Horfa á herþyrlur og herskip sem vel búin björgunartæki

Herþyrla frá danska sjóhernum gengst nú undir viðamikið viðhald í flugskýli á Reykjavíkurflugvelli. Þetta er liður í björgunarsamstarfi Íslendinga og Dana, sem gæti raskast ef áform Jóns Gnarr borgarstjóra um herlausa borg ná fram að ganga.

Í skýli Landhelgisgæslunnar er Lynx-þyrla frá danska sjóhernum í reglubundinni skoðun auk þess sem verið er að skipta um annan hreyfil hennar. Þyrlan kom inn í síðustu viku og verður fram yfir næstu helgi.

Ásgrímur L. Ásgrímsson, framkvæmdastjóri aðgerðasviðs Landhelgisgæslunnar, segir þetta hluta af samvinnu Gæslunnar og danska sjóhersins, samkvæmt samstarfssamningi frá árinu 1996. Danir komi reglulega með skip til Reykjavíkur til að taka olíu og vistir og til að skipta um áhöfn. Um leið sé oft farið með þyrlur þeirra til viðhalds í flugskýli Landhelgisgæslunnar.

Flugvirkjar frá danska hernum annast viðhald þyrlunnar en hún er notuð á dönsku herskipunum við Grænland. Danir eru þakklátir fyrir að fá að nota skýli Gæslunnar til viðgerða, eins og fram kom í viðtali við Carsten Basse þyrluflugstjóra í fréttum Stöðvar 2.

„Við erum mjög ánægðir með það vegna þess að þetta er ekki hægt að gera um borð í skipunum. Þetta er því eini möguleikinn sem við höfum til viðhaldskoðana hérna á Norður-Atlantshafi,” segir Carsten Basse. 

Þetta sparar danska hernum bæði tíma og fjármuni að þurfa ekki að flytja þyrlurnar alla leið til Danmerkur og þær komast því fyrr í gagnið á ný. „Við fáum þyrlurnar fljótt aftur í notkun eftir skoðun til að vera tiltækar í verkefni okkar eins og leit-og björgun og eftirlit á Norður-Atlantshafinu til aðstoðar þeim sem sigla hér um,” segir danski þyrluflugstjórinn. 

Danir borga ekkert fyrir aðstöðuna. Þetta er greiði gegn greiða. „Á móti kemur að þeir eru ávallt tilbúnir að veita okkur alla þá aðstoð sem þeir geta veitt,” segir Ásgrímur. Þannig hafa dönsku þyrlurnar oft hjálpað Íslendingum í leitar- og björgunaraðgerðum og þær eru jafnan á bakvakt fyrir þyrlur Landhelgisgæslunnar þegar dönsku skipin eru við Ísland.

„Þeir hafa bjargað íslenskum sjómönnum og þeir hafa líka bjargað fólki hérna inni á landi,” segir Ásgrímur og rifjar meðal annars upp frækilegt björgunarafrek þyrluáhafnar danska sjóhersins sem lagði sig í mikla hættu þegar flutningaskipið Suðurland sökk í hafinu milli Íslands og Noregs á jólanótt árið 1986. Dönsk þyrla bjargaði þá fimm skipverjum en sex fórust.

Carsten Basse hefur meðal annars tekið þátt í að bjarga Íslendingum ofan af jökli og íslenskum kajakræðurum úr sjávarháska við Austur-Grænland. 

„Við hjálpum hver öðrum eins og við getum. Þetta er afbragðsgott samstarf,” segir Carsten Basse. 

Hvorugur vill lýsa skoðun á þeirri pólitík borgarstjórans að banna hernaðartól í Reykjavík. Hjá Gæslunni segjast þeir horfa á þetta sem björgunarþyrlu. 

„Og við horfum á varðskipin þeirra raun og veru sem björgunarskip. Það gerum við með þau herskip sem eru hér á siglingu í hafinu umhverfis Íslands og jafnvel koma hér til lands. Við horfum á þetta sem bara vel búin björgunarskip,” segir aðgerðastjóri Landhelgisgæslunnar.