Veldur hver á heldur - um stýrið

Samstarf Strætó og VÍS í forvörnum undanfarin fimm ár sýnir svo ekki verður um villst hversu mikil áhrif hægt er að hafa á tjóna- og slysatíðni fyrirtækja ef allir sem þar starfa leggjast á eitt. Góður árangur hefur náðst í gegnum árin og er markmiðið í ár að fækka tjónum um 30% og koma í veg fyrir slys á farþegum. Margur kynni að halda að það væri erfitt fyrir Strætó að ná þessum árangri í því krefjandi umhverfi sem fyrirtækið starfar í. En orsakir umferðarslysa og -tjóna má oftast rekja til ökumannsins sjálfs. Hann hefur mest áhrif á hvernig til tekst, hvernig ökulagið er, hvaða öryggisbúnaður er notaður og hvernig ökutækið er útbúið.

Dekk og umferðaröryggi

Góð dekk eru nauðsynleg með tilliti til öryggis, ekki hvað síst á veturna. Könnun á ástandi dekkja á tjónabílum VÍS sem gerðar hafa verið á veturna undanfarin þrjú ár sýna að bílar sem lenda í tjóni eru á mun lakari dekkjum en aðrir bílar í umferðinni. Fjórði hver tjónabíll í könnununum þremur var á of slitnum dekkjum eða með mynstursdýpt undir 1,6 mm og 12% voru á sumardekkjum þótt um hávetur væri. Í samanburðahópi voru 13% bíla á of slitnum dekkjum og 2% á sumardekkjum. Með breytingu á reglugerð er nú krafist að dýpt mynsturs í vetrardekkjum sé að lágmarki 3 mm frá 1. nóvember til 15. apríl.

Bil á milli bíla

Aftanákeyrslur eru mjög algengar en þar skiptir bil á milli bíla mestu. Bilið þarf að lengja á hálum vegi, lélegum dekkjum eða með auknum hraða. Það þarf að vera nógu langt að hægt sé að bregðast við ef umferðin fyrir framan stöðvast skyndilega. Athygli ökumanns þarf jafnframt öll að beinast að umferðinni.

Athygli ökumanns

Margt glepur athygli ökumanns við akstur, þar á meðal síminn. Í síðustu könnun VÍS á símanotkun bílstjóra á höfuðborgarsvæðinu reyndust 7% vera með símann við eyrað undir stýri. Þá eru ótaldir þeir sem eru að skrifa skilaboð og vafra á netinu eða tala með handfrjálsum búnaði sem vissulega er leyfilegt en hefur samt áhrif á athygli ökumanns. Erlendar rannsóknir sýna að ökumaður sem er að tala í símann, sama með hvaða hætti, er fjórum sinnum líklegri til að lenda í slysi en sá sem ekki er í símanum. Ef þú ekur á 90 km hraða á klukkustund og lítur af veginum í 4-5 sekúndur þá jafngildir vegalengdin sem ekin er einum fótboltavelli. Mörgum finnst í lagi að beina allri sinni athygli reglulega að símanum en fæstir myndu þó loka augunum og aka blindandi í svona langan tíma. Umferðarslys taka stóran toll og kosta þjóðfélagið tugi milljarða á ári. Þannig þarf það ekki að vera og við getum öll haft áhrif á það.