Skoðun

Upp úr reyknum rísi Fönix hins nýja Land­spítala, fullt af nýjum hjúkrunarheimilum og allt verður frábært...eða hvað?

Staðan í heilbrigðiskerfinu hefur sjaldan verið jafn slæm, eins og komið hefur fram í fjölmiðlum undanfarnar vikur. Yfirfullur spítali. Aldraðir sem sitja fastir á spítalanum ófærir um að fara heim en hvergi til samastaður við hæfi. Svo virðist sem kerfið hafi verið þróað áfram á slökkvistarfinu einu og sér. Nú er vatnið í slökkvitækinu að klárast og enn ekki komin heildar mynd á það hvernig við ætlum að ráða við vaxandi áskoranir.

Fögnum úr­bótum án afslátta

Ferli leyfisveitinga vegna nýrra virkjana er komið í óefni og full ástæða til að fagna því að nú skuli loks stigin markviss skref til úrbóta. Allt of flókið og tímafrekt ferli er engum til góða, það hefur þvert á móti neikvæð áhrif á framþróun og atvinnuuppbyggingu.

Samfélagsgróðurhús

Gróðurhús og garðyrkja eru stór hluti af sögu og menningu Hveragerðis. Nú þegar sú starfsemi er á undanhaldi þarf að huga að því hvernig hægt sé halda þessari menningararfleifð á lofti og láta heilsubæinn blómstra. Í hugmyndavinnu S-listans hefur komið fram frábær hugmynd um að stofna samfélagsgróðurhús sem gæti verið samkomustaður fyrir íbúa á öllum aldri. Þar skapast tækifæri til ræktunar, fræðslu, sköpunar og viðburðahalds af ýmsu tagi. Gott dæmi um samfélagshús er Grønttorvethúsið í Valby í Danmörku en það hús býður upp á fjölnota rými fyrir íbúa í hjarta hverfisins. Nokkur samfélagsgróðurhús eru svo í næsta nágrenni. Ekki er um hefðbundinn rekstur sveitarfélags að ræða heldur lifandi samfélag íbúanna sem bera sameiginlega ábyrgð enda eru þeir sammála um að verkefnið stuðli að vellíðan þeirra og samkennd.

Hver er raunmæting ís­lenskra grunn­skóla­nema?

Útspil Ingu Sæland mennta- og barnamálaráðherra með margumræddu minnisblaði frá menntamálaráðuneytinu sem var uppfullt af staðreyndavillum var enn eitt furðuverkið í umræðu um skólamál.Hver tilgangurinn var með þessu illa unna minnisblaði er býsna óljóst. Mögulega var hann sá að blekkja samfélagið á einhvern hátt og þannig rýra starf kennara í landinu til að ná einhverskonar yfirhönd í umræðunni um virðismat kennarastéttarinnar sem ríki og sveitafélögin eiga nú við kennarastéttina í landinu. Til upprifjunar þá var virðismatið hluti af samkomulaginu sem gert var í síðustu samningum á milli KÍ, ríkisins og sveitarfélaganna.

Á­hrifum fylgir á­byrgð

Undanfarið hef ég velt því fyrir mér hvað felst raunverulega í því að vera íbúi sveitarfélags. Er það einfaldlega skráning í þjóðskrá eða felst í því meira? Sem íbúi í Grímsnes- og Grafningshreppi og fráfarandi oddviti hef ég haft tækifæri til að kynnast sveitarfélaginu frá mörgum hliðum. Ég þekki daglegt líf í sveitarfélaginu, þær áskoranir sem við stöndum frammi fyrir og þau tækifæri sem felast í samfélaginu okkar. Íbúar eiga ekki aðeins að hafa rödd, þeir taka þátt. Íbúi er ekki aðeins sá sem hefur skráð lögheimili, heldur sá sem þekkir samfélagið og hefur raunveruleg tengsl við daglegt líf þess. Lýðræði byggir ekki á skráningu á pappír, heldur á ábyrgð, þátttöku og tengingu.

Að kljúfa þjóð í herðar niður

Á sama hátt og oflátungsháttur fer okkur Íslendingum fremur illa er minnimáttarkenndin engu betri. Drambsemi um eigið ágæti getur gert einstaklinga og heilar þjóðir broslegar í augum annarra, jafnvel hlægilegar og þegar verst gegnir orðið til þess að valda viðkomandi miklu tjóni. Þetta þekkjum við frá því að við reyndum að telja okkur og raunar heimbyggðinni allri trú um að hér á Íslandi hefði okkur tekist að þróa hagkerfi og gjaldmiðil sem væri göldrum lík og byggði á arfleifð allar götur frá víkingaöld sem færði okkur hagsæld sem bæri af öðru á því sviði um víða veröld. Peningar streymdu frá útlöndum því margir trúðu þjóðsögunni. En svo sprakk blaðran og Ísland varð að athlægi, gekk síðan í gegnum mikla kreppu eins og kunnugt er.

