Sameinuðu þjóðirnar eru mikilvægar 24. febrúar 2005 00:01 Sameinuðu þjóðirnar - Kofi A. Annan Síðastliðið ár hef ég séð á prenti margar árásir á Sameinuðu þjóðirnar. Þetta hefur runnið mér til rifja því ég hef starfað fyrir Sameinuðu þjóðirnar alla ævi. Ég hef hingað til lagt mig allan fram um að sníða af þeim agnúana, að bæta og styrkja samtökin. Ég trúi innilega á mikilvægi hlutverks Sameinuðu þjóðanna og tel að styrkur þeirra gagnist öllu mannkyninu. Þegar flóðaldan olli gereyðileggingu við Indlandshaf, 150 þúsund manns týndu lífi og milljónir manna misstu lífsviðurværi sitt, hafði Bush Bandaríkjaforseti frumkvæði að því að fylkja þjóðum sem höfðu herafla á þessum slóðum. Þetta var hárrétt ákvörðun. Það var mikilvægt að ýta hjálparstarfinu úr vör með skjótum hætti. Viku síðar komu hlutaðeigandi þjóðir saman til fundar í Djakarta til að skipuleggja og samhæfa hjálparstarf. Allir, þar á meðal Bandaríkjamenn, voru á einu máli um Sameinuðu þjóðirnar ættu að taka forystuna í þessum efnum. Hvers vegna? Það voru tvær ástæður. Í fyrsta lagi búa Sameinuðu þjóðirnar yfir nauðsynlegri hæfni. Samhæfingarskrifstofu hjálparstarfs var komið á fót að mínu frumkvæði skömmu eftir að ég tók við embætti árið 1997. Hún er einmitt stofnuð í þessum tilgangi. Í öðru lagi – og það er kannski enn mikilvægara – voru allir tilbúnir að starfa með Sameinuðu þjóðunum: jafnt ríkisstjórnir og þjóðir sem áttu um sárt að binda sem veitendur aðstoðar og hjálparsamtök. Allir viðurkenna að Sameinuðu þjóðirnar séu kjörnar til að gegna forystuhluverki því þær lúta ekki stjórn neinna. Þær eru eign alls heimsins. Annað dæmi um mikilvægi Sameinuðu þjóðanna er erfiðara mál vegna þess hve umdeilt það er pólitískt. Hér á ég við Írak. Það er engum blöðum um það að fletta að margir í báðum fylkingum misstu trú á Sameinuðu þjóðirnar vegna stríðsins í Írak fyrir tveimur árum. Þeir sem studdu hernaðaraðgerðir gegn Saddam Hússein voru vonsviknir yfir því að Öryggisráðið skyldi ekki – að þeirra mati – hafa hugrekki til þess að framfylgja sínum eigin ályktunum. Andstæðingar stríðsins voru gramir yfir því að Sameinuðu þjóðunum tækist ekki að koma í veg fyrir stríð sem þeir töldu óþarft eða ótímabært. Á síðasta ári, þegar bandalag hinna vígfúsu þjóða vildi afhenda bráðabirgðastjórn völdin í Írak var enn á ný leitað til Sameinuðu þjóðanna, í þeirri vissu að ný ríkisstjórn myndi einungis öðlast viðurkenningu sem lögmæt og fullvalda stjórn ef Sameinuðu þjóðirnar ættu hlut að máli. Bæð Írakar og Bandaríkjamenn leituðu á náðir Sameinuðu þjóðanna við skipulagningu kosninganna í Írak í síðasta mánuði og nú stendur fyrir dyrum að semja nýja stjórnarskrá. Hér geta Sameinuðu þjóðirnar orðið að liði og það munu þær gera. Sameinuðu þjóðirnar njóta þess nú að hafa ekki staðið að baki fyrri aðgerðum í Írak og njóta trausts margra Íraka sem verður að virkja í nýrri pólitískri þróun ef friðvænlegt á að vera í landinu. Sameinuðu þjóðirnar geta einungis komið að gagni ef þær eru sjálfstæðar. Þær eru einskis virði ef þær eru framlenging af utanríkisstefnu Bandaríkjanna. Vissulega eru Sameinuðu þjóðirnar ekki fullkomnar jafnvel þótt ýmsar