Líf og saga í kirkjugarðinum Birta Björnsdóttir skrifar 26. janúar 2014 00:01 Í nóvember síðastliðnum voru liðin 175 ár frá því að fyrsta gröfin var tekin í Hólavallakirkjugarði við Suðurgötuna í Reykjavík þegar Guðrún Oddsdóttir, háyfirdómarafrú var lögð þar til hinstu hvílu. "Þá hafði garðurinn verið tilbúinn í einhvern tíma en fram að því dóu eingöngu vinnumenn og -konur og ekki þótti við hæfi að vígja garðinn með því að jarðsetja svoleiðis fólk," segir Heimir Björn Janusarson, umsjónarmaður kirkjugarðsins. Guðrún var því fyrsta manneskjan sem ver jarðsett í kirkjugarðinum, og er þar af leiðandi vökukona hans. "Vökukona eða vökumaður rotnar ekki samkvæmt þjóðsögunni, heldur fær það verkefni að taka á móti öllum þeim sem í garðinum hvíla og koma þeim áfram á rétta staði," segir Heimir og samsinnir að það sé því í mörgu að snúast hjá Guðrúnu heitinni og hafi verið lengi. Í tilefni tímamótanna var boðið upp á leiðsögn um garðinn fyrr í dag, en Heimir segir umsjónarmenn garðsins taka regulega á móti hópum sem vilji fræðast um garðinn. Þar liggi nefnilega mikill fróðleikur, meðal annars halfi uppbyggingin í garðinum haldist í hendur við borgarskipulag höfuðborgarinnar. Heimir segir garðinn einnig minnisvarða um fólkið sem landið byggði, og þar megi finna ýmsar upplýsingar um samfélagið hverju sinni, til að mynda stöðu kvenna gegnum tíðina. "Þær eru oftast nefndar eftir vinnuheitum eiginmanna sinna og ein er meira að segja nefnd ekkja á legsteininum sínum" segir Heimir. "Kirkjugarðurinn er lifandi vinnustaður, því þangað koma fleiri lifendur en dauðir," segir Heimir. Viðtalið við Heimi má sjá í heild sinni á meðfylgjandi myndskeiði. Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði Erlent Fleiri fréttir Lýstu eftir manni á níræðisaldri „Skynsamlegt að spyrja þjóðina“ Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Fólk stillt að mestu á Akureyri „Stórslysalaust“ á Ísafirði í nótt Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Gefur skít í helvítishótanir Trumps Viðreins býður fram sinn fyrsta lista á Akranesi Unnið að tillögum um lengingu brimvarnargarða Landeyjahafnar „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Hleypt inn í hollum í Vesturbæjarlaug Eldri borgarar einmana en eigi erfitt með að rífa sig upp á ný Segir stjórnvöld vinna gegn ferðaþjónustunni „Það er munur á karllíkama og kvenlíkama“ Mæla gegn því að ganga ofar en að Steini í Esjunni Óvissa í ferðaþjónustu og stuð á Aldrei fór ég suður Þrír vistaðir í fangaklefa og einn fluttur á bráðamóttöku Fyrsti innflytjandinn til að lesa Passíusálmana í kirkju skáldsins „Enginn ætti að þurfa að fara í annað land til þess að fá viðeigandi heilbrigðisþjónustu“ Lögregla lét loka þremur afhendingarstöðum áfengis „Þetta hlýtur að verða metdagur“ Snjóruðningstæki sat fast Göngin lokuð á næturnar í sjö vikur: „Hélt að þetta væri aprílgabb“ Sjúkrahúsið skilar ekki páskagjöf Smáríkisins Glórulaust að veginum hafi ekki verið lokað fyrr Brotist inn og gert sig heimakominn Ljósmyndarinn lifir ekki á „tagginu“ einu saman Framsókn næði ekki inn á þing Þáttaskil í sögu Lýðskólans á Flateyri Innanlandsflugi aflýst vegna veðurs Sjá meira
Í nóvember síðastliðnum voru liðin 175 ár frá því að fyrsta gröfin var tekin í Hólavallakirkjugarði við Suðurgötuna í Reykjavík þegar Guðrún Oddsdóttir, háyfirdómarafrú var lögð þar til hinstu hvílu. "Þá hafði garðurinn verið tilbúinn í einhvern tíma en fram að því dóu eingöngu vinnumenn og -konur og ekki þótti við hæfi að vígja garðinn með því að jarðsetja svoleiðis fólk," segir Heimir Björn Janusarson, umsjónarmaður kirkjugarðsins. Guðrún var því fyrsta manneskjan sem ver jarðsett í kirkjugarðinum, og er þar af leiðandi vökukona hans. "Vökukona eða vökumaður rotnar ekki samkvæmt þjóðsögunni, heldur fær það verkefni að taka á móti öllum þeim sem í garðinum hvíla og koma þeim áfram á rétta staði," segir Heimir og samsinnir að það sé því í mörgu að snúast hjá Guðrúnu heitinni og hafi verið lengi. Í tilefni tímamótanna var boðið upp á leiðsögn um garðinn fyrr í dag, en Heimir segir umsjónarmenn garðsins taka regulega á móti hópum sem vilji fræðast um garðinn. Þar liggi nefnilega mikill fróðleikur, meðal annars halfi uppbyggingin í garðinum haldist í hendur við borgarskipulag höfuðborgarinnar. Heimir segir garðinn einnig minnisvarða um fólkið sem landið byggði, og þar megi finna ýmsar upplýsingar um samfélagið hverju sinni, til að mynda stöðu kvenna gegnum tíðina. "Þær eru oftast nefndar eftir vinnuheitum eiginmanna sinna og ein er meira að segja nefnd ekkja á legsteininum sínum" segir Heimir. "Kirkjugarðurinn er lifandi vinnustaður, því þangað koma fleiri lifendur en dauðir," segir Heimir. Viðtalið við Heimi má sjá í heild sinni á meðfylgjandi myndskeiði.
Mest lesið Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Innlent „Opnið djöfulsins sundið, sjúku fantarnir ykkar“ Erlent Flugliðanum bjargað eftir hættulega björgunaraðgerð Erlent Viðvaranirnar appelsínugular og hviður yfir 40 metrum á sekúndu Veður Sautján ára drengur lést í snjóflóði Erlent Féll fyrir borð í Norðursjó í ofsaveðri Erlent „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Innlent Flugliðinn nú „alvarlega særður“ Erlent Karlmenn þurfa leyfi til að ferðast lengur en í þrjá mánuði Erlent Upplausn í Borgaraflokknum og formaðurinn sakaður um alræði Erlent Fleiri fréttir Lýstu eftir manni á níræðisaldri „Skynsamlegt að spyrja þjóðina“ Snjóflóð hrifsaði með sér göngugarpa Fólk stillt að mestu á Akureyri „Stórslysalaust“ á Ísafirði í nótt Hvernig greiðir Ragnar Þór atkvæði í ágúst? Gefur skít í helvítishótanir Trumps Viðreins býður fram sinn fyrsta lista á Akranesi Unnið að tillögum um lengingu brimvarnargarða Landeyjahafnar „Vatnsbólið er nánast tómt, það er að tæmast“ Hleypt inn í hollum í Vesturbæjarlaug Eldri borgarar einmana en eigi erfitt með að rífa sig upp á ný Segir stjórnvöld vinna gegn ferðaþjónustunni „Það er munur á karllíkama og kvenlíkama“ Mæla gegn því að ganga ofar en að Steini í Esjunni Óvissa í ferðaþjónustu og stuð á Aldrei fór ég suður Þrír vistaðir í fangaklefa og einn fluttur á bráðamóttöku Fyrsti innflytjandinn til að lesa Passíusálmana í kirkju skáldsins „Enginn ætti að þurfa að fara í annað land til þess að fá viðeigandi heilbrigðisþjónustu“ Lögregla lét loka þremur afhendingarstöðum áfengis „Þetta hlýtur að verða metdagur“ Snjóruðningstæki sat fast Göngin lokuð á næturnar í sjö vikur: „Hélt að þetta væri aprílgabb“ Sjúkrahúsið skilar ekki páskagjöf Smáríkisins Glórulaust að veginum hafi ekki verið lokað fyrr Brotist inn og gert sig heimakominn Ljósmyndarinn lifir ekki á „tagginu“ einu saman Framsókn næði ekki inn á þing Þáttaskil í sögu Lýðskólans á Flateyri Innanlandsflugi aflýst vegna veðurs Sjá meira