Kerfi neðansjávargljúfra finnast 25. nóvember 2004 00:01 Kerfi stórfelldra neðansjávargljúfra hefur uppgötvast suður af Mýrdalsjökli. Talið er að eðjustraumar frá Kötluhlaupum og öðrum jökulhlaupum hafi myndað þau en ummerki slíkra eðjustrauma sjást allt að 250 kílómetra suður af landinu. Þetta er sú mynd sem landsmenn hafa haft undanfarna áratugi af landgrunninu suður af Íslandi. En nú er búið að rannsaka hafsbotninn þarna nánar og kortleggja svæðið eins og það væri uppi á landi. Fjölgeisladýptarmælingar Hafrannsóknarstofnunarinnar undanfarin ár gefa nú miklu nákvæmari mynd af hafsbotninum, og það sem meira er: Þær sýna kerfi neðansjávargljúfra. Einar Kjartansson jarðeðlisfræðingur segir landslagið þar fjölbreytilegt, stórbrotið og óþekkt áður nema að litlu leyti. Þarna eru fjöll, dalir, gljúfur og farvegir sem eru allt upp í kílómeters breiðir, líklega grafnir af eðjustraumum. Það er einmitt þetta sem vekur mesta athygli vísindamanna, að gljúfrin virðast vera farvegir eðjustrauma. Þeir telja nú að það sem hafi grafið þessi neðansjávargljúfur séu jökulhlaup, eða öllu heldur sá mikli aur sem fylgi slíkum hlaupum. Setið í slíkum hlaupum getur orðið svo mikið að það er þyngra heldur en sjórinn að sögn Einars og því myndist þetta stórbrotna landslag. Gljúfrin eru beint framhald af Markarfljóti, Jökulsá á Sólheimasandi, Múlakvísl og Kúðafljóti. Í allar þessar ár hafa komið hamfarahlaup vegna eldgosa undir jökli en einnig hlaup sem skapast reglubundið vegna jarðhita undir jökli. Og vísindamenn telja að fleira forvitnilegt leynist umhverfis Ísland því aðeins hafi verið kannað lítið brot af íslenskri landhelgi með mælinum. Fréttir Innlent Mest lesið Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður Erlent Trump lokar Kennedy-miðstöðinni í tvö ár „vegna endurbóta“ Erlent „Ég spyr hvernig hefði farið ef ég hefði ekki lifað þetta af“ Innlent Um 125 börn á þyngdarstjórnunarlyfjum og 500 með fitulifur Innlent Hinn fimm ára Liam laus úr haldi og kominn heim Erlent Töframaður lúbarinn í Garðabæ: „Ég hélt að þetta væri búið“ Innlent Gagnagrunnur heimilisfanga ICE-liða hýstur á Íslandi Innlent „Getur Mette-Marit orðið drottning eftir þetta?“ Erlent Segir af sér þingmennsku að ákveðnu skilyrði uppfylltu Innlent „Liggur maður þarna á jörðinni og það var verið að berja hann í stöppu“ Innlent Fleiri fréttir Um 125 börn á þyngdarstjórnunarlyfjum og 500 með fitulifur Gagnagrunnur heimilisfanga ICE-liða hýstur á Íslandi Dyravörður tók gest kverkataki Geta stórbætt þjónustu fyrir þau sem greinast með krabbamein Segir af sér þingmennsku að ákveðnu skilyrði uppfylltu Sáttamiðlun úrræði sem væri alls ekki fyrir alla þolendur Spennt að mæta fyrrverandi yfirmanni í kappræðum Dagur kvenfélagskonunnar er í dag 1. febrúar Líkurnar á lækkun „mjög litlar“ Mótmæla og biðla til utanríkisráðherra Nýir oddvitar og sáttameðferð í kynferðisbrotamálum Töframaður lúbarinn í Garðabæ: „Ég hélt að þetta væri búið“ Listamenn safna fyrir 10 ára dreng á Selfossi í dag „Ég spyr hvernig hefði farið ef ég hefði ekki lifað þetta af“ Sprengisandur: Laxeldi, verðbólga og falsfréttir Grunaður um stórfellda líkamsárás „Á yfir höfði sér kærur vegna fjölda umferðarlagabrota“ Ölvuð kona grunuð um að valda umferðarslysi á rafhlaupahjóli Hlýnandi veður í dag og „meinlaus austanlægð“ í kortunum Hilmar Gunnarsson er oddviti í Mosfellsbæ Vilhjálmur Árnason leiðir Sjálfstæðismenn í Reykjanesbæ Baráttan hafi verið Viðreisn til sóma „Lúxusvandamál“ að velja og hafna á listann Stöðvuðu stolinn bíl með naglamottu eftir eftirför um alla borg Sjálfstæðismenn í Reykjanesbæ velja sér oddvita „Vinna er heilsuefling“ Björg sökuð um brot á kosningareglum Viðreisnar Blótað í Grindavík á nýjan leik Vaktin: Björg Magnúsdóttir leiðir lista Viðreisnar í borginni „Liggur maður þarna á jörðinni og það var verið að berja hann í stöppu“ Sjá meira