ásakanir á hendur þeim hafi verið verulega ýktar. Bráðabirgðaskýrsla Paul Volcker hefur varpað ljósi á "olíu fyrir mat"-áætlunina. Ég er staðráðinn í því að beita mér fyrir þeim stjórnunarumbótum sem skýrsla herra Volcker kallar á, í samvinnu við aðildarríkin. Kynferðisafbrot og misnotkun ungmenna sem friðargæsluliðar Sameinuðu þjóðanna gerðust sekir um í Lýðveldinu Kongó og fleiri Afríkuríkjum eru enn verra reiðarslag. Aðalskrifstofa Sameinuðu þjóðanna og aðildarríkin hafa áttað sig of seint á því hve mikið vandamál var á ferðinni og bregðast við því og refsa hinum seku. Við höfum hafist handa og ég er ákveðinn í að ljúka því verki. Sameinuðu þjóðirnar munu ekki þrífast á tuttugustu og fyrstu öldinni nema venjulegu fólki um allan heim finnist að þær séu að gera eitthvað fyrir það sjálft. Okkur verður að takast að snúa við blaðinu í baráttunni við sjúkdóma og hungur, rétt eins og í baráttunni við hryðjuverk, útbreiðslu gereyðingarvopna og glæpi. Áríðandi er að Öryggisráðið taki ákvarðanir um að binda enda á viðbjóðslega glæpi sem framdir eru í Darfur og að láta hina seku svara til saka á alþjóðavettvangi. Í septembermánuði gefst okkur tækifæri á að gera Sameinuðu þjóðirnar gagnlegri fyrir öll aðildarríkin. Þjóðarleiðtogar koma þá saman til fundar í New York. Þar mun ég leggja fram djarfar en framkvæmanlegar tillögur til að bæta starfsemi Sameinuðu þjóðanna og gera heiminn réttlátari og öruggari. Höfundur er framkvæmdastjóri Sameinuðu þjóðanna. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Hvernig stenzt þetta skoðun, Dagur? Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Áklæðið endurnýjað en vélin enn biluð Jóhanna Þorkelsdóttir Skoðun Tækifæri í menntun sem við megum ekki missa af Skoðun Erum við að missa sjónar á því sem stendur okkur næst? Hólmfríður Rut Einarsdóttir Skoðun Snorri Másson Heller Mills Sjöfn Asare Hauksdóttir Skoðun Af ávöxtunum skuluð þér þekkja þá Þorvaldur Víðisson Skoðun Táknin skipta ekki máli – fagmennskan gerir það Magnús Þór Jónsson Skoðun Listin að blekkja heila þjóð Halldóra Mogensen Skoðun Halldór 18.04.2026 Halldór Trillukarlar – síðasta vígið gegn fáræði og spillingu Kjartan Sveinsson Skoðun Skoðun Skoðun Ósanngjörn reglugerð ógnar barnalækningum á Íslandi Helga Elídóttir skrifar Skoðun Bestum borgina fyrir hinsegin fólk! skrifar Skoðun Af ávöxtunum skuluð þér þekkja þá Þorvaldur Víðisson skrifar Skoðun Erum við að missa sjónar á því sem stendur okkur næst? Hólmfríður Rut Einarsdóttir skrifar Skoðun Hvernig stenzt þetta skoðun, Dagur? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Áklæðið endurnýjað en vélin enn biluð Jóhanna Þorkelsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri í menntun sem við megum ekki missa af skrifar Skoðun „Miskunnsami Samverjinn“ — sá sem þér ber að hata, fyrirlíta og forðast Sigurvin Lárus Jónsson skrifar Skoðun Samfélag regnbogans Dagný Kristinsdóttir skrifar Skoðun Táknin skipta ekki máli – fagmennskan gerir það Magnús Þór Jónsson skrifar Skoðun 30 ára aðlögun án áhrifa Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Kópavogsdalur er okkar Central Park Hákon Gunnarsson skrifar