Ofurlaun bankastjóra og uppbygging trausts

Nýlegar fregnir um rífleg laun bankastjóra Arionbanka hafa valdið ólgu í samfélaginu, og var þó ekki bætandi á það sem fyrir var. Að baki þeirri ólgu eru ýmsar ástæður. Nú eru til að mynda fjölmörg fyrirtæki og þúsundir Íslendinga í gjörgæslu vegna ofurskulda sem í mörgum tilfellum stökkbreyttust í kjölfar áhættuhegðunar fyrri eigenda bankans. Þá er vert að benda á að þrátt fyrir að bankinn sé nú að mestu í eigu erlendra kröfuhafa þá hefur ríkið ennþá aðkomu að innri málefnum bankans í gegnum bankasýslu ríkisins. Enn fremur skýtur það skökku við að nýlega var einstaklingum sem störfuðu við þennan sama banka sagt upp, að sögn vegna hagræðingar, en svo virðist sem að sú hagræðing hafi farið í annað en fólk átti von á.

„Það mun verða satt, er vér slítum í sundur lögin, að vér munum slíta og friðinn". Þorgeir ljósvetningagoði mælti fyrir rúmlega þúsund árum svo að ef Íslendingar hefðu tvenn lög og tvo siði, þá yrði úti um friðinn í landinu. Með þessari framgöngu slítur bankinn í sundur friðinn, ekki síst vegna þess að hún gefur í skyn að á Íslandi búi tvær þjóðir, þeirra sem eiga, en eiga þó ekki neitt, og hinna sem þurfa að borga fyrir þá. Almenningur er enn í sárum eftir bankahrunið, og má ekki við frekara salti í þau sár. Er til of mikils mælst að menn haldi aftur af sér í skömmtun ofurlauna á þessum tímum?

Almenningur á heimtingu á því að menn fari ekki fram úr sér í þessum efnum. Þó að eðlilegt sé að mikilli ábyrgð fylgi hærri laun, er staðreyndin sú að ofurlaunaþegar hafa sjaldnast axlað eðlilega ábyrgð þegar til kastanna hefur komið. Hafa menn ekki lært það að ofurlaun eru ekki ávísun á ábyrga framgöngu og eðlilega viðskiptahætti? Þetta er í engu tilliti spurning um öfund heldur réttsýni gagnvart samfélagi þar sem margir eiga svo sárlega um sárt að binda.

Ef okkur á að takast að byggja upp traust í þessu landi að nýju. Verða allir þeir sem vettlingi geta valdið að leggja sín lóð á vogarskálarnar. Ábyrg framganga, hvort sem það er á vettvangi fyrirtækja, félagasamtaka eða í fjölmiðlum, skiptir höfuðmáli í þessu sambandi. Nú verður hver og einn að líta inná við og spyrja: hvert getur mitt framlag orðið til endurreisnar íslensks samfélags?