Borgarlína eða líf­æð? Við erum að velja vit­laust

Það er eitthvað skrýtið í gangi. Við erum tilbúin að setja tugi milljarða í að stytta ferðatíma innan Reykjavíkur en á sama tíma er verið að skera niður og fresta framkvæmdum sem halda uppi útflutningssvæðum landsins. Þetta er ekki flókið. Þetta snýst einfaldlega um forgangsröðun.

Rósin hefur ekki sagt sig úr flokknum að­eins úr Full­trúa­ráði hans í Reykja­vík

„Það er HEIÐUR fyrir Samfylkinguna að maður eins og Guðmundur Þóroddsson sækist eftir framboði á hennar vegum. Hann er akkúrat sú tenging við þá sem hafa átt undir högg að sækja í okkar samfélagi, sem flokkurinn þarfnast og á að berjast fyrir.” Margrét Sigrún Björnsdóttir skrifaði þessi orð til stuðnings við framboð Guðmundar. Margrét er einn stofnenda Samfylkingarinnar og formaður Framkvæmdastjórnar í mörg ár.

Holland í sókn en stjórn­málin hikandi

Stór hluti efnahags Hollands byggir á orkufrekum iðnaði, alþjóðlegum flutningum og öflugum landbúnaði, sem gerir umbreytingu þess í loftslagsmálum sérstaklega áhugaverða.

Valdið í reyk­fylltum bakherbergjum: Kerfisvandi sem krefst upp­skurðar

Íslenskt samfélag glímir ekki við tímabundinn hughrifsvanda, heldur djúpan og kerfislægan meinbug. Það er valdakerfi sem hefur þróast í átt að ógagnsæi, hagsmunatengslum og algjöru ábyrgðarleysi. Ákvarðanir sem varða lífsafkomu almennings eru teknar utan sviðsljóssins, þar sem formlegar reglur víkja fyrir óformlegum tengslum.Þetta er ekki spurning um einstaka stjórnmálamenn, heldur stjórnkerfi sem hefur fjarlægst lýðræðislegar grunnstoðir sínar.

Hvað er heit vinna?

Heit vinna telst vera hvers konar vinna þar sem unnið er með opinn eld eða annan hitagjafa, s.s. logskurðarverkfæri, logsuðu, rafsuðu, heitt loft, gasloga og fleira sambærilegt. Þessi vinna er algeng í byggingariðnaði eins og við lagningu þakdúks og á hinum ýmsu verkstæðum þegar verið er að logsjóða og skera með loga.

Sund­laugar Reykja­víkur­borgar – aftur­för og sóða­skapur

Sundlaugar Reykjavíkurborgar hafa lengi verið eitt helsta stolt og sameiningartákn borgarinnar. Þær eru ekki eingöngu íþrótta- og heilsuræktarmannvirki, heldur líka félagslegur vettvangur og griðastaður þar sem fólk á öllum aldri hittist daglega. Árið 2024 var sundlaugamenning á Íslandi tilnefnd á skrá UNESCO yfir óáþreifanlegan menningararf mannkyns. Þess vegna er það bæði sláandi og miður þegar sífellt fleiri upplifa að ástandið í sundlaugum borgarinnar fari stöðugt versnandi.Vandinn er ekki einn og afmarkaður heldur margháttaður. Hann snýst um viðhald, hreinlæti, eftirlit og þjónustu, sem fer hrakandi.

Virðis­auka­skattur, ferða­þjónusta og hættu­legur mis­skilningur

Í fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar hafa verið kynntar hugmyndir um breytingar á virðisaukaskatti í ferðaþjónustu, gagnvart afþreyingu á borð við baðlón. Umræðan sem hefur fylgt sýnir hins vegar skýrt að grundvallaratriði um hvernig virðisaukaskattur virkar eru víða misskilin.

Klúðrið hjá Guði

Nú standa fermingar yfir á Íslandi enn eitt árið. Þá eru margir krakkar að spá hvort þau trúi á Guð og Jesú. Mig langar aðeins að staldra við á þessu augnabliki og rýna aðeins í stöðuna hjá Guði. Kíkja við í kaffi hjá honum og sjá hvernig hann hefur það. Mér finnst eins og enginn spái í því – fólk er of upptekið af sjálfu sér. Öllum er sama um Guð kallinn og hvað hann er að ganga í gegnum.

Sérlausnir á grund­velli 349. greinar Sátt­málans um starfs­hætti Evrópu­sam­bandsins? Spyrjið Möltu

Af og til skýtur þeirri hugmynd upp að Ísland geti sóst eftir ýmsum sérlausnum í „framhaldi viðræðna um aðild að Evrópusambandinu“. Þar hefur grein 349. í Sáttmálanum um starfshætti Evrópusambandsins (SSEB) verið nefnd meðal þess sem byggja mætti á.

Þeir vissu sann­leikann en seldu okkur efa­semdir

Á undanförnum misserum hafa rannsóknir flett ofan af risastórum blekkingarleik. Á meðan heimsbyggðin horfir upp á metheit ár og mánuði og enn öfgafyllri veður, sýna gögn að stærstu olíufyrirtæki heims, með ExxonMobil í fararbroddi, vissu þetta fyrir tæpri hálfri öld.