Skoðun Rödd þeirra sem bera kerfið uppi og rétturinn til að nota hana Formenn fag- og stéttarfélaga í heilbrigðisþjónustu skrifar Skoðun Trillukarlar – síðasta vígið gegn fáræði og spillingu Kjartan Sveinsson skrifar Skoðun Lyfjatengd dauðsföll eru pólitísk ákvörðun Unnar Þór Sæmundsson skrifar Skoðun Börn með málþroskaraskanir geta ekki beðið endalaust Hildur Jónsdóttir skrifar Skoðun Regnbogagrýlan Sigtryggur Ellertsson skrifar Skoðun Tímasetning efnahagsaðgerða er lykilatriði Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Snorri Másson Heller Mills Sjöfn Asare Hauksdóttir skrifar Skoðun Menntamálin eru í alvarlegum vanda Ragnar Þór Pétursson skrifar Skoðun Ríkisstjórnin má ekki bíða lengur Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Fullveldi eða ESB: Hver greiðir heimilisreikninginn? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum lengra Auður Hrefna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Ilmefni í umhverfi barna Harpa Fönn SIgurjónsdóttir skrifar Skoðun Í stuttu máli: Villandi tal um aðlögunarviðræður Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Vald í velvild Guðný Sara Birgisdóttir skrifar Skoðun „Hugmyndafræði“ regnbogans Snæbjörn Guðmundsson skrifar Skoðun Álag vegna keppnisferða að buga suma foreldra Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Kostnaður, kvíði og aðskilnaður Sigdór Yngvi Kristinsson skrifar Skoðun Staðfestur kerfisbrestur! Hver ber ábyrgð? Jón Þór Guðjónsson skrifar Sjá meira
Sameinuðu þjóðirnar - Kofi A. Annan Síðastliðið ár hef ég séð á prenti margar árásir á Sameinuðu þjóðirnar. Þetta hefur runnið mér til rifja því ég hef starfað fyrir Sameinuðu þjóðirnar alla ævi. Ég hef hingað til lagt mig allan fram um að sníða af þeim agnúana, að bæta og styrkja samtökin. Ég trúi innilega á mikilvægi hlutverks Sameinuðu þjóðanna og tel að styrkur þeirra gagnist öllu mannkyninu. Þegar flóðaldan olli gereyðileggingu við Indlandshaf, 150 þúsund manns týndu lífi og milljónir manna misstu lífsviðurværi sitt, hafði Bush Bandaríkjaforseti frumkvæði að því að fylkja þjóðum sem höfðu herafla á þessum slóðum. Þetta var hárrétt ákvörðun. Það var mikilvægt að ýta hjálparstarfinu úr vör með skjótum hætti. Viku síðar komu hlutaðeigandi þjóðir saman til fundar í Djakarta til að skipuleggja og samhæfa hjálparstarf. Allir, þar á meðal Bandaríkjamenn, voru á einu máli um Sameinuðu þjóðirnar ættu að taka forystuna í þessum efnum. Hvers vegna? Það voru tvær ástæður. Í fyrsta lagi búa Sameinuðu þjóðirnar yfir nauðsynlegri hæfni. Samhæfingarskrifstofu hjálparstarfs var komið á fót að mínu frumkvæði skömmu eftir að ég tók við embætti árið 1997. Hún er einmitt stofnuð í þessum tilgangi. Í öðru lagi – og það er kannski enn mikilvægara – voru allir tilbúnir að starfa með Sameinuðu þjóðunum: jafnt ríkisstjórnir og þjóðir sem áttu um sárt að binda sem veitendur aðstoðar og hjálparsamtök. Allir viðurkenna að Sameinuðu þjóðirnar séu kjörnar til að gegna forystuhluverki því þær lúta ekki stjórn neinna. Þær eru eign alls heimsins. Annað dæmi um mikilvægi Sameinuðu þjóðanna er erfiðara mál vegna þess hve umdeilt það er pólitískt. Hér á