Mikill hagvöxtur og viðskiptahalli

Fjármálaráðuneytið gerir ráð fyrir miklum hagvexti á næstu árum. Gert er ráð fyrir að hagvöxtur í ár verði fimm og hálft prósent en fimm prósent á næsta ári og fjögur og hálft árið 2006. Ráðuneytið gaf út nýja þjóðhagsspá í gær í tengslum við kynningu á fjárlagafrumvarpi næsta árs. Í þjóðhagsspánni segir að hagvísar staðfesti fyrri spár ráðuneytisins um að nýtt hagvaxtarskeið hafi hafist í fyrra. Þá var hagvöxturinn um fjögur prósent. Vegna stóriðjuframkvæmda er gert ráð fyrir að viðskiptahallinn verði mjög mikill á næstu árum og nái hámarki árið 2006. Þá er gert ráð fyrir að viðskiptahallinn nemi þrettán og hálfu prósenti af landsframleiðslu. Þetta er töluvert meiri viðskiptahalli en árið 2000 þegar hann fór sem hæst. Fram kom í máli Geirs H. Haarde fjármálaráðherra á blaðamannafundi í gær, að þessi viðskiptahalli væri "góðkynja" þar sem hann stafaði af fjárfestingu sem síðar muni skila útflutningstekjum. Um helming fyrirsjáanlegs viðskiptahalla má rekja beint eða óbeint til virkjanaframkvæmda en aukin einkaneysla á einnig sinn þátt í viðskipstahallanum. Þrátt fyrir mikinn halla í viðskiptum gerir fjármálaráðuneytið ekki ráð fyrir að gengi krónunnar veikist mjög á næstu árum. Að sögn Bolla Þórs Bollasonar, skrifstofustjóra efnahagsskrifstofu fjármálaráðuneytisins, gæti hagvöxtur orðið meiri en spáð er þar sem spár um vöxt einkaneyslu séu hóflegar. "Það er gert ráð fyrir að það muni hægt draga úr vexti einkaneyslu en innkoma bankanna á lánamarkaði gæti viðhaldið þeim vexti áfram og leitt til aukinnar neyslu. Þetta er áhættuatriði. Einkaneyslan gæti vaxið meira og þá yrði hagvöxtur meiri en einnig viðskiptahallinn og það gæti þá haft í för með sér aukna verðbólgu," segir Bolli. Ef einkaneyslan vex áfram hratt hefur það í för með sér að ríkisvaldið þarf að líkindum að draga úr framkvæmdum frekar en nú þegar hefur verið ákveðið. Fjármálaráðherra segir að framkvæmdir á næsta og þarnæsta ári verði tveimur milljörðum minni en áætlanir höfðu gert ráð fyrir til þess að draga úr þensluáhrifum. Atvinnuástand mun einnig batna á næstu árum að mati fjármálaráðuneytisins. Gert er ráð fyrir að það verði komið niður í 2,25 prósent árið 2006.