Að­gerða að vænta vegna kjarn­orku­til­rauna Norður-Kóreu

Yfirvöld í Bandaríkjunum velta nú fyrir sér beitingu einhliða þvingunaraðgerða gegn Norður-Kóreu eftir að landið hélt kjarnorkuvopnatilraunum sínum áfram. Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna fundaði vegna málsins á föstudagskvöld en skilaði ekki ályktun.

Norður-Kórea sprengdi kjarnorkusprengju í tilraunaskyni á fimmtudag. Var það í fimmta skipti frá október 2006 en í annað sinn í ár. Jarðskjálfti sem fylgdi mældist 5,3 að styrk. Sprengjan var margfalt öflugri en sú sem sprengd var í janúar.

„Við fordæmum þessar aðgerðir harðlega og höfum miklar áhyggjur af þessari þróun,“ segir Lilja Alfreðsdóttir utanríkisráðherra. Er hún fékk fréttirnar hafði hún, að eigin sögn, tafarlaust samband við sendinefnd Íslands hjá Sameinuðu þjóðunum til að koma þeim skilaboðum áleiðis.

Að mati Lilju eru norður-kóresk yfirvöld að sýna mátt sinn og megin með þessum tilraunum. Eins og alþekkt er þá er Norður-Kórea einræðisríki með miðstýrðu hagkerfi. Nágrannarnir í suðri búa hins vegar við markaðshagkerfi og mun meiri hagsæld og lífsgæði.

„Meðalþjóðartekjur á hvern íbúa í Norður-Kóreu er ekki nema fimm prósent samanborið við Suður-Kóreu,“ segir Lilja. „Það er gjörsamlega ólíðandi að stjórnvöld séu í einhverju kjarnorkubrölti á meðan íbúar landsins líða skort.“

Það kvað við annan tón í yfirlýsingu Suður-Kóreumanna vegna tilraunanna en oft áður. Þar segir að sýni Norður-Kórea minnstu merki um að landið hyggist beita kjarnorkuvopnum muni Suður-Kóreuher eyða Pjongjang af yfirborði jarðar.

„Yfirvöld í Seúl hafa yfirleitt verið nokkuð hófstillt í viðbrögðum. Þessi sprengja nú hefur ýtt miklu sterkar við þeim en hinar fyrri,“ segir Lilja. „Þjóðir heimsins eru sem stendur að ræða við nágrannaríki á borð við Suður-Kóreu og Japan og kanna hvaða aðgerðir eru bestar.“

Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna hefst í komandi viku en utanríkisráðherrann telur líklegt að þetta mál muni setja svip sinn á þingið. „Það er óhjákvæmilegt þegar svona mál koma upp að þau verði rædd á slíkum vettvangi.“

Fréttin birtist fyrst í Fréttablaðinu.