Sýkingar aukist til muna í fjar­veru neyslu­rýmis: „Þetta er graf­alvar­legt mál“

Fólk notaði Ylju, færanlegt neyslurými, til að nota efni í öruggu umhverfi undir leiðsögn heilbrigðisstarfsmanns. Verkefnið var í anda skaðaminnkunar og hafði það að markmiði, meðal annars að koma í veg fyrir ofskömmtun og sýkingar. Bíllinn sem notaður var undir starfsemina gaf upp öndina í desember en aðstandendur Ylju vilja varanlegt húsnæði undir starfsemina. Samningur um verkefnið rann út hinn 6. mars síðastliðinn en síðan þá hefur ekkert neyslurými verið starfrækt á höfuðborgarsvæðinu. 

Marín Þórsdóttir deildarstjóri hjá Rauða krossinum segir að málið þoli ekki neina bið.

„Það liggur á borðinu tveggja ára samningur við Sjúkratryggingar um leið og húsnæði finnst en það er þetta bitbein um hvar þetta húsnæði eigi að vera og jafnvel hver eigi að greiða fyrir það,“ segir Marín sem bætir við.

„Það væri gaman að sjá félagsmálaráðherra eða borgarstjóra bretta upp ermar og finna handa okkur gott húsnæði.“

Ekki er ofsögum sagt að stjórnvöld þurfi að bretta upp ermar því það þjónusturof sem hefur orðið gagnvart þessum viðkvæma hópi aðeins frá marsmánuði hefur þegar bitnað illilega á þeim hópi sem notaði Ylju. Hópurinn telur rúmlega hundrað manns. Marín segir að Landspítalinn hafi í fjarveru Ylju misst tengsl við hluta þessa hóps.

Þjónusturofið hefur haft alvarlegar afleiðingar á þennan rúmlega hundrað manna hóp. Landspítalinn hafi misst tengsl hluta hópsins.

„Þetta er hópur sem var að fá lifrabólgumeðferð á Landspítalanum og við höfum tapað honum. Sýkingum hefur fjölgað í þessum notendahópi því þeir voru í snertingu við hjúkrunarfræðinga þannig að við höfum tapað þessari snertingu við þennan hóp,“ segir Marín.

Hefur þungar áhyggjur af vinum sínum

Maríanna Sigtryggsdóttir er ein þeirra sem nýtti sér þjónustu Ylju en hún tók á móti blaðamanni og tökumanni Stöðvar 2 í gistiskýlinu úti á Granda til að ræða um Ylju en á henni mátti greinilega sjá að málið liggur þungt á henni. Maríanna segir slæmu afleiðingarnar af lokun Ylju blasa við, hið augljósa séu sýkingarnar en þær verstu möguleikinn á ofskömmtun.

„Þegar ég var fyrst að byrja að fara þarna þá var ég með æð sem ég gat ekki sett í og þær bara kenndu mér á hana, bara sem dæmi, sem kom í veg fyrir það að ég væri alltaf með sýkingar og þær geta drepið fólk.“

Það halli sérstaklega á karlmenn sem verði að fá dagsetur.

„Við stelpurnar getum farið upp í Skjól á milli tíu og þrjú en karlmennirnir? Þeir geta farið á bókasafnið. Eiga þeir að kalla í bókasafnsfræðinginn? Hvað ef eitthvað gerist? Það er enginn þar sem er þjálfaður ef einhver ofskammtar, bara sem dæmi, enginn.“

Maríanna hefur þungar áhyggjur af vinum sínum.

„Ég þekki alveg marga, persónulega, sem fóru þarna á hverjum degi, strákarnir, bara til þess að spjalla þegar þeir voru bara á leiðinni nánast að fara að kála sér. Þeir fóru þarna í kaffi og hættu við. Það mun enginn raunverulega vita hvað Ylja er búin að bjarga mörgum mannslífum – vá ég fæ bara kökkinn af því að hugsa um þetta. Það er grafalvarlegt mál að þetta sé ekki lengur,“ segir Maríanna.

Ylja hafi ekki aðeins verið öruggt rými þar sem fólk gat notað efni. „Þarna getur maður farið ef maður þurfti að tala við einhvern eða vantaði aðstoð vegna sýkingar, það var bara allt, og svo gat maður fengið sér kaffibolla. Þetta er svo ótrúlega víðfeðmt starf sem þær inna af hendi.“

Þessi tæpi mánuður sem hefur liðið þar sem Ylja hefur legið niðri hafi verið þrúgandi.

„Þetta þolir ekki neina bið. Þessi mánuður er búinn að vera allt of langur. Ef það yrði grafið almennilega ofan í þetta þá held ég að það væri jafnvel hægt að rekja einhver dauðsföll til þess að þetta sé ekki opið. Sorry, ég veit þetta hljómar grimmt en köllum bara skóflu skóflu.“

Maríanna hleypti fréttastofu og um leið íslensku samfélagi inn í líf sitt þegar hún kom fram í Kompás í febrúar. Þáttinn í heild er hægt að sjá í spilaranum hér að neðan.