áskorunum samtímans fjalla um heilbrigði vistkerfa, umgengni okkar manna við þau og hvernig við stuðlum að sjálfbærri þróun eins og kemur fram í heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna og Græna plani Reykjavíkurborgar. Við þurfum að leita leiða til þess að svara þessum áskorunum sem gera okkur kleift að eiga samstarf um lausnir sem virka. Hvernig gerum við það? Nýjar og árangursríkari leiðir með félagslegri nýsköpun Til þess að ná markmiðum sjálfbærrar þróunar hefur verið hvatt til félagslegrar nýsköpunar út frá markmiðum verkefnisins þar sem tengsl milli umhverfislausna og samsköpunar með íbúum eru könnuð. Félagsleg nýsköpun mætir félagslegum þörfum fólks á sama tíma og fundnar eru nýjar og árangursríkari leiðir í leit að lausnum. Áherslan á staðbundinn veruleika byggir á rannsóknum um félagsauð sem benda til þess að það sé mikilvægt að fólk eigi hlutdeild í að hanna raunhæfar lausnir sem virka. Ein þeirra sem gert hefur rannsóknir á þessu sviði er hagfræðingurinn Maríana Mazzucato. Hún hefur bent á að til að leysa úr flóknum áskorunum sé nauðsynlegt að starfa með íbúum samfélaga. „Evrópusambandið getur til dæmis ekki fyrirskipað hvernig borgir verða kolefnishlutlausar: það verða borgirnar sjálfar, þátttakendur þeirra og samtök að uppgötva“ segir hún meðal annars í bókinni Mission Economy. A moonshot guide to changing capitalism. Það er mikilvægt að við látum okkur nærumhverfið varða með samstarfi um að þróa það á þann hátt að borgin okkar verði enn lífvænlegri og tökum þátt í að svara hnattrænum áskorunum líka með staðbundnum lausnum. Fyrir áhugasama þá vísa ég til verkefnis sem starfrækt er í þessum anda og er kennt við grænar borgir eða GreenInCities og er ætlað að stuðla að umhverfisvænum lausnum með þátttöku íbúa. Höfundur er framkvæmdastjóri Suðurmiðstöðvar.
Skoðun Sjálfstætt Grænland hefði bæði víðtækari rétt og meiri möguleika en Ísland innan ESB Júlíus Valsson skrifar