Jákvæð þróun í leikskólamálum Skúli Helgason skrifar 21. janúar 2026 12:45 Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skúli Helgason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Skoðun Skoðun Framtíð heilbrigðisþjónustu á Akureyri er í sjónmáli Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Þegar orðaslagurinn stríðir við þjóðarsálina Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Gervigreind er ekki sjálfkrafa góð eða slæm. Hún er alin upp Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson skrifar Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson skrifar Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Sjá meira
Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík.
Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar