Vilja meiri kaupmátt og minni skattbyrði

Alger samstaða virðist vera innan verkalýðshreyfingarinnar og Samtaka atvinnulífsins um að kjarasamningar verði gerðir til skamms tíma og er rætt um sex til tólf mánaða samning. Menn leggja líka mikla áherslu á stöðugleika sem forsendu aukins kaupmáttar. Talsmenn Samtaka atvinnulífsins hafa lýst þeirri skoðun sinni að lítið svigrúm sé til launahækkana, svigrúmið sé hálft til tvö prósent.

Björn Snæbjörnsson, formaður samninganefndar Starfsgreinasambandsins, telur að svigrúmið sé meira. Hann telur til að mynda að útflutningsgreinarnar, fiskvinnslan og ferðaþjónustan hafi bolmagn til meiri hækkana. Björn segir að ein krafa sé skýr og það sé að hækka lægstu laun.

Gagnvart ríkisvaldinu geri Starfsgreinasambandið þá kröfu að persónuafsláttur verði hækkaður. „Við höfum ekki sett fram neina tölu í því sambandi en það munar um hvern þúsundkallinn. Þetta getur verið blanda af launahækkunum og skattabreytingum til að auka kaupmáttinn,“ segir Björn og bætir við að krafan um aukinn kaupmátt sé númer eitt, tvö og þrjú.

Þá segir hann að hið opinbera verði að koma á betra húsnæðis- og leigukerfi á félaglegu grunni.

„Hálfs til tveggja prósenta launahækkun kemur ekki til greina nema eitthvað fleira komi til,“ segir Ólafía Rafnsdóttir, formaður VR. Hún segir að samkvæmt kjarakönnun sem var gerð meðal félagsmanna í VR hafi komið fram krafan um stöðugleika sem forsendu kjarasamninga. Önnur atriði sem eru félagsmönnum í VR ofarlega í huga eru minni skattheimta og aðgerðir til að draga úr skuldavanda heimilanna. Þetta ásamt afnámi verðtryggingar á lánum og virðisaukaskatts á matvælum töldu félagsmenn í VR mikilvægar áherslur í gerð kjarasamninga.

Ólafía segir að ríkisvaldið, sveitarfélögin, verkalýðshreyfingin og Samtök atvinnulífsins verði að koma að samningaborðinu eigi að takast að semja um aukinn kaupmátt. „Við höfum séð launahækkanir fuðra upp á verðbólgubálinu og vitum að samstaða er eina færa leiðin út úr vítahring verðbólgu.

johanna@frettabladid.is