Treystum for­eldrum

Staða leikskóla borgarinnar eru nú enn einu sinni kosningamál. Enda hefur ákvarðanafælni ráðið ríkjum í þeim efnum alltof lengi. Biðlistar lengjast, húsnæði drappast niður, starfsfólk er undir miklu álagi og foreldrar finna fyrir óvissu. Í stað þess að reyna sífellt að plástra kerfi sem nær ekki að anna eftirspurn er kominn tími til að hugsa lausnir sem virka í raun. Heimgreiðslur eru ein slík lausn. Skynsamleg, hagkvæm og fyrst og fremst fjölskylduvæn.

Það vex eitt blóm fyrir vestan

Páskarnir í Ísafjarðarbæ, tími til að hlúa að líkama, sál og samveruPáskarnir eru tími til að hægja á sér, vera með fjölskyldu og vinum og njóta þess sem við höfum hér. Birtan er að koma til baka, fólk kemur saman og bærinn lifnar við.

Hversu mörg líf þarf áður en kerfið vaknar?

Þegar ég las tilkynninguna um að Kjartan, faðir á besta aldri, væri látinn eftir bílslys í Suður-Afríku í desember síðastliðnum fylltist ég djúpri sorg. Ég finn líka fyrir djúpri reiði.

Af hverju þurfum við páska?

Af hverju þurfti Jesús að deyja með svona hræðilegum og ósanngjörnum hætti? Og hvað var það eiginlega sem gerðist? Eins og með svo margt annað útskýrði Jesús það ekkert svo nákvæmlega, við höfum í gegnum aldirnar fundið því nánari merkingu þar sem nokkrar kenningar hafa orðið ofan á.

Í­þrótta- og menningarbærinn Hafnar­fjörður

Hafnarfjarðarbær er íþrótta- og menningarbær sem hefur alið af sér landsþekkt tónlistarfólk og afreksíþróttafólk um áratugaskeið. Í bænum starfa öflug íþróttafélög sem skipa sér í raðir þeirra bestu. Framboð af fjölbreyttu frístundastarfi er mikið og má þar telja: handbolti, fótbolti, tónlistarskóli, lúðrasveit, fimleikar, dans, sund, borðtennis, bogfimi, frjálsar íþróttir, hjólabretti, loftfimleikar, siglingar og skátar.

Hvað fæst fyrir skattpeningana?

Hver ríkisstjórn leggur fram fjármálaáætlun að vori sem nær yfir næstu fimm ár. Slík áætlun er meira en fjárhagslegt yfirlit ríkissjóðs. Hún á að vera grunnur að sameiginlegu samtali um forgangsröðun næstu ára: hvaða málaflokkar fá aukið vægi, hvar fjármagni verður beint til að bæta árangur og hvaða markmiðum stjórnvöld ætla sér að ná.

Kosningar eða Euro­vision?

Nú styttist óðum í sveitarstjórnarkosningar en þær fara fram þann 16. maí næstkomandi. Alltaf þegar líða tekur að kosningum færist það í aukana að málefnin séu rædd á kaffistofum landsins.

Viltu vita?

Dauði eða ofsakvíði?

Nýverið greindi Örn Elías Guðmundsson, öðru nafni Mugison, frá því í hlaðvarpinu Allt í lagi, sem er hluti af árvekniátaki Hugarafls um andlega heilsu, að hafa um tíma fengið endurtekin köst þar sem oföndun, andþyngsli og hræðsla gerðu vart við sig. Hann óttaðist að hann væri að deyja eða missa vitið þegar þetta átti sér stað.

Kílómetragjaldið: aukin skatt­heimta á þá sem minna mega sín?

Eitt af helstu kosningaloforðum Kristrúnar Frostadóttur, formanns Samfylkingarinnar fyrir síðustu Alþingiskosningar var að hún ætlaði ekki að standa fyrir frekari skattahækkunum.

Sér­hags­munir eða al­manna­hagur

Það er athyglisvert að sjá og heyra sömu stjórnmálamenn og áður kölluðu eftir þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB berjast nú gegn því að þjóðin fái yfirhöfuð að taka afstöðu til þess hvort klára eigi samning við ESB sem síðar færi í þjóðaratkvæði.

Sjálfs­mynd þjóðar

Heimsmynd okkar er gerbreytt, nánast hrunin. Öll samskipti Evrópu og Bandaríkja Norður Ameríku eru í uppnámi og verða sennilega aldrei söm.

Viltu ná niður þinni eigin verð­bólgu?

Þó að verðbólga mælist 5% eða einhver önnur prósenta hjá Hagstofunni, þýðir það ekki að við séum öll að upplifa sömu verðbólgu. Sum heimili finna fyrir hærri verðbólgu, önnur lægri.

Sex á­stæður til að segja já við ESB-viðræðum

Íslendingar standa frammi fyrir mjög mikilvægu vali: Viljum við halda áfram að kanna aðild að Evrópusambandið – eða loka á þann möguleika áður en þjóðin fær að taka upplýsta ákvörðun?