Er forsætisráðherra ekki lengur til?

Þegar ég var strákur var Löður vinsæl sápuópera og háð um þær um leið. Karlpersóna í Löðri hét að mig minnir Burt, a.m.k. væri það viðeigandi nafn miðað við íslenska merkingu orðsins. Sá trúði því að ef hann sveiflaði höndunum og smellti fingrum þá hyrfi hann burt. Hentugur eiginleiki á neyðarlegustu stundum lífsins, en gallinn bara sá að hann sást nú samt. Huliðshjúpurinn dugði þannig ekki betur en nýju fötin keisarans. Síðustu misseri höfum við fylgst með skelfilegum afleiðingum ofmats formanna stjórnarflokkanna á eigin persónu. Þeir töldu sig vorið 2003 einfæra um að gera okkur öll ábyrg fyrir því blóðbaði sem innrásin í Írak er. Miklir menn vorum við og réðum lífi eða dauða. En íslenska þjóðin er ekki haldin valdhroka og vildi enga aðild eiga að þessu ólögmæta árásarstríði. Hinn nýi forsætisráðherra, Halldór Ásgrímsson, hrekst nú undan þeim vindum sem hann sjálfur blés, með innan við 5% fylgi í eigin kjördæmi og á harðahlaupum undan spurningum fjölmiðla. Í stað þess að játa mistök sín, biðjast afsökunar og axla ábyrgð berst hann um á hæl og hnakka við sjálfan sig. Nú væri gott að vera ósýnilegur. Og líkt og Burt forðum segir hann í nauðvörn að listinn yfir hinar viljugu þjóðir sé ekki lengur til! Þ.e.a.s. að ákvarðanir hans sjálfs séu ekki lengur til. Á hið sama þá við um ráðherrann sjálfan? Er stefna ríkisstjórnarinnar í Íraksmálinu ekki lengur til? Hvarf hún bara "hókus pókus" burt. Af svipuðu raunsæi segir Davíð Oddsson að friður ríki í 795 af 800 byggðum Íraks og Bush að leiðangrinum sé lokið (e. mission accomplished). Stríðinu í Írak er því miður ekki lokið og listi hinna viljugu þjóða verður alltaf til þó Ísland geti afturkallað stuðning sinn. En í Írak er fullt af fólki sem er ekki lengur til og úr því verður ekki bætt. Á því berum við Íslendingar fulla ábyrgð. Til að forðast að í framtíðinni verðum við aftur gerð ábyrg fyrir óhæfuverkum af einum eða tveimur valdsmönnum þurfum við að setja stjórnvöldum skýrari mörk. Höfundar stjórnarskrárinnar hafa ekki látið sér til hugar koma að herlaust land yrði aðili að stríði með þessum hætti og kváðu því ekki á um það. Með félögum mínum í þingflokki Samfylkingarinnar legg ég nú til við Alþingi að aukið verði við 21. gr. stjórnarskrárinnar ákvæðum sem banna aðild að eða stuðning við stríð nema með samþykki meirihluta Alþingis. Þó stjórnarflokkana skorti dug til að axla ábyrgð á ákvörðun Davíðs og Halldórs og telja hana hafa horfið er óskandi að fólk úr öllum flokkum sjái nauðsyn þess að kveða skýrt á um hvernig lýðræðislega eigi að taka svona ákvörðun. Hin vonda ákvörðun, hvernig að henni var staðið og þær deilur sem þetta skapaði hafa rýrt traust fólks á forystumönnum sínum og orðið þjóðinni til minnkunar.