Blóðtaka úr hryssum telst tilraun á dýrum Kjartan Kjartansson skrifar 16. september 2026 13:15 Ísteka fékk leyfi fyrir blóðmerahaldi ekki endurnýjað eftir að slík starfsemi var færð undir regluverk um vernd dýra sem notuð eru í tilraunaskyni fyrir þremur árum. Það var gert eftir athugasemdir EFTA-dómstólsins. Vísir/Vilhelm EFTA-dómstóllinn hefur sent Héraðsdómi Suðurlands ráð um að túlka skuli blóðtöku úr fylfullum hryssum sem tilraun á dýrum. Blóðtakan falli því undir Evróputilskipun en á grundvelli hennar var fyrirtæki neitað um leyfi til blóðmerahalds. Fyrirtækið Ísteka stefndi íslenska ríkinu eftir að Matvælastofnun synjaði því um leyfi til blóðmerahalds í vor. Stofnunin taldi starfsemina ekki uppfylla skilyrði reglugerðar um vernd dýra sem væru notuð í vísindaskyni. Héraðsdómur Suðurlands óskaði eftir ráðgefandi áliti frá EFTA-dómstólnum um hvernig rétt væri að túlka ákvæði reglugerðarinnar í samhengi við blóðtöku úr fylfullum hryssum til þess að framleiða svonefndan kynhormónavaka úr blóðvökva hestanna. Vildi dómurinn vita hvort blóðtakan teldist tilraun á dýrum í skilningi reglugerðarinnar og þá hvort að önnur ákvæði hennar undanskildi blóðsöfnunarstarfsemi sem stunduð væri á Íslandi. EFTA-dómstólinn gaf út álit sitt í dag. Hann telur blóðmerahaldið á Íslandi tilraun á dýrum og ekki beri að túlka reglugerðina þannig að hún undanskilji blóðtökuna í máli Ísteka gegn Matvælastofnun og íslenska ríkinu frá reglugerðinni. Valdi hvorki sársauka, þjáningu, hræðslu né varanlegum skaða Ísteka færði meðal annars þau rök fyrir því að blóðtakan félli ekki undir reglugerðina um notkun dýra í tilraunaskyni að starfsemin væri ekki líklega til þess að valda „sársauka, þjáningu, hræðslu eða varanlegum skaða“ sem jafnaðist á eða væri meiri en við nálarstungu í samræmi við góðar starfsvenjur í dýralækningum. Dómstóllinn taldi blóðtökuna ekki falla undir aðferðir sem tengdust viðurkenndu dýrahaldi, ólíkt blóðgjöfum hrossa í dýralækningaskyni. Blóðtakan sjálf veitti velferð hrossa, dýranna sjálfra eða annarra nálægra dýra mesta forgang. Blóðmerahald Hestar Landbúnaður Stjórnsýsla Dómsmál EFTA Matvælastofnun Mest lesið Framlengja samninga út næsta ár Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Komin til meðvitundar eftir misheppnaða aftöku Erlent Endurgreiðir ekki ríkinu fyrir auglýsingarnar umdeildu Erlent Margrét hyggst kæra til Mannréttindadómstóls Evrópu Innlent Greinir skýran vilja til meira samstarfs Innlent Segja boltann hjá stjórnvöldum Innlent Íslenskir karlmenn flytji inn konur og haldi þeim sem kynlífsþrælum Innlent Ekkert leyndarmál að herinn sé önnum kafinn Innlent Skora á borgina að bæta ekki við beygjuvasa Innlent Fleiri fréttir Framlengja samninga út næsta ár Margrét hyggst kæra til Mannréttindadómstóls Evrópu Segja boltann hjá stjórnvöldum Ólíklegt að pestin berist til Íslands Óþolinmæði að fylla Læknavaktina Ekkert leyndarmál að herinn sé önnum kafinn Greinir skýran vilja til meira samstarfs Leggja fram þingmál um að draga umsóknina til baka Engar leyniskyttur gættu Rubio Hafnar sælgætis- og fæðingarorlofsmálum sem rökum fyrir bókun 35 Bíði og bíði eftir Bjarna Leita manna sem grunaðir eru um hópárás Hafi þegar tryggt fjármögnun varamótoranna Guðmundur Fertram og Fanney opna nýsköpunarsetur Segir gjald fyrir túlkun eftir þrjú ár sanngjarna kröfu „Viljum ekki að það sé verið að leika sér að fullveldi Íslands“ Ný skýrsla Umhverfis- og orkustofnunar: Hverfandi líkur á að olía finnist á Drekasvæðinu Rubio farinn af landi brott Verði að gera fyrirvara við rannsókn um karlmennsku Leit að eftirmanni Harðar hefði hafist í haust eða vetur Bjarni segir ekkert hæft í að verið sé að úthýsa Aþenu Samtalið efnismeira en áður þó talsverð gjá sé á milli Einn í framboði til varaformanns enn sem komið er Ögurstund í kjaramálum og Marco Rubio í heimsókn Skora á borgina að bæta ekki við beygjuvasa Rubio: Ísland í miðjunni Þurfa að hætta við mótorakaup fáist ekki fé frá ríkinu Bein útsending: Marco Rubio heimsækir Ísland Tvær líkamsárásir á borði lögreglu Brotist inn í fjóra bíla í þremur hverfum Sjá meira
Fyrirtækið Ísteka stefndi íslenska ríkinu eftir að Matvælastofnun synjaði því um leyfi til blóðmerahalds í vor. Stofnunin taldi starfsemina ekki uppfylla skilyrði reglugerðar um vernd dýra sem væru notuð í vísindaskyni. Héraðsdómur Suðurlands óskaði eftir ráðgefandi áliti frá EFTA-dómstólnum um hvernig rétt væri að túlka ákvæði reglugerðarinnar í samhengi við blóðtöku úr fylfullum hryssum til þess að framleiða svonefndan kynhormónavaka úr blóðvökva hestanna. Vildi dómurinn vita hvort blóðtakan teldist tilraun á dýrum í skilningi reglugerðarinnar og þá hvort að önnur ákvæði hennar undanskildi blóðsöfnunarstarfsemi sem stunduð væri á Íslandi. EFTA-dómstólinn gaf út álit sitt í dag. Hann telur blóðmerahaldið á Íslandi tilraun á dýrum og ekki beri að túlka reglugerðina þannig að hún undanskilji blóðtökuna í máli Ísteka gegn Matvælastofnun og íslenska ríkinu frá reglugerðinni. Valdi hvorki sársauka, þjáningu, hræðslu né varanlegum skaða Ísteka færði meðal annars þau rök fyrir því að blóðtakan félli ekki undir reglugerðina um notkun dýra í tilraunaskyni að starfsemin væri ekki líklega til þess að valda „sársauka, þjáningu, hræðslu eða varanlegum skaða“ sem jafnaðist á eða væri meiri en við nálarstungu í samræmi við góðar starfsvenjur í dýralækningum. Dómstóllinn taldi blóðtökuna ekki falla undir aðferðir sem tengdust viðurkenndu dýrahaldi, ólíkt blóðgjöfum hrossa í dýralækningaskyni. Blóðtakan sjálf veitti velferð hrossa, dýranna sjálfra eða annarra nálægra dýra mesta forgang.
Blóðmerahald Hestar Landbúnaður Stjórnsýsla Dómsmál EFTA Matvælastofnun Mest lesið Framlengja samninga út næsta ár Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Komin til meðvitundar eftir misheppnaða aftöku Erlent Endurgreiðir ekki ríkinu fyrir auglýsingarnar umdeildu Erlent Margrét hyggst kæra til Mannréttindadómstóls Evrópu Innlent Greinir skýran vilja til meira samstarfs Innlent Segja boltann hjá stjórnvöldum Innlent Íslenskir karlmenn flytji inn konur og haldi þeim sem kynlífsþrælum Innlent Ekkert leyndarmál að herinn sé önnum kafinn Innlent Skora á borgina að bæta ekki við beygjuvasa Innlent Fleiri fréttir Framlengja samninga út næsta ár Margrét hyggst kæra til Mannréttindadómstóls Evrópu Segja boltann hjá stjórnvöldum Ólíklegt að pestin berist til Íslands Óþolinmæði að fylla Læknavaktina Ekkert leyndarmál að herinn sé önnum kafinn Greinir skýran vilja til meira samstarfs Leggja fram þingmál um að draga umsóknina til baka Engar leyniskyttur gættu Rubio Hafnar sælgætis- og fæðingarorlofsmálum sem rökum fyrir bókun 35 Bíði og bíði eftir Bjarna Leita manna sem grunaðir eru um hópárás Hafi þegar tryggt fjármögnun varamótoranna Guðmundur Fertram og Fanney opna nýsköpunarsetur Segir gjald fyrir túlkun eftir þrjú ár sanngjarna kröfu „Viljum ekki að það sé verið að leika sér að fullveldi Íslands“ Ný skýrsla Umhverfis- og orkustofnunar: Hverfandi líkur á að olía finnist á Drekasvæðinu Rubio farinn af landi brott Verði að gera fyrirvara við rannsókn um karlmennsku Leit að eftirmanni Harðar hefði hafist í haust eða vetur Bjarni segir ekkert hæft í að verið sé að úthýsa Aþenu Samtalið efnismeira en áður þó talsverð gjá sé á milli Einn í framboði til varaformanns enn sem komið er Ögurstund í kjaramálum og Marco Rubio í heimsókn Skora á borgina að bæta ekki við beygjuvasa Rubio: Ísland í miðjunni Þurfa að hætta við mótorakaup fáist ekki fé frá ríkinu Bein útsending: Marco Rubio heimsækir Ísland Tvær líkamsárásir á borði lögreglu Brotist inn í fjóra bíla í þremur hverfum Sjá meira