Aserta-málið: „Átti erfitt með að fara út á meðal fólks“

Markús Máni Michelson Maute lýsti yfir sakleysi sínu við aðalmeðferð Aserta-málsins svokallaða sem stendur yfir í Héraðsdómi Reykjaness. Auk hans er þeim Ólafi Sigmundssyni, Karli Löve Jóhannessyni og Gísla Reynissyni gefið að sök umfangsmikið ólöglegt gjaldeyrisbrask í gegnum einkahlutafélagið Aserta á tímablinu 25. mars til 2. nóvember árið 2009. Hvorki var lögmæt heimild eða leyfi frá Seðlabanka Íslands fyrir viðskiptunum að því er sérstakur saksóknari heldur fram. Ólafur, Karl og Gísli lýstu yfir sakleysi sínu við þingfestingu málsins á sínum tíma. Þá var Markús Máni fjarverandi.

Aðalmeðferðin í morgun hófst á athugasemdum verjenda um ákæru saksóknara. Saksóknari greindi frá því að ákærunni hefði verið breytt á þann veg að búið væri að taka úr henni það sem sneri að ólögmætum fjármagnsflutningum. Dómari benti á að það kæmi ekki heim og saman við texta í ákærunni. Arnar Þór Stefánsson, verjandi Ólafs, óskaði eftir nýrri ákæru og að hlé yrði gert á málinu. Á það féllst dómari ekki. Létu Arnar Þór og Grímur Sigurðsson, verjandi Karls, færa athugasemdir sínar til bókar og Finnur Þór Vilhjálmsson, fulltrúi saksóknara, sömuleiðis. Tafðist meðferðin um fjörutíu mínútur af þessum sökum.

„Það var búið að láta Seðlabanka Íslands vita áður en fyrstu viðskiptin fóru fram. Ingibjörg [Guðbjartsdóttir, fyrrv. forstöðumaður gjaldeyriseftirlits SÍ og fyrrv. starfsmaður Straums] var sú sem ráðlagði okkur en hún var mesti sérfræðingur Íslands á þessum tíma um aflandskrónuviðskipti,“ sagði Markús Máni fyrir dómi í morgun. Auk hans bar Ólafur Sigmundsson vitni áður en gert var hlé á meðferðinni í hádeginu.

Bera þeir báðir því við að þeir hafi talið sig fara í öllu að lögum við aflandsviðskiptin. Þeir hafi farið eins að og í störfum sínum hjá Straumi fjárfestingabanka eftir bankahrun, þar sem þeir hafi farið eftir forskrift Ingibjargar Guðbjartsdóttur. Þeir sögðu tengsl þeirra við Ingibjörgu náin og vísuðu í orð hennar þar sem hún sagði starfsemi Aserta í lagi og að þeir þyrftu engar áhyggjur að hafa.

Slógu á létta strengi með „gjaldeyrislöggunni“

Til staðfestingar á þeim nánu tengslum sem þeir fjórir áttu við Ingibjörgu tók Markús Máni upp ljósmynd í vitnastúku. Á myndinni mátti sjá Ólaf og Ingibjörgu „gjaldeyrislöggu“, eins og þeir kölluðu hana, slá á létta strengi. Því hafi það komið þeim í opna skjöldu þegar í ljós kom að Ingibjörg hafi verið sú sem ákveðið hafði að kæra þá.

„Það sem kom mest á óvart var að rannsakendur komu algjörlega af fjöllum þegar ég greindi þeim frá tengslum mínum við Ingibjörgu [...] Hún hafði ekki gert þeim grein fyrir þessum tengslum og sagði ítrekað ósatt frá,“ sagði Markús.

Málið hefur tekið afar langan tíma, eða hátt í fimm ár. Var málinu vísað frá dómi í héraði en Hæstiréttur komst að þeirri niðurstöðu að taka ætti málið til meðferðar á nýjan leik. Markús Máni og Ólafur segjast vera orðnir langþreyttir á þessari löngu bið. Mannorð þeirra bíði hnekki og lífsviðurværi þeirra svo gott sem farið.

Erfitt með að fara út á meðal fólks

„Þessi aðför að mannorði mínu hefur reynst mér þungbær. Það er mjög erfitt að breyta almenningsáliti, sérstaklega þegar um er að ræða flókin gjaldeyrismál. [...] Ég var farinn að trúa því að ég ætti þetta skilið, ég fann fyrir skömm og átti erfitt að fara út á meðal fólks. Þetta hefur óneitanleg áhrif á það að ég hef búið erlendis undanfarin ár,“ sagði Markús.

Ólafur hefur verið atvinnulaus frá árinu 2009, býr erlendis og lifir á tekjum eiginkonu sinnar. Markús átti sömuleiðis í erfiðleikum með að fá nýtt starf en hefur nú hafið störf í matvælaiðnaðnum í Belgíu. Hann hefur haft tekjur af félagi í hans eigu, Glacier LLC á Kýpur.