Kerfi stórfelldra neðansjávargljúfra hefur uppgötvast suður af Mýrdalsjökli. Talið er að eðjustraumar frá Kötluhlaupum og öðrum jökulhlaupum hafi myndað þau en ummerki slíkra eðjustrauma sjást allt að 250 kílómetra suður af landinu. Þetta er sú mynd sem landsmenn hafa haft undanfarna áratugi af landgrunninu suður af Íslandi. En nú er búið að rannsaka hafsbotninn þarna nánar og kortleggja svæðið eins og það væri uppi á landi. Fjölgeisladýptarmælingar Hafrannsóknarstofnunarinnar undanfarin ár gefa nú miklu nákvæmari mynd af hafsbotninum, og það sem meira er: Þær sýna kerfi neðansjávargljúfra. Einar Kjartansson jarðeðlisfræðingur segir landslagið þar fjölbreytilegt, stórbrotið og óþekkt áður nema að litlu leyti. Þarna eru fjöll, dalir, gljúfur og farvegir sem eru allt upp í kílómeters breiðir, líklega grafnir af eðjustraumum. Það er einmitt þetta sem vekur mesta athygli vísindamanna, að gljúfrin virðast vera farvegir eðjustrauma. Þeir telja nú að það sem hafi grafið þessi neðansjávargljúfur séu jökulhlaup, eða öllu heldur sá mikli aur sem fylgi slíkum hlaupum. Setið í slíkum hlaupum getur orðið svo mikið að það er þyngra heldur en sjórinn að sögn Einars og því myndist þetta stórbrotna landslag. Gljúfrin eru beint framhald af Markarfljóti, Jökulsá á Sólheimasandi, Múlakvísl og Kúðafljóti. Í allar þessar ár hafa komið hamfarahlaup vegna eldgosa undir jökli en einnig hlaup sem skapast reglubundið vegna jarðhita undir jökli. Og vísindamenn telja að fleira forvitnilegt leynist umhverfis Ísland því aðeins hafi verið kannað lítið brot af íslenskri landhelgi með mælinum.
Fréttir Innlent Mest lesið Hljóp upp í fjall eftir árekstur og neitaði að koma niður Erlent Trump lokar Kennedy-miðstöðinni í tvö ár „vegna endurbóta“ Erlent „Ég spyr hvernig hefði farið ef ég hefði ekki lifað þetta af“ Innlent Um 125 börn á þyngdarstjórnunarlyfjum og 500 með fitulifur Innlent Hinn fimm ára Liam laus úr haldi og kominn heim Erlent Töframaður lúbarinn í Garðabæ: „Ég hélt að þetta væri búið“ Innlent Gagnagrunnur heimilisfanga ICE-liða hýstur á Íslandi Innlent „Getur Mette-Marit orðið drottning eftir þetta?“ Erlent Segir af sér þingmennsku að ákveðnu skilyrði uppfylltu Innlent „Liggur maður þarna á jörðinni og það var verið að berja hann í stöppu“ Innlent Fleiri fréttir Um 125 börn á þyngdarstjórnunarlyfjum og 500 með fitulifur Gagnagrunnur heimilisfanga ICE-liða hýstur á Íslandi Dyravörður tók gest kverkataki Geta stórbætt þjónustu fyrir þau sem greinast með krabbamein Segir af sér þingmennsku að ákveðnu skilyrði uppfylltu Sáttamiðlun úrræði sem væri alls ekki fyrir alla þolendur Spennt að mæta fyrrverandi yfirmanni í kappræðum Dagur kvenfélagskonunnar er í dag 1. febrúar Líkurnar á lækkun „mjög litlar“ Mótmæla og biðla til utanríkisráðherra Nýir oddvitar og sáttameðferð í kynferðisbrotamálum Töframaður lúbarinn í Garðabæ: „Ég hélt að þetta væri búið“ Listamenn safna fyrir 10 ára dreng á Selfossi í dag „Ég spyr hvernig hefði farið ef ég hefði ekki lifað þetta af“ Sprengisandur: Laxeldi, verðbólga og falsfréttir Grunaður um stórfellda líkamsárás „Á yfir höfði sér kærur vegna fjölda umferðarlagabrota“ Ölvuð kona grunuð um að valda umferðarslysi á rafhlaupahjóli Hlýnandi veður í dag og „meinlaus austanlægð“ í kortunum Hilmar Gunnarsson er oddviti í Mosfellsbæ Vilhjálmur Árnason leiðir Sjálfstæðismenn í Reykjanesbæ Baráttan hafi verið Viðreisn til sóma „Lúxusvandamál“ að velja og hafna á listann Stöðvuðu stolinn bíl með naglamottu eftir eftirför um alla borg Sjálfstæðismenn í Reykjanesbæ velja sér oddvita „Vinna er heilsuefling“ Björg sökuð um brot á kosningareglum Viðreisnar Blótað í Grindavík á nýjan leik Vaktin: Björg Magnúsdóttir leiðir lista Viðreisnar í borginni „Liggur maður þarna á jörðinni og það var verið að berja hann í stöppu“ Sjá meira