ég við Írak. Það er engum blöðum um það að fletta að margir í báðum fylkingum misstu trú á Sameinuðu þjóðirnar vegna stríðsins í Írak fyrir tveimur árum. Þeir sem studdu hernaðaraðgerðir gegn Saddam Hússein voru vonsviknir yfir því að Öryggisráðið skyldi ekki – að þeirra mati – hafa hugrekki til þess að framfylgja sínum eigin ályktunum. Andstæðingar stríðsins voru gramir yfir því að Sameinuðu þjóðunum tækist ekki að koma í veg fyrir stríð sem þeir töldu óþarft eða ótímabært. Á síðasta ári, þegar bandalag hinna vígfúsu þjóða vildi afhenda bráðabirgðastjórn völdin í Írak var enn á ný leitað til Sameinuðu þjóðanna, í þeirri vissu að ný ríkisstjórn myndi einungis öðlast viðurkenningu sem lögmæt og fullvalda stjórn ef Sameinuðu þjóðirnar ættu hlut að máli. Bæð Írakar og Bandaríkjamenn leituðu á náðir Sameinuðu þjóðanna við skipulagningu kosninganna í Írak í síðasta mánuði og nú stendur fyrir dyrum að semja nýja stjórnarskrá. Hér geta Sameinuðu þjóðirnar orðið að liði og það munu þær gera. Sameinuðu þjóðirnar njóta þess nú að hafa ekki staðið að baki fyrri aðgerðum í Írak og njóta trausts margra Íraka sem verður að virkja í nýrri pólitískri þróun ef friðvænlegt á að vera í landinu. Sameinuðu þjóðirnar geta einungis komið að gagni ef þær eru sjálfstæðar. Þær eru einskis virði ef þær eru framlenging af utanríkisstefnu Bandaríkjanna. Vissulega eru Sameinuðu þjóðirnar ekki fullkomnar jafnvel þótt ýmsar ásakanir á hendur þeim hafi verið verulega ýktar. Bráðabirgðaskýrsla Paul Volcker hefur varpað ljósi á "olíu fyrir mat"-áætlunina. Ég er staðráðinn í því að beita mér fyrir þeim stjórnunarumbótum sem skýrsla herra Volcker kallar á, í samvinnu við aðildarríkin. Kynferðisafbrot og misnotkun ungmenna sem friðargæsluliðar Sameinuðu þjóðanna gerðust sekir um í Lýðveldinu Kongó og fleiri Afríkuríkjum eru enn verra reiðarslag. Aðalskrifstofa Sameinuðu þjóðanna og aðildarríkin hafa áttað sig of seint á því hve mikið vandamál var á ferðinni og bregðast við því og refsa hinum seku. Við höfum hafist handa og ég er ákveðinn í að ljúka því verki. Sameinuðu þjóðirnar munu ekki þrífast á tuttugustu og fyrstu öldinni nema venjulegu fólki um allan heim finnist að þær séu að gera eitthvað fyrir það sjálft. Okkur verður að takast að snúa við blaðinu í baráttunni við sjúkdóma og hungur, rétt eins og í baráttunni við hryðjuverk, útbreiðslu gereyðingarvopna og glæpi. Áríðandi er að Öryggisráðið taki ákvarðanir um að binda enda á viðbjóðslega glæpi sem framdir eru í Darfur og að láta hina seku svara til saka á alþjóðavettvangi. Í septembermánuði gefst okkur tækifæri á að gera Sameinuðu þjóðirnar gagnlegri fyrir öll aðildarríkin. Þjóðarleiðtogar koma þá saman til fundar í New York. Þar mun ég leggja fram djarfar en framkvæmanlegar tillögur til að bæta starfsemi Sameinuðu þjóðanna og gera heiminn réttlátari og öruggari. Höfundur er framkvæmdastjóri Sameinuðu þjóðanna.
Skoðun „Miskunnsami Samverjinn“ — sá sem þér ber að hata, fyrirlíta og forðast Sigurvin Lárus Jónsson skrifar
Skoðun Rödd þeirra sem bera kerfið uppi og rétturinn til að nota hana Formenn fag- og stéttarfélaga í heilbrigðisþjónustu skrifar