Menn önduðu léttar í Seðlabankanum

Óvissu um lögmæti verðtryggingar hefur að miklu leyti verið eytt með dómi EFTA-dómstólsins og niðurstaðan er jákvæð fyrir fjármálastöðugleika í landinu, segir Már Guðmundsson seðlabankastjóri. 

Beðið var dóms EFTA-dómstólsins um ráðgefandi álit um tilskipun um óréttmæta skilmála í neytendasamningum með talsverðri eftirvæntingu enda miklir hagsmunir í húfi.

Hundruð milljarða króna eignir Íbúðalánasjóðs og þar með skattgreiðenda hefðu getað verið í uppnámi. Þá eru eignir lífeyrissjóðanna og þar með alls almennings háðar því að verðtrygging haldi ef greiðsla lífeyris í framtíðinni á að endurspegla breytingar á verðmæti þess gjaldmiðils, þ.e. krónum, sem hann er greiddur út í.

Færð hafa verið rök fyrir því að ef niðurstaðan hefði verið á þann veg að verðtryggingin væri óskuldbindandi og Hæstiréttur dæmdi efnislega í samræmi við það væru samt engar líkur á því að ríkissjóður færi á hausinn. 

Helstu embættismenn fjármálaráðuneytisins og Fjármálaeftirlitsins (FME) voru saman komnir á fundi með starfsmönnum Seðlabankans í morgun eftir að dómurinn var kveðinn upp.

Menn fara sér í engu óðslega við að draga ályktanir af niðurstöðu dómsins enda eiga íslenskir dómstólar eftar að dæma í málinu. 

Olli engum titringi

„Það er óhætt að segja að þetta álit EFTA-dómstólsins hafi ekki valdið neinum sérstökum titringi. Málið er að vísu óútkljáð fyrir íslenskum dómstólum. Við bíðum eftir þeirri niðurstöðu en ég get ekki séð að þetta valdi neinum titringi á íslenskum markaði á þessum tímapunkti,“ segir Jón Þór Sturluson, aðstoðarforstjóri FME. 

Már Guðmundsson seðlabankastjóri var á fundinum þegar beðið var niðurstöðu dómsins en Seðlabankinn hafði unnið nokkrar ólíkar sviðsmyndir vegna málsins eftir því hver niðurstaðan yrði.

Andið þið ekki léttar í kjölfar þessa álits EFTA-dómstólsins þótt þetta sé ekki endanleg niðurstaða? „Jú, það má segja það. Auðvitað er alltaf gott fyrir fjármálastöðugleika þegar óvissu er eytt. Núna er búið að eyða þeirri óvissu að eitthvað svona geti haft áhrif á hann mun ekki koma úr þessari átt, allavega,“ segir Már.

Annar dómur bíður

Ekki er búið að eyða endanlega réttaróvissu um verðtrygginguna þegar þetta mál er til lykta leitt því síðar á þessu ári mun EFTA-dómstóllinn skila ráðgefandi áliti í máli viðskiptavinar Landsbankans sem stefndi bankanum vegna verðtryggðs yfirdráttarláns.

Í því máli var óskað eftir ráðgefandi áliti um lögmæti þess að miða við 0% verðbólgu við útreikning á heildarlántökukostnaði ásamt ár­legri hlut­fallstölu kostnaðar í lánasamningi.