Langhlauparar í meiri hættu að fá krabbamein Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 8. desember 2025 06:31 Langhlaup verða alltaf vinsælli og vinsælli í heiminum en ný rannsókn vekur upp áhyggjur. Getty/Li Ruichang Rannsókn sem kynnt var á ársfundi Bandarísku krabbameinslækningasamtakanna í Chicago, og náði til hundrað hlaupara á aldrinum 35 til 50 ára sem hlupu frá október 2022 til desember 2024, hefur gefið í skyn tengsl milli langhlaupa á háu stigi og ristilkrabbameins. Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Valur - FH | Úrslitaeinvígið hefst Handbolti Þjálfari Patriots í leynilegu ástarsambandi með blaðamanni í mörg ár Sport „Ágætis próf fyrir okkur að fá svona rassskellingu“ Íslenski boltinn Sló met Eiðs Smára Íslenski boltinn Stjörnurnar mættu með gufupotta til að hita takkaskóna Fótbolti ÍR segir miðil dreifa lygasögu um leikmenn Handbolti Skiptir sér af öllu og öllum en slær ekki í gegn Íslenski boltinn Hákon hefur bætt sig á öllum sviðum og framlengir við Brentford Enski boltinn Hávær öskur þjálfaranna heyrðust vel: „Þú sérð það sjálfur!“ Íslenski boltinn Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Íslenski boltinn Fleiri fréttir Ellefu mörk í Mosfellsbænum Bellerín braut hjörtu Madrídinga Leik lokið Víkingur R. - Stjarnan 2-1 | Draumabyrjun Víkings Sindri einum leik frá úrslitaeinvíginu Keflavík - Haukar 98-81 | Allt jafnt í einvíginu Allt slökkt á Leikvangi ljóssins Flest mörk í 67 ár Reynir markahæstur í þungu tapi Valur - FH | Úrslitaeinvígið hefst Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Unglingalandsliðsmaður frá Bodö/Glimt til ÍBV Skiptir sér af öllu og öllum en slær ekki í gegn „Langt síðan að við vorum með svona marga uppalda“ Guðrún Karitas bætti Íslandsmet og tryggði sér sæti á EM Besta sætið: Hver leyfir sér að efast um Elías Má? „Ef hann er ekki með þá fer allt til fjandans“ Fékk sex leikja bann fyrir hómófóbíu en ekki rasisma Furða sig á tveggja leikja fyrirkomulaginu í Evrópubikarnum Ranieri tapaði rifrildinu við þjálfarann í Róm ÍR segir miðil dreifa lygasögu um leikmenn Hákon hefur bætt sig á öllum sviðum og framlengir við Brentford Úrslitaeinvígið hefst í kvöld: „Verið mikill rússíbani“ Mendoza valinn fyrstur í nýliðavalinu Besta-spá kvenna 2026: Baráttan um þann stóra Hávær öskur þjálfaranna heyrðust vel: „Þú sérð það sjálfur!“ Skítsama hvort Mbappé líki við Mourinho eða Juliu Roberts Sló met Eiðs Smára Öll mörkin í Bestu: Hetjustund Óskars, Valsarar í stuði og tvö draumamörk Stjörnurnar mættu með gufupotta til að hita takkaskóna Þjálfari Patriots í leynilegu ástarsambandi með blaðamanni í mörg ár Sjá meira
Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Valur - FH | Úrslitaeinvígið hefst Handbolti Þjálfari Patriots í leynilegu ástarsambandi með blaðamanni í mörg ár Sport „Ágætis próf fyrir okkur að fá svona rassskellingu“ Íslenski boltinn Sló met Eiðs Smára Íslenski boltinn Stjörnurnar mættu með gufupotta til að hita takkaskóna Fótbolti ÍR segir miðil dreifa lygasögu um leikmenn Handbolti Skiptir sér af öllu og öllum en slær ekki í gegn Íslenski boltinn Hákon hefur bætt sig á öllum sviðum og framlengir við Brentford Enski boltinn Hávær öskur þjálfaranna heyrðust vel: „Þú sérð það sjálfur!“ Íslenski boltinn Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Íslenski boltinn Fleiri fréttir Ellefu mörk í Mosfellsbænum Bellerín braut hjörtu Madrídinga Leik lokið Víkingur R. - Stjarnan 2-1 | Draumabyrjun Víkings Sindri einum leik frá úrslitaeinvíginu Keflavík - Haukar 98-81 | Allt jafnt í einvíginu Allt slökkt á Leikvangi ljóssins Flest mörk í 67 ár Reynir markahæstur í þungu tapi Valur - FH | Úrslitaeinvígið hefst Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Unglingalandsliðsmaður frá Bodö/Glimt til ÍBV Skiptir sér af öllu og öllum en slær ekki í gegn „Langt síðan að við vorum með svona marga uppalda“ Guðrún Karitas bætti Íslandsmet og tryggði sér sæti á EM Besta sætið: Hver leyfir sér að efast um Elías Má? „Ef hann er ekki með þá fer allt til fjandans“ Fékk sex leikja bann fyrir hómófóbíu en ekki rasisma Furða sig á tveggja leikja fyrirkomulaginu í Evrópubikarnum Ranieri tapaði rifrildinu við þjálfarann í Róm ÍR segir miðil dreifa lygasögu um leikmenn Hákon hefur bætt sig á öllum sviðum og framlengir við Brentford Úrslitaeinvígið hefst í kvöld: „Verið mikill rússíbani“ Mendoza valinn fyrstur í nýliðavalinu Besta-spá kvenna 2026: Baráttan um þann stóra Hávær öskur þjálfaranna heyrðust vel: „Þú sérð það sjálfur!“ Skítsama hvort Mbappé líki við Mourinho eða Juliu Roberts Sló met Eiðs Smára Öll mörkin í Bestu: Hetjustund Óskars, Valsarar í stuði og tvö draumamörk Stjörnurnar mættu með gufupotta til að hita takkaskóna Þjálfari Patriots í leynilegu ástarsambandi með blaðamanni í mörg ár Sjá meira
Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Íslenski boltinn
Uppgjörið : Breiðablik - Þróttur R. 2-0 | Íslandsmeistararnir reyndust of stór biti Íslenski boltinn