Landsvirkjun fær leyfi til borana í Gjástykki

Orkustofnun hefur veitt Landsvirkjun leyfi til rannsóknarborana í Gjástykki í Þingeyjarsýslum, í andstöðu við vilja umhverfisráðherra, Umhverfisstofnunar og Náttúrufræðistofnunar, en með stuðningi sveitarfélaga og landeigenda.

Gjástykki er eitt af fjórum háhitasvæðum í Þingeyjarsýslum sem verið hafa til skoðunar vegna orkuöflunar fyrir stóriðju í héraðinu en hin eru Þeistareykir, Krafla og Bjarnarflag. Landsvirkjun hefur lauslega áætlað að Gjástykki geti staðið undir 40 til 60 megavatta virkjun og sótti í fyrrasumar um leyfi til að bora þrjár rannsóknarholur til að fá nánari vitneskju um hve mikla orku svæðið geymi.

Umhverfismat með jákvæðri umsögn Skipulagsstofnunar gagnvart fyrirhuguðum borunum var kynnt í febrúar í fyrra. Ennfremur liggur fyrir samþykki landeigenda og viðkomandi sveitarfélaga; Skútustaðahrepps, Þingeyjarsveitar og Norðurþings.

Svandís Svavarsdóttir umhverfisráðherra lagðist hins vegar gegn því að leyfið yrði veitt og benti á að það væri vilji ríkisstjórnarinnar að friðlýsa Gjástykki. Tvær undirstofnanir ráðherrans, Umhverfisstofnun og Nátturufræðistofnun, lögðust sömuleiðis gegn því að boranir yrðu leyfðar.

Þrátt fyrir þessa andstöðu veitti Orkustofnun í gær Landsvirkjun rannsóknarleyfið en tekur fram að í því felist engin fyrirheit um nýtingu á svæðinu. Til þess þurfi sérstakt virkjunarleyfi.

Orkustofnun tekur meðal annars undir þau rök Landsvirkjunar að stefna stjórnvalda til friðlýsingar hafi staðið til um margra ára skeið án þess að friðlýsing hafi verið samþykkt. Þá hafi Landsvirkjun í góðri trú efnt til fjárfestinga á svæðinu á grundvelli fyrra rannsóknarleyfis frá árinu 2007 og haft réttmætar væntingar um að það fengist á ný.

Ennfremur hafi umhverfisráðuneytið fyrir sex árum ekki gert athugasemdir við þá rannsóknaráætlun, sem fól í sér boranir, og Umhverfisstofnun hafi á þeim tíma heldur ekki talið að fyrirhugaðar rannsóknir væru líklegar til að valda miklum umhverfisáhrifum.