Langhlauparar í meiri hættu að fá krabbamein Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 8. desember 2025 06:31 Langhlaup verða alltaf vinsælli og vinsælli í heiminum en ný rannsókn vekur upp áhyggjur. Getty/Li Ruichang Rannsókn sem kynnt var á ársfundi Bandarísku krabbameinslækningasamtakanna í Chicago, og náði til hundrað hlaupara á aldrinum 35 til 50 ára sem hlupu frá október 2022 til desember 2024, hefur gefið í skyn tengsl milli langhlaupa á háu stigi og ristilkrabbameins. Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið KR-ingar bikarmeistarar eftir stjörnuhrap í Smáranum Körfubolti United fagnaði fjórða sigrinum í röð Enski boltinn Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Körfubolti Fótboltalið Vals semur við son Alexanders Petersson Íslenski boltinn Skytturnar með níu stiga forskot á toppnum Enski boltinn „Vona að við getum haldið Ólympíuleika sem snúast ekki um typpi“ Sport Palmer með þrennu í fyrri hálfleik gegn Úlfunum Enski boltinn Fær fjögurra leikja bann og missir af Lundúnaslagnum Enski boltinn Risa sigur fyrir Leeds United Enski boltinn Búast við yfir tuttugu og sex milljón meldingum um veikindi Sport Fleiri fréttir Brentford upp að hlið Liverpool eftir endurkomusigur á Newcastle Mikel Arteta segir að níu stiga forysta Arsenal þýði „ekkert“ Elvar var stiga- og stoðsendingahæstur í sigri Sara Dögg með þrettán mörk og 93 prósent skotnýtingu Jakob: Geggjað að fá þennan stuðning frá okkar fólki Stjörnumenn svekktir eftir leik: „Enginn í okkar liði átti A-klassa frammistöðu“ „Við ætlum að skemmta okkur í kvöld“ Fótboltalið Vals semur við son Alexanders Petersson Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Börsungar gefa ekkert eftir á toppnum Náðu ekki körfunum upp og þurftu að fresta leik í Olís-deild karla Hamrarnir sóttu sigur, Everton sneri leiknum en Villa missti niður forystu Skytturnar með níu stiga forskot á toppnum KR-ingar bikarmeistarar eftir stjörnuhrap í Smáranum Toppliðið lagði Hauka örugglega að velli Sigvaldi skoraði fjögur mörk í stórsigri Kolstad Einar fagnaði eftir Íslendingaslag Palmer með þrennu í fyrri hálfleik gegn Úlfunum Fær fjögurra leikja bann og missir af Lundúnaslagnum Spáin fyrir Ofurskálina: „Hann er alltaf að fara að hlaupa yfir fjörutíu jarda“ United fagnaði fjórða sigrinum í röð „Við erum ekkert að einbeita okkur að því og ætlum bara að taka leikinn“ „Vona að við getum haldið Ólympíuleika sem snúast ekki um typpi“ Sjáðu mörkin sem Sean Dyche fannst alveg skelfileg „Hápunktur ferilsins“ á opnunarhátíð Ólympíuleikanna Biður Liverpool að slaka á reglunum Fara fögrum orðum um Íslendinginn unga Stóð með sjálfri sér: „Fann að ég myndi ekki ná að blómstra í þessu umhverfi“ Dagskráin í dag: Risa dagur í enska boltanum Mæta „reyndari og erfiðari“ andstæðingum í búrinu í Framheimilinu Sjá meira
Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið KR-ingar bikarmeistarar eftir stjörnuhrap í Smáranum Körfubolti United fagnaði fjórða sigrinum í röð Enski boltinn Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Körfubolti Fótboltalið Vals semur við son Alexanders Petersson Íslenski boltinn Skytturnar með níu stiga forskot á toppnum Enski boltinn „Vona að við getum haldið Ólympíuleika sem snúast ekki um typpi“ Sport Palmer með þrennu í fyrri hálfleik gegn Úlfunum Enski boltinn Fær fjögurra leikja bann og missir af Lundúnaslagnum Enski boltinn Risa sigur fyrir Leeds United Enski boltinn Búast við yfir tuttugu og sex milljón meldingum um veikindi Sport Fleiri fréttir Brentford upp að hlið Liverpool eftir endurkomusigur á Newcastle Mikel Arteta segir að níu stiga forysta Arsenal þýði „ekkert“ Elvar var stiga- og stoðsendingahæstur í sigri Sara Dögg með þrettán mörk og 93 prósent skotnýtingu Jakob: Geggjað að fá þennan stuðning frá okkar fólki Stjörnumenn svekktir eftir leik: „Enginn í okkar liði átti A-klassa frammistöðu“ „Við ætlum að skemmta okkur í kvöld“ Fótboltalið Vals semur við son Alexanders Petersson Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Börsungar gefa ekkert eftir á toppnum Náðu ekki körfunum upp og þurftu að fresta leik í Olís-deild karla Hamrarnir sóttu sigur, Everton sneri leiknum en Villa missti niður forystu Skytturnar með níu stiga forskot á toppnum KR-ingar bikarmeistarar eftir stjörnuhrap í Smáranum Toppliðið lagði Hauka örugglega að velli Sigvaldi skoraði fjögur mörk í stórsigri Kolstad Einar fagnaði eftir Íslendingaslag Palmer með þrennu í fyrri hálfleik gegn Úlfunum Fær fjögurra leikja bann og missir af Lundúnaslagnum Spáin fyrir Ofurskálina: „Hann er alltaf að fara að hlaupa yfir fjörutíu jarda“ United fagnaði fjórða sigrinum í röð „Við erum ekkert að einbeita okkur að því og ætlum bara að taka leikinn“ „Vona að við getum haldið Ólympíuleika sem snúast ekki um typpi“ Sjáðu mörkin sem Sean Dyche fannst alveg skelfileg „Hápunktur ferilsins“ á opnunarhátíð Ólympíuleikanna Biður Liverpool að slaka á reglunum Fara fögrum orðum um Íslendinginn unga Stóð með sjálfri sér: „Fann að ég myndi ekki ná að blómstra í þessu umhverfi“ Dagskráin í dag: Risa dagur í enska boltanum Mæta „reyndari og erfiðari“ andstæðingum í búrinu í Framheimilinu Sjá meira
Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Körfubolti
Leik lokið: Keflavík - Grindavík 92-83 | Keflavík bikarmeistari eftir sigur á Grindavík Körfubolti