„Það eru dæmi um það að menn hafi látist vegna þessa"

Haraldur Briem sóttvarnalæknir segir það tímaspursmál hvenær fyrsta bakteríusýkingin sem engin sýklalyf bíti á komi upp hér á landi.

„Þetta er eitthvað sem við höfum augun með og erum að berjast gegn," segir Haraldur. Hann segir engan hafa greinst hingað til með slíka sýkingu hér á landi. „Það eru dæmi um það að menn hafi látist vegna þessa í löndunum í kringum okkur," segir Haraldur.

Alónæmar bakteríur á þröskuldi Íslands

Haraldur segir erfið tilfelli hafa komið upp hér á landi þar sem bakteríur hafi þróað með sér ónæmi gegn flestum sýklalyfjum, en þó ekki öllum. „Þetta er ekki stórt vandamál ennþá en við erum með vöktun á þessu og að skima fyrir þessu, sérstaklega hjá þeim sem koma af spítölum erlendis frá," segir Haraldur. „Meðferð við slíkum sýkingum getur verið tímafrek, erfið og kostnaðarsöm."

Bakteríusýkingar sem engin lyf geta læknað hafa skotið upp kollinum víða um heim á seinustu árum. Slíkar bakteríur eru sagðar alónæmar, en tilkoma þeirra er einkum tvíþætt. Í fyrsta lagi hefur dregið verulega úr þróun nýrra sýklalyfja á seinustu áratugum. Í öðru lagi hafa þau sýklalyf sem þegar eru til verið notuð óspart og þannig verið stuðlað að ónæmismyndun baktería á lyfjunum. Slíkar bakteríur hafa víða erlendis verið nefndar „martraðabakteríur."

Aðspurður hvort alónæmar bakteríusýkingar geti skotið upp kollinum hér á landi segir Haraldur: „Það er viðbúið að það geti gerst."

Sýklalyf notuð gáleysislega

Haraldur segir að mikilvægt sé að gefa bakteríustofnum ekki tækifæri til að þróa með sér ónæmi við sýklalyfjum. Því sé mikilvægt að meta vandlega hvort þörf sé á notkun sýklalyfja. „Sýklalyf eiga ekki að vera notkuð af tilefnislausu," segir Haraldur. „Auðvitað eru þetta mikilvæg lyf sem þarf að nota, en menn þurfa að gæta að sér að nota þau ekki nema það þurfi. Þau hafa því miður verið notuð nokkuð gáleysislega," bætir